## Verwerking les 3 deel 1: cultuur

#### Muziek

Bewijs over muziek uit de tijd van Karel de Grote laat zien dat muziek vooral in kerken werd gebruikt. We gaan ervan uit dat de inwoners van zijn rijk ook muziek maakten. Maar deze muziek is nooit opgeschreven, dus is er niets bewaard van gebleven. We kunnen dit dus alleen raden. Een belangrijk instrument in de tijd van Karel de Grote was het orgel. Het orgel bestond al voor zijn tijd, maar werd een lange tijd niet veel gebruikt. Maar in de tijd van Karel werd het orgel veel gebruikt in de kerk. Op het plaatje hiernaast zie je een nagemaakt orgel uit de tijd van Karel. Koorzang werd ook erg populair.

#### Kunst

Over het algemeen zien we in de geschiedenis dat door oorlog een ontwikkeling van kunst onmogelijk wordt. Maar ondanks de vele oorlogen die Karel de Grote voerde is er in zijn tijd zeker sprake van een kunstonwikkeling. Dit kwam doordat Karel vooral oorlog voerde aan de grenzen van zijn Rijk. In zijn Rijk was er vrede. Hierdoor kon er toch een kunstontwikkeling plaats vinden. De kunst in zijn tijd staat bekend onder de naam: Karolingische Renaissance. De kunst uit zijn tijd bestond vooral uit schilderkunst en beelden. De beelden werden gemaakt van brons (edelsmeedkunst) en ivoor (ivoorsnijwerk). Het hoofdonderwerp van kunstwerken uit de middeleeuwen was het christelijke geloof. Dit zie je dan ook overal terug.

##### Schilderkunst

#####

Veel schilderingen uit de tijd van Karel waren muurschilderingen of miniatuurschilderingen. Je vond deze vooral in kerken. Helaas zijn veel van deze schilderingen verloren gegaan.

#####

#####

#####

#####

#####

#####

##### Beelden

Karel stelde vast dat volgens de bijbel het vereren van beelden niet mocht. Volgens hem mochten beelden van heiligen alleen gebruikt worden als versiering of instructie. Hij vond dat de overblijfselen van heiligen, de bijbel en het kruis van Jezus, belangrijker waren. Juist deze dingen zouden vereerd moeten worden volgens hem. Deze manier van denken heeft veel invloed gehad op de beeldende kunst uit zijn tijd.

##### Edelsmeedskunst

Edelsmeedskunst betekent kunst gemaakt van edelmetaal zoals goud of zilver. Een ander goed voorbeeld van een edelmetaal uit de tijd van Karel is brons.

Karel opende in zijn tijd een bronsgieterij in Aken. Met het brons kon hij namelijk zijn paltsen versieren. Hij liet er hekken en deuren mee versieren. Ook werden er bronzen hekken en deuren gemaakt voor kerken. Bijzonder was dat belangrijke teksten, manuscripten genoemd, voorzien werden van een dun laagje brons om de tekst te beschermen. Ook werden er in de tijd van Karel veel bronzen beeldjes gemaakt

######

##### Ivoorsnijkunst

De inspiratie van ivoorsnijkunst was vaak de Romeinse kunst. Dit kon je zien aan de kleding en de houding van het beeld. Vaak waren het beelden van personen, zoals een keizer. Deze persoon werd op het beeld vaak vergeleken met een Bijbelfiguur. Zo liet de keizer zien dat hij belangrijk was en zichzelf vergeleek met mensen uit de Bijbel. Deze kunstwerken zijn vooral terug te vinden op de kaften van evangelische boeken en op de deksels en wanden van reliekkistjes. Soms ook in de kanten van de altaren in de kerken van die tijd.

#### Mode

In de tijd van Karel de Grote werden de kleren gemaakt van linnen en leer. Linnen wordt gemaakt van vlas. Leer wordt gemaakt van dierenhuiden. Wij maken nog steeds kleren en gordijnen van linnen. Leer hebben we vaak vervangen door kunstleer.

Mannen droegen in de tijd van Karel de Grote een linnen, wijde onderbroek. Daaroverheen droegen ze en leren broek. Deze kleding was niet uniek. Veel volken droegen deze kleding. Een groot verschil was het kapsel. De mannen in het Rijk van Karel de Grote hadden kort haar geïnspireerd op de Romeinen.

In de mode voor de vrouwen was het dragen van twee lange tunieken in verschillende kleuren. De onderste tuniek had korte, nauwe mouwen. De bovenste tuniek had lange, wijde mouwen. Hoe rijker de vrouw was hoe mooier versierd de tunieken waren.

#### Wapens

Op de onderstaande afbeelding zijn 3 soorten ridders uit de tijd van Karel de Grote te zien met hun wapens. Er zit een groot verschil tussen de kwaliteit en hoeveelheid van de wapens. Man nummer 1 en 3 komen uit het leger van Karel, man 2 niet, deze man komt uit Byzantium.

De schilden, helmen en speren uit de tijd van Karel de Grote verschilden niet veel met die van voorgangers. De zwaarden daarentegen werden wel beter. De smeden konden betere en sterkere zwaarden maken. Ook ontdekte ze een trucje waardoor het vechten met een zwaard makkelijker werd.

Probeer het maar eens met jouw potlood. Plak een gum aan het einde van jouw potlood. Pak nu het potlood dichtbij de punt vast. Het is nu moeilijk om de punt rond te draaien wanneer je jouw hand op dezelfde plaats houdt. Wanneer je het potlood nu dichterbij de gum vastpakt, voel je dat je het rond laten draaien van de punt steeds makkelijker gaat.

Deze techniek werd er ook op de zwaarden gebruikt. Het zwaard werd aan de achterkant zwaarder gemaakt met een gewicht. Dit gewicht noem je een pommel. Door de pommel was het makkelijker om de punt van het zwaard te laten bewegen.