Bouw van de oren en ogen

Bouw van de oren en ogen

Inleiding

Hoe oud zijn jouw oren?

Als je geen gehoorschade hebt kon je de pieptoon uit het filmpje tot 15 jaar nog horen. Hoe ouder je wordt, hoe minder hoge piep je nog kunt horen. Waarschijnlijk komt het je bekend voor dat jij hoge, irritante tonen hoort die jouw ouders, opa of oma niet kunnen horen. Maar hoe werkt horen eigenlijk?

In de vorige lessen heb je geleerd wat zintuigen zijn. Met je zintuigen kun je dingen waarnemen, bijvoorbeeld een geluid, een aanraking of iets dat je ziet. Je zintuigen hebben zintuigcellen. Deze kunnen seintjes (impulsen) doorgeven aan je zenuwen. In de hersenen worden die seintjes verwerkt en word je je bewust van wat je nou precies ziet, voelt of hoort.

In deze les gaan we aan de slag met twee zintuigen: horen en zien.

Bron: Google afbeeldingen
Bron: Google afbeeldingen

 

Bekijk de Leerdoelen

Leerdoelen

 

Wat zijn de concrete leerdoelen:

  • Je leert hoe je zelfstandig kan oefenen met de leerstof aan de hand van een wikiwijs
  • Aan het eind van deze module kun je de delen van het oor benoemen en de functies beschrijven.
  • Aan het eind van deze module kun je organen rondom het oog noemen en de functies beschrijven.
  • Aan het eind van deze module kun je de delen van een oog benoemen en de functies beschrijven.

 

Je kunt nu door naar de uitleg

Uitleg

Oren

Bekijk de onderstaande kennisklip over de oren. In dit filmpje wordt uitgelegd wat geluid is en hoe je dit kunt horen. Je leert hoe het oor er vanbinnen uitziet en het geluid omzet in signaaltjes die naar je hersenen gaan.

 

Kennisklip Oren

In het filmpje zijn de onderdelen van het oor besproken. Hieronder zie je deze nog een keer op een rijtje. Zoals je ziet heeft het oor ook oorsmeerkliertjes. Deze maken oorsmeer. Oorsmeer lijkt misschien vies, maar het is heel nuttig. Het zorgt ervoor dat je oor niet uitdroogt en vangt stof, bacteriën en dode huidschilfers. Het oorsmeer beschermt dus je oor en ruimt het afval op. 

Bron: Biologie voor jou, VMBO-KGT Handboek
Bron: Biologie voor jou, VMBO-KGT Handboek

Ogen: De buitenkant

Je ogen worden goed beschermd, namelijk door:

Oog Groente Meisje - Gratis foto op Pixabay
Bron: Pixabay
  • Wenkbrauwen: zorgen ervoor dat het zweet van je voorhoofd niet in je ogen loopt.
  • Oogleden: beschermen ogen tegen vliesjes en uitdroging.
  • Wimpers: beschermen tegen vuil en te fel licht.

 

 

 

De volgende onderdelen van het oog kun je zien aan de buitenkant: 

Bron: google afbeeldingen
  • Harde oogvlies: het witte gedeelte van je oog
  • Iris (regenboogvlies): Het gekleurde gedeelte van het oog.
  • Pupil: Zwarte gat in je oog. Het is een opening in de iris. 
  • Hoornvlies: Doorzichtige laag over de iris en de pupil. 

 

Rondom het oog

Boven het oog liggen traanklieren. Deze kun je niet zien want deze liggen achter de huid. Door te knipperen met je oogleden wordt het traanvocht verdeelt over het oog. Zo droogt het oog niet uit.

Ui Gezond Groente - Gratis foto op Pixabay
Bron: pixabay

Wanneer je huilt, is dit ook traanvocht. Niet alleen emoties, maar ook stofjes die prikken zorgen ervoor dat je gaat huilen. Zo spoelt het vuil of prikkende stof weg. Bedenk is wanneer?

 

 

In de hoekjes van je ogen zitten 2 hele kleine openingen. Het traanvocht gaat van je ogen naar de traanbuizen. Het traanvocht komt daarna terecht in je neus en wordt op die manier afgevoerd. 

Traanbuizen
Bron: biologielessen.nl

Bouw van het oog

Hieronder zie je een plaatje van het oog met alle onderdelen. In de tabel staan deze onderdelen met hun functie en kenmerken genoemd. Lees dit aandachtig door!

Thema: Zintuigen - Lesmateriaal - Wikiwijs
Bron: ALC, Biologie. (z.d.). Thema: Waarneming en Regeling

 

Hoornvlies

Hoornvlies zit aan de voorkant van je oog en is doorzichtig zodat het licht erdoorheen kan.

Lens

Achter je pupil en iris zit de lens. Deze is helder en doorzichtig en zorgt ervoor dat je scherp kunt zien van dichtbij en ver af. Dit gebeurt door bol of minder bol staan.

Iris

Dit is het gekleurde rondje in het oog. De iris is een deel van het vaatvlies.

Pupil

Het gat in de iris is de pupil. Deze kan groter of kleiner worden en regelt zo de hoeveelheid licht die het oog binnenkomt. Je pupil ziet er zwart uit, omdat het in je oog donker is.

Oogspier

De oogspieren zorgen ervoor dat het oog op zijn plek blijft zitten in de oogkassen en kunnen de ogen draaien.

Harde oogvlies

Dit is het witte gedeelte van je oog en zit om heel je oogbol heen. Het is de buitenste laag.

Vaatvlies

Hierin zitten bloedvaten en zorgt voor voeding en zuurstof naar je oog toe.

Netvlies

De binnenste laag van je oog. Deze laag heeft heel veel zintuigcellen die worden geprikkeld wanneer er licht op valt. In de zintuigcellen ontstaan van seintjes (impulsen). Deze gaan via de oogzenuw naar de hersenen.

Glasachtig lichaam

Deze bestaat uit een doorzichtige, geleiachtige massa en houd je oog bol.

Gele Vlek

De gele vlek is een gedeelte op je netvlies waar je het scherpst mee kunt zien.

Blinde Vlek

Hier zitten geen zintuigcellen en kun je dus ook niks zien. Het is de plaats waar de oogzenuw zit.

Oogzenuw

Deze leidt impulsen naar de hersenen.

 

Bekijk nu het filmpje hieronder

Bouw van het oog

Ga naar het volgende onderdeel: 'Begrijp je het nog?'

Begrijp je het nog?

Nu heb je als het goed is veel nieuwe dingen geleerd over oren en ogen. Om te kijken of je het goed begrepen hebt beantwoord je de vragen hieronder op de site van padlet. Dit doe je door op het plusje te klikken onder een vraag. Je kunt ook nog naar rechts scrollen. De antwoorden worden straks besproken dus vul het serieus in.

 

 

 

Gemaakt met Padlet

Aan de slag!

Je hebt de uitleg doorgenomen en gecheckt of je het hebt begrepen. Nu is het tijd om te oefenen.

Wat ga je doen:

Onder de kopjes 'Oefenen met oren' en 'Oefenen met ogen' staan linkjes naar opdrachten. Om de stof die je zojuist hebt geleerd te oefenen, ga je deze opdrachten maken. Je mag overleggen met je buurman of buurvrouw als dit kan. Kom je er dan nog niet uit? Vraag het dan aan je docent. Het duurt ongeveer 20-25 minuten in totaal. Schrijf je score even op of laat het zien aan de docent als je klaar bent met een opdracht. Als je alle opdrachten af hebt kun je door met de afsluiting. 

Oefenen met oren

Invuloefening Oren
Tijd om te oefenen! Klik op de link hierboven om naar biologiepagina.nl te gaan. Vul de oefening helemaal in en klik op 'controleer'. Als je het even niet meer weet kun je je boek er bij gebruiken of natuurlijk de uitleg in deze wikiwijs.

Deze oefening afgerond? Ga door naar 'oefenen met ogen'

Oefenen met ogen

Buitenaanzicht Oog
Klik op de link hierboven om naar biologiepagina.nl te gaan. Vul de oefening helemaal in en klik op 'controleer'. Als je het even niet meer weet kun je je boek er bij gebruiken of natuurlijk de uitleg in deze wikiwijs.

Onderdelen Oog
Klik op de link hierboven om naar biologiepagina.nl te gaan. Vul de oefening helemaal in en klik op 'controleer'. Als je het even niet meer weet kun je je boek er bij gebruiken of natuurlijk de uitleg in deze wikiwijs.

Functies Oog onderdelen
Klik op de link hierboven om naar biologiepagina.nl te gaan. Vul de oefening helemaal in en klik op 'controleer'. Als je het even niet meer weet kun je je boek er bij gebruiken of natuurlijk de uitleg in deze wikiwijs.

Ben je klaar met de oefeningen? Goed gedaan!

Klik nu op het laatste onderdeel: 'Afsluiting'

Afsluiting

Ga door naar diagnostische toets

Diagnostische toets

Je hebt nu flink wat geoefend met alle onderdelen en de functie van het oor en het oog. Nu ben je klaar voor de diagnostische toets. Deze maak je alleen. Veel succes!

Diagnostische toets

Gelukt? Vul dan in het volgende kopje de Evaluatie in.

Evaluatie

Klik op onderstaande link en evalueer wat je vond van deze digitale les. Laat de docent zien dat je dit hebt ingevuld en klaar bent. 

Evaluatie

 

 

 

 

Dit is het einde van de digitale les. Je hebt alles afgerond en kunt nu veel vertellen over oren en ogen.

Bedankt voor het meedoen!

onderbouwing (niet voor leerlingen)

TPACK

Bijlages (niet voor leerlingen)

LVF

Bronnen

Nassau, V. J. (z.d.). Biologie voor jou handboek deel 1b 1 vmbo-kgt (7de editie). Malmberg.

Biologielessen.nl. Het oog. Geraadpleegd op 14 januari 2022, van https://biologielessen.nl/index.php/dna-60/2044-het-oog

biologiepagina.nl. (z.d.). Klas 1 Biologie: Waarnemen, regeling en gedrag. biologiepagina. Geraadpleegd op 12 januari 2022, van https://biologiepagina.nl/1/5waarnemenregeling/inleiding.htm 

Geerts, W., Van Kralingen, R. (2020). Handboek voor leraren (3e, herziene druk). Bussum: Coutinho.

Quizlet (z.d.). Twaalf principes voor het ontwerpen van multimediaal materiaal. Geraadpleegd op 19 januari, van https://quizlet.com/503849254/twaalf-principes-voor-het-ontwerpen-van-multimediaal-materiaal-flash-cards/

  • Het arrangement Bouw van de oren en ogen is gemaakt met Wikiwijs van Kennisnet. Wikiwijs is hét onderwijsplatform waar je leermiddelen zoekt, maakt en deelt.

    Auteur
    Vera Clement
    Laatst gewijzigd
    15-02-2022 14:04:07
    Licentie

    Dit lesmateriaal is gepubliceerd onder de Creative Commons Naamsvermelding 4.0 Internationale licentie. Dit houdt in dat je onder de voorwaarde van naamsvermelding vrij bent om:

    • het werk te delen - te kopiëren, te verspreiden en door te geven via elk medium of bestandsformaat
    • het werk te bewerken - te remixen, te veranderen en afgeleide werken te maken
    • voor alle doeleinden, inclusief commerciële doeleinden.

    Meer informatie over de CC Naamsvermelding 4.0 Internationale licentie.

    Aanvullende informatie over dit lesmateriaal

    Van dit lesmateriaal is de volgende aanvullende informatie beschikbaar:

    Toelichting
    In deze wikiwijs kunnen leerlingen oefenen met het benoemen van verschillende delen van het oog en oor. Ook de kenmerken en functies van de onderdelen komen aan bod. Dit leerarrangement is geschikt voor leerlingen op het niveau van leerjaar 1 VMBO KGT. De stof is onderdeel van het vak biologie, thema waarneming.
    Leerniveau
    VMBO kaderberoepsgerichte leerweg, 1; VMBO theoretische leerweg, 1; VMBO gemengde leerweg, 1;
    Leerinhoud en doelen
    Biologie; Mens en natuur;
    Eindgebruiker
    leerling/student
    Moeilijkheidsgraad
    gemiddeld

    Bronnen

    Bron Type
    Hoe oud zijn jouw oren?
    https://www.youtube.com/watch?v=tePgciO_-O0&ab_channel=Thuiscomfort     		Video
    Kennisklip Oren
    https://youtu.be/U2NDcyyH7IQ     		Video
    Bouw van het oog
    https://www.youtube.com/watch?v=iv43ruaNmto&ab_channel=Cactuss     		Video
    Invuloefening Oren
    https://biologiepagina.nl/Oefeningen/Oor/oor.htm     		Link
    Buitenaanzicht Oog
    https://biologiepagina.nl/Oefeningen/Vooraanzichtoog/vooraanzichtoog.htm     		Link
    Onderdelen Oog
    https://biologiepagina.nl/Oefeningen/Oog/oog.htm     		Link
    Functies Oog onderdelen
    https://biologiepagina.nl/Oefeningen/Oog/oogfuncties.htm     		Link
    Diagnostische toets
    https://forms.office.com/Pages/ResponsePage.aspx?id=zrpvyrp8U02GgaBihPf_RgZZbqIE7NFAj4nE23P_usBUQ002TThDVEVKSjRBQk03RFhaMkIzV0k2My4u     		Link
    Evaluatie
    https://forms.office.com/Pages/ResponsePage.aspx?id=zrpvyrp8U02GgaBihPf_RgZZbqIE7NFAj4nE23P_usBUM1NSVUU1Mk9YVEpKT1REUk8zVUMwWDBDOC4u     		Link

  • Downloaden

    Het volledige arrangement is in de onderstaande formaten te downloaden.

    Metadata

    LTI

    Leeromgevingen die gebruik maken van LTI kunnen Wikiwijs arrangementen en toetsen afspelen en resultaten terugkoppelen. Hiervoor moet de leeromgeving wel bij Wikiwijs aangemeld zijn. Wil je gebruik maken van de LTI koppeling? Meld je aan via info@wikiwijs.nl met het verzoek om een LTI koppeling aan te gaan.

    Maak je al gebruik van LTI? Gebruik dan de onderstaande Launch URL’s.

    Arrangement

    IMSCC package

    Wil je de Launch URL’s niet los kopiëren, maar in één keer downloaden? Download dan de IMSCC package.

    Voor developers

    Wikiwijs lesmateriaal kan worden gebruikt in een externe leeromgeving. Er kunnen koppelingen worden gemaakt en het lesmateriaal kan op verschillende manieren worden geëxporteerd. Meer informatie hierover kun je vinden op onze Developers Wiki.

  • Wikiwijs is een dienst van