# Slechthorend en slechtziend

Slechthorendheid

Naar schatting heeft in Nederland één op de tien mensen last van een verminderd gehoorvermogen en is dus in meer of mindere mate slechthorend. In veel gevallen is het gehoorvermogen dermate achter uitgegaan dat dit problemen veroorzaakt bij het volgen van gesprekken.

Oorzaken slechthorendheid:

Slechthorendheid kan ontstaan door verschillende oorzaken. Mensen kunnen door regelmatig worden blootgesteld aan luide geluiden, schade oplopen aan het gehoorvermogen. Daarnaast kan ook door bijvoorbeeld bepaalde medicijnen, roken of drinken schade worden opgelopen aan het gehoorvermogen. Dit wordt ‘verworven’ slechthorendheid genoemd. Bij de meeste mensen gaat het gehoorvermogen met het toenemen van de jaren geleidelijk aan achteruit. Dit wordt ook wel ouderdomsslechthorendheid genoemd of presbiacusis. Wanneer sprake is van een zogeheten functioneel gehoorverlies, kan door middel van verschillende audio metrische tests worde aangetoond dat de patiënt geen gehoorverlies lijdt. De patiënt heeft echter wel klachten over een minder goed werkend gehoor. In zulke gevallen kan een psychische probleem het oorzaak zijn van het gehoorverlies. Een dergelijk gehoorverlies wordt ook psychogeen gehoorverlies genoemd. Mogelijk ligt aan een functioneel gehoorverlies een stoornis in de verwerking van geluiden ten grondslagen in de hersenen.

Daarnaast kan zich ook een gehoorverlies op centraal niveau voordoen. Hierbij spreken wij van een aandoening van het centrale zenuwstelsel waardoor geluiden niet meer goed geïnterpreteerd en verwerkt kunnen worden. Dit wordt tevens aangeduid als een centraal gehoorverlies. Dit kan het gevolg zijn van verworven of aangeboren problemen in de hogere kernen van de hersenstam of auditieve cortex. Een infectie met toxoplasmose tijdens de zwangerschap, beschadigingen die tijdens de geboorte plaatsvinden, hersenstamtumoren en multiple sclerose zijn voorbeelden die tot centrale verwerkingsproblemen kunnen leiden. Bij een dergelijk centraal gehoorverlies wordt met toonaudiometrie normale drempels gevonden, terwijl een slechte score kan worden vastgesteld op een zogeheten SRT-test. Dit is een test waarbij het spraak verstaan in ruis (geroezemoes) mee wordt gemeten.

De patiënt kan ook aangeven dat diegene problemen ondervindt met betrekking tot het horen in galmende ruimtes of last te hebben met het concentreren op spraak van anderen. Geleidings- versus perceptief verlies of allebei. Mensen kunnen minder goed horen doordat bijvoorbeeld een oorprop in de gehoorgang er voor zorgt dat geluid het trommelvlies niet meer bereikt. Daarnaast kan het zijn dat het trommelvlies zelf niet meer goed functioneert doordat het bijvoorbeeld geperforeerd is of verkalkt.

Even verderop in de geleidingsketen kunnen ook problemen ontstaan. Hierbij is dan sprake van een defect aan de gehoorbeentjes, waardoor geluiden niet meer voldoende doorgegeven (geleid) worden naar het slakkenhuis. Otosclerose is hier een voorbeeld van. In alle voorgaande gevallen

waarbij het geluid niet meer goed geleid wordt richting het trommelvlies, wordt gesproken van een geleidingsverlies. Door een geleidingsverlies klinken alle geluiden zachter.

Het gehoorprobleem en de oorzaak van slechthorendheid kan zich ook in het slakkenhuis voordoen. De fijne haarcellen in het slakkenhuis kunnen defect zijn geraakt. Dit kan worden veroorzaakt door bijvoorbeeld luide geluiden, roken, medicijnen of andere ototoxische stoffen. Hierdoor worden mensen in eerste instantie ongevoeliger voor zachte geluiden waaronder zachte medeklinkers, die voor spraak van dermate belang zijn. Deze vorm van slechthorendheid wordt perceptief gehoorverlies genoemd. Op het moment dat ze zachte geluiden bij een dergelijk verlies niet meer goed hoorbaar zijn, worden de hardere geluiden nog redelijk goed gehoord. Het niet meer goed kunnen horen van geluiden wordt ook wel ‘hardhorendheid’ genoemd.

Het is ook mogelijk dat een slechthorende zowel een geleidingsverlies als een perceptief gehoorverlies heeft. Dit blijkt dan uit de gehoortest.

Diagnoses van gehoorverlies of slechthorendheid worden dus vaak getest door een piepjestest, of door het kijken naar de trommelvlies en de gehoorbeentjes, of door een MRI-scan, deze onderzoeken zijn vaak gratis. Vaak kosten operaties aan het trommelvlies ongeveer 250,- euro, de oren schoon laten spuiten kost ongeveer 50,- euro. Gehoorapparaten kunnen binnen het verzekeringspakket vallen. Dan worden de gehoorapparaten geheel of gedeeltelijk betaald door de zorgverzekeraar. In sommige gevallen moet het eigen risico worden betaald. Dit hangt af van de noodzaak van het gehoorapparaat en de sterkte.

apparaten slechthorendheid:

Soloapparatuur

Soloapparatuur wordt gebruikt om de afstand van de spreker tot de luisteraar te verkleinen. Doordat de hinder van akoestiek en achtergrondruis worden verminderd, wordt het spraakverstaan verbeterd. Soloapparatuur werkt draadloos via FM-golven en bestaat uit twee onderdelen: een zender met een microfoon en een ontvanger met een halsringleiding (‘halslus’). De spreker krijgt de zender, u heeft de ontvanger. De zender stuurt het geluid naar de ontvanger, die het geluid doorgeeft aan uw hoortoestel. Uw hoortoestel vangt het geluid op via een halslus (hoortoestel op de T-stand), via een klein blokje onder uw hoortoestel, via een koptelefoon of oordopjes, of via een speciaal FM-schoentje dat u in de batterijlade plaatst van uw ‘achter het oor’-toestel. Soms kan de ontvanger in uw hoortoestel worden geïntegreerd.

Phonak Roger pen

De losse microfoon lijkt sprekend op een pen, zodat niemand in de gaten heeft dat er een hulpmiddel gebruikt wordt. Met de introductie van Roger neemt Phonak afscheid van FM-technologie na jaren van bewezen diensten.

De Roger Pen overtreft alle andere FM- en digitale solo-apparatuur: het biedt een wetenschappelijk bewezen1 doorbraak in spraakverstaan. Tevens zijn de mogelijkheden voor een werkplekaanpassing nu een stuk uitgebreider dankzij de Roger clip-on mic. Zo kan de Roger Pen uitgebreid worden met wel 10 extra microfoontjes

Cochleair inplantaat/ CI

Een Cochleair inplantaat (ook: Cochlear Implant (Eng)/ Cochleair implantaat (Ned)) bestaat, in tegenstelling tot wat de naam doet vermoeden, uit zowel een inwendig als een uitwendig deel.

Het uitwendig deel bestaat uit een spraakprocessor en een externe spoel. De microfoon en de spraakprocessor bevinden zich meestal in een achter- het- oorhanger. Bij jonge kinderen worden de batterijen van de spraakprocessor meestal losgekoppeld en op het lichaam gedragen.

De externe spoel bevindt zich achter het oor op het rotsbeen en wordt magnetisch vastgehouden.

Het inwendig deel bestaat uit een spoel en een elektrodenbundel. De externe en inwendige spoel passen op elkaar. De elektrodenbundel wordt tijdens een chirurgische ingreep ingebracht in het slakkenhuis.

De microfoon vangt het geluid op en zendt het naar de spraakprocessor. De spraakprocessor analyseert het geluid en zet het om in een elektrisch signaal. Vervolgens stuurt de processor het signaal naar de externe spoel. Via radiogolven wordt dit signaal door de externe naar de interne spoel doorgestuurd. De radiogolven worden doorheen de huid heen doorgegeven.

Vervolgens stuurt de inwendige spoel de elektrische impulsen naar de elektrodenbundel in het slakkenhuis. Op die manier worden de vezels van de gehoorzenuw in het slakkenhuis geprikkeld. De gehoorzenuw stuurt de implusen naar de hoorcentra in de hersenen.

Op welke manier de persoon met CI de signalen verwerkt in de hersenen hangt af van vele factoren, de belangrijkste factor is waarschijnlijk de leeftijd waarop de persoon de CI kreeg of de manier waarop de persoon vooraf aan de implantatie zijn gehoor gebruikte.

Alleszins is een goed onderbouwde hoortraining bij iedereen met een CI nodig om optimale resultaten te bekomen.

Ringleiding

Een ringleiding wordt geplaatst in de muren van een gebouw. De ringleidingsversterker wordt meestal gekoppeld aan een geluidsinstallatie. Via magnetische golven kunnen slechthorenden dan geluiden opvangen. Dit kan alleen als de slechthorende een (hoor)toestel draagt. Slechthorenden zonder toestel kunnen hier geen gebruik van maken.

Slechthorendheid is een beperking dat zeer veel gevolgen heeft op zowel psychisch als sociaal gebied. Veel slechthorenden krijgen identiteitsproblemen omdat ze hun beperking niet kunnen aanvaarden, vaak komt dat na de puberteit nog goed. Op sociaal gebied ondervinden ze problemen in de omgang met horenden die in groepen praten waardoor slechthorenden de gesprekken niet of nauwelijks kunnen volgen. Hierdoor gaan slechthorenden zich afzonderen. Er zijn zeer veel hulpmiddelen (CI, hoortoestel,…) die het leven van de slechthorenden draaglijker kunnen maken.

Het hoortoestel

Een hoortoestel, ook wel (ge)hoorapparaat genoemd, is een klein elektronisch apparaat waarmee slechthorenden beter geluid kunnen waarnemen. Bij ernstige slechthorenden met restgehoor kan het hoortoestel het liplezen ondersteunen

Slechthorend https://www.youtube.com/watch?v=czKyICGwJ4s

Begrijp jij dit filmpje?? Wij ook niet... Dit is een filmpje die alleen slechthorende kunnen begrijpen als ze gebarentaal hebben aangeleerd. Als ze geen gebarentaal hebben aangeleerd kunnen ze moeilijk tot niet communiceren.

Slechtziendheid

Slechtziendheid kan door verschillende oorzaken ontstaan. Hieronder worden diverse oorzaken weergegeven en vervolgens toegelicht. De volgende oorzaken zorgen voor slechtziendheid:

•Aangeboren, zoals cerebraal visuele stoornis (CVI) of albinisme;

•Ouderdom, zoals staar of diabetes;

•Andere oogaandoeningen.

Aangeboren oorzaken slechtziendheid:

Voor slechtziend zijn diverse aangeboren oorzaken. CVI en Albinisme zijn hiervan voorbeelden, deze twee voorbeelden worden hieronder verder toegelicht.

CVI:

De hersenen verwerken de visuele beelden in allerlei gebieden die met elkaar verbonden zijn in een groot netwerk van zenuwen. Hierdoor kunnen mensen objecten herkennen, oppakken of ontwijken. Bij ziekte of beschadiging van het "visuele hersennetwerk" raakt de verwerking van de visuele signalen verstoord en kunnen visuele stoornissen ontstaan. De daarbij ervaren visuele problemen kunnen zeer uiteenlopend zijn omdat verstoringen in het netwerk zich op verschillende plaatsen, plaatsen waaronder de ledematen en in het gezicht kunnen voordoen.

Albinisme:

Albino’s hebben moeite met de overgang in lichthoeveelheid, details zien, ze kunnen zich ook moeilijker oriënteren in fel (dag)licht.

Ouderdom oorzaken slechtziendheid

Naast aangeboren oorzaken van slechtziendheid, kan slechtziendheid ook worden veroorzaakt door ouderdom. Hieronder worden enkele voorbeelden gegeven van slechtziendheid met betrekking to ouderdom.

Staar:

Staar is een vertroebeling van de lens van het oog. Als de ooglens troebel is komen de lichtstralen niet meer voldoende binnen, daardoor komt een onscherp beeld op het netvlies.

Diabetes:

Diabetes heeft niet in alle opzichten te maken met ouderdom, dat is slechts een van de groepen die hieronder kan vallen, er zijn ook andere leeftijdsgroepen die te maken kunnen krijgen met diabetes. Waaronder baby's die het hebben gekregen door een zwangerschapshormoon die meestal word veroorzaakt omdat de moeder slechte eetgewoontes heeft gehad. Zo ook kunnen kinderen het krijgen door te veel slechte suikers en onverzadigde vetten te eten.

Een persoon met diabetes kan retinopathie krijgen, dit is een aantasting van het netvlies, het lichtgevoelige vlies achter in het oog. Dit is vaak een gevolg van schade aan kleine slagadertjes en haarvaten van het oog, dit komt vaak voor bij slecht gereguleerde diabetes mellitus. In de eerste 5 jaar van diabetes komt retinopathie zelden voor, maar in de verdere verloop van diabetes ontwikkelt iedereen dit ziektebeeld in zekere mate. Hoewel geen reguliere medicijnen aanwezig zijn, is retinopathie door juiste instelling van diabetes goed te voorkomen Hoe kun je diabetes instellen?. Het ontstaan is redelijk te behandelen, toch zijn in de westerse wereld oogafwijkingen ten gevolge van retinopathie de meest voorkomende oorzaak van blindheid.

Beperkingen die slechtziendheid veroorzaakt

De beperking zorgt voornamelijk voor dat de slechtziende zich buitengesloten voelt omdat diegene niet zo snel kan zie wat een ander ziet. Daarnaast voelt een slechtziende zich hierdoor minder veilig omdat je niet kan zien of er gevaar is mits het al zo dichtbij is dat je niks meer kan doen. De slechtziende kan zich moeilijk oriënteren als diegene vroeger wel goed kon zien en nu moeite heeft met zien of in zijn geheel zijn zicht heeft verloren. Soms kan een slechtziende zijn dagelijkse taken en hobby’s niet meer uitvoeren, dit zorgt voor veel frustratie.

Waarom hulpmiddelen nodig?

Om voornamelijk het leven weer gangbaar te maken zoals bij vele ziekten en aandoeningen. De slechtziende moet zijn dagelijkse taken weer op kunnen pakken. Zonder hulpmiddelen wordt het leven van een slechtziende dermate beperkt dat diegenen moeite heeft zijn taken uit te voeren.

Voorbeelden van de hulpmiddelen bij slechtziendheid

Een operatie van staar, hierbij wordt het ooglens verpulverd en opgezogen waarna een nieuwe vouwbare kunstlens die jij al hebt gemaakt omdat je voor de operatie een kunstlens moest laten maken bij je oogarts weer terug in het lenszakjes geplaatst daarna als de kunstlens in het oog is aangebracht vouwt het lensje zich weer uit en zet hij z’n pootjes vast in het lenszakje. Naast het behandelen van staar kunnen ook de voorheen genoemde oorzaken worden behandeld, waaronder CVI, blindheid en Albinisme.

innovatief hulpmiddel:

Maxcom MM 560 GSM telefoonst572028-maxcom-mm-560-grijs

De mobiele telefoon van Maxcom heeft een kleuren display van 1.8″ met een verlicht toetsenbord en SOS knop. Het eenvoudige menu heeft grote letters, 8 snelkiesnummers, met handsfree mode en SMS functie en een telefoonboek tot 100 nummers. De standby tijd is tot 200 uur, de spreektijd tot 4 uur. De Maxcom heeft een veelvoud van functies: extra luid trilalarm, zaklampje, audiospeler, rekenmachine, alarm, FM radio. Er is een mogelijkheid tot het plaatsen van SD kaart. Het gewicht is tot 74 gram. Afmetingen: 114,4 x 50,3 x 14,4 mm

Behandeling staar:

Hiervoor werd aangegeven dat voor het behandelen van staar een kunstlens moet worden gecreëerd. Bij de Torische, Multfocale en Multifocale + Torische lens wordt een laserbehandeling, indien nodig binnen een jaar na de operatie, vergoedt. De volgende bedragen zijn van toepassing op de diverse kunstlenzen:

* Basis lens: (standaard monofocale lens)

o Geen kosten

* Torische lens:

o Met staar cilinder 4.5 D of hoger, wordt het verzekerd;

o Met staar maar onder 4.5 D, eigen bijdrage van 550 euro per oog.

* Multifocale lens:

o 950 euro per oog

* Multifocale + torische lens:

o 1100 euro per oog

In afbeelding…. Worden de verschillende handelingen bij een staaroperatie weergegeven in drie stappen. Bij de eerste stap wordt de huidige lens opgezogen. Bij stap twee wordt de kunstlens geplaatst. Bij stap drie vouwt de lens zich uit en nestelt zich vast in het lenszakje.

Hulpmiddel bij CVI:

Voor CVI zijn geen hulpmiddelen bekend, echter is apparatuur in ontwikkeling waarmee kan worden geconstateerd in welke mate iemand CVI heeft. De tablet die u ziet in afbeelding…. is op het moment niet op de markt. Mensen met CVI kunnen op deze tablet zien wat een persoon zonder cvi ook kan zien.

(Afbeelding, hulpmiddel CVI, bron)

Blindengeleidehond voor blinde en zeer slechtziende mensen:

Mensen die dermate slecht zien of zelfs blind zijn waarbij een operatie niet meer mogelijk is, kunnen aanvraag doen voor een blindengeleidehond. Een dergelijke hond kan de slechtziende persoon helpen bij de dagelijkse taken. De volgende argumenten geven aan waarom een blindengeleidehond voor een slechtziende van belang is:

* Veiligheid: de baas hoeft niet meer bang te zijn te vallen of ergens tegenaan te lopen;

* Snelheid: de baas hoeft niet meer te zoeken naar zebrapaden of alternatieve routes bij weg afzettingen;

* Bewegingsvrijheid: de slechtziende kan zich eenvoudiger binnen en buiten

oriënteren;

* Vriendschap: de baas heeft altijd

een vriend bij zich waardoor

contact leggen met anderen

gemakkelijker wordt.

De onderstaande link is van jou en ik heb die bekeken, het gaat vooral om mensen met een lichamelijke beperking. Ik heb via dat filmpje ook een filmpje kunnen kijken of mensen die blind zijn of slechtziend. https://www.youtube.com/watch?v=uGwd9SKIiZI

Deze link gaat over blinden en slechtzienden. Misschien dat deze beter past bij jouw uitleg over blindengeleidehonden? https://www.youtube.com/watch?v=0ehPoi7FWuQ

Albinisme hulpmiddel:

Een zonnebril, het zorgt ervoor dat de stralen van het zonlicht geen verder schade toebrengt aan de vliezen van iemand met deze beperking. Het is eigenlijk gewoon net zo duur als een normale bril bij de opticien, met ongeveer 250 euro heb je een goeie zonnebril.

Blindengeleidehond https://www.youtube.com/watch?v=0ehPoi7FWuQ