Gi-Ga-Groen Gegevens verzamelen
Fase 1/ Fase 2/ Fase 3
Lesduur:
Deze les is een voorbereiding op een proces waarbij elke dag (of meerdere keren per week) de groei van de planten wordt gemeten. Vooraf doe je van deze les het deel Introductie en Produceren.
Daarna volgt het meetproces. Elke week analyseer je dan deze gegevens met de fase Presentatie.
Korte samenvatting
Tijdens deze les ga je aan de slag met het verzamelen van gegevens over planten in de klas of in de schooltuin.
Je gaat bijhouden hoe de planten groeien, en deze gegevens analyseren en visualiseren.
Deze les kun je op verschillende niveau's inzetten en zo makkelijk of moeilijk maken als je zelf wilt.
Na het zaaien of planten, begint pas de eigenlijke activiteit. Het kost elke dag wat tijd om te meten (gegevens verzamelen), en 1x per week om alle gegevens te analyseren en visualiseren.
Informatie vooraf
Doelen digitale vaardigheid
Computational thinking:
Werken met gegevens
- Gegevens verzamelen
- Gegevens analyseren
- Gegevens visualiseren
Koppeling met andere vakken
Orientatie op jezelf en de wereld- Natuur en techniek:
- De leerlingen leren in de eigen omgeving veel voorkomende planten en dieren onderscheiden en benoemen en leren hoe ze functioneren in hun leefomgeving. (kerndoel 40)
Rekenen/ wiskunde:
- De leerlingen leren wiskundetaal gebruiken. (kerndoel 23)
- De leerlingen leren meten en leren te rekenen met eenheden en maten, zoals bij tijd, geld, lengte, omtrek, oppervlakte, inhoud, gewicht, snelheid en temperatuur. (kerndoel 33)
Lesdoelen
- De leerlingen worden zich bewust van het groeiproces van een plant en welke factoren daar invloed op kunnen hebben.
- De leerlingen oefenen de vaardighed meten met een meetlint.
- De leerlingen leren gegevens om te zetten in een grafiek.
Benodigdheden
- planten, zaden, stekjes etc
- materialen om te planten en te zaaien (potgrond, potten, schepjes etc)
- materiaal om te meten: meetlint, lineaal, strook papier, blokjes, etc. Kies wat past bij de leeftijd en het niveau van jouw groep.
Extra informatie:
Werkblad: Van zaadje naar tuinkers (OB/ MB)
Werkblad: Groei van zonnebloem (Stages of Sunflower)
Werkblad: Groei van bonen (Stages of beanplant)
Verslag: Groei van tuinkers (bovenbouw)
Groei van tuinkers en radijs (timelaps)
Voor de les
Deze les kun je het beste uitvoeren als je in de klas of in de schooltuin planten gaat potten of zaaien.
Je gaat tijdens dit proces de groei van de planten bijhouden.
Vooraf zorg je dus voor planten, stekjes, zaaigoed, etc en spullen om in te potten of zaaien.
Je kunt bijvoorbeeld kiezen voor dingen als bonen, zonnebloemen, tuinkers.
Deze les gaat vooral over het verzamelen van de gegevens over de groei, dus begint eigenlijk pas na het zaaien en planten.
Elke dag (of om de dag, afhankelijk van hetgeen je plant) moet er gemeten worden.
1x per week worden alle gegevens geanalyseerd en gevisualiseerd.
Ruim hier dus tijd voor in, in je lesprogramma.
Stap 1: Introductie
Introductie- 15 minuten
Tijdens de introductie bekijken we de verschillende materialen die we gaan planten en/of zaaien. Het kan ook zo zijn dat je het planten/ zaaien al in een andere les hebt gedaan.
Vergelijk de verschillende materialen die je gebruikt.
Ga in gesprek over de materialen en het groeiproces:
- Wat is het?
- Hoe zal het groeien?
- Hoe lang duurt het voor het zover is dat er geoogst kan worden?
- Wat is er nodig om de plant zo goed mogelijk te laten groeien?
- Hoe groot zal het worden?
Stap 2: Verzamelen
Verzamelen van gegevens- minuten
Als je nog niet geplant of gezaaid hebt, kun je dat nu doen.
Vertel dat jullie tijdens het groeiproces de groei van de planten zullen gaan bijhouden.
Hoe zouden jullie dat kunnen doen?
Verzamel met de kinderen verschillende manieren om de groei van elke plant bij te houden.
Denk hierbij aan:
- opmeten (hoe ga je de plant opmeten?)
- foto maken (hoe kun je het verschil zien met de vorige keer?)
- natekenen
Hoe vaak gaan we de gegevens verzamelen? Elke dag, 1x per week,....?
Wie verzamelt de gegevens? (Heeft elk kind een eigen plant, dan kan elk kind zelf de gegevens bijhouden. Anders kan er wellicht een toerbeurt aangewezen worden.)
Waar worden al deze gegevens verzameld? Heeft elk kind een eigen groeidagboek, wordt er centraal verzameld? Bij benodigdheden staan een paar mogelijkheden om de voortgang bij te houden.
Leg alle spullen klaar en zorg dat er vanaf nu elke dag even tijd en ruimte is om de groei van jullie planten te meten/ tekenen/ observeren.
Leg de gegevens vast zoals jullie dat hebben afgesproken.
Stap 3: Analyseren en visualiseren
Analyseren en visualiseren van gegevens- minuten
Elke week ga je alle verzamelde gegevens analyseren en visualiseren.
Je kunt dit soort gegevens heel eenvoudig visueel zichtbaar maken door een grafiek te maken.
In de onderbouw en middenbouw doe je dat samen op het digibord.
Voer de gegevens van 1 plant in. Dat kan bijvoorbeeld in Excel, waar je voor elke cm een vakje inkleurt of in Prowise Presenter waar je de tool Grafiek kiest. Hier teken je stippen die je daarna met een lijn aan elkaar verbindt. Door verschillende kleuren te gebruiken kun je de groei van verschillende planten weergeven, die je daarna met elkaar kunt gaan vergelijken en analsyeren!
Een grafiek met de tool Grafiek in Prowise Presenter
Grafiek maken voor de bovenbouw:
Als alle gegevens zijn verzameld, gaat de bovenbouw voor hun eigen plant een grafiek maken.
In het Wikiwijsarrangement hieronder wordt uitgelegd hoe je dat doet.
Grafiek maken voor bovenbouw (Wikiwijs arangement)
Tabellen en grafieken maken en aflezen.
Context : groei van planten en dieren.
Differentiatie
Onderbouw:
Met jonge kinderen kun je ook de opbrengst van de schooltuin bijhouden. Je maakt daarbij bijvoorbeeld een visuele grafiek.
Geef elke dag weer hoeveel van elk soort groente of fruit je hebt geoogst.
In dit voorbeeld gaat het over groenten en fruit die van huis zijn meegenomen. Je kunt in plaats van de aantallen opschrijven ook elke dag het aantal vakjes inkleuren. Dan ontstaat er een grafiek.
Bovenbouw:
Het is ook gaaf om een timelapse video te maken van de groei van een plant.
Een timelapse video is eigenlijk een verzameling van een heleboel foto’s die vervolgens achter elkaar worden geplakt. Hierdoor kun je veranderingen over een langere tijd zichtbaar maken, bijvoorbeeld de groei van een plant of de stand van de zon.
Een voorbeeld van een timelapse
Maak een spectaculaire timelapse- Computertotaal
Een timelapse maken- De Fotofabriek
Professionalisering
Voor de leerkracht
Wil je leren hoe je een grafiek maakt in Prowise Presenter?
In deze video laten we je dat zien.
Een grafiek maken in Prowise Presenter