## Vaste aanpak bestuderen van teksten

Voordat je met studeren begint, start je met oriënterend lezen en globaal lezen (leesstrategie begrijpend lezen).

1. Je kijkt naar de titel, kopjes en afbeeldingen en bepaalt het onderwerp van de tekst.
2. Het onderwerp zet je in het midden van een mindmap.
3. Je kijkt naar de kopjes en leest de eerste en laatste zin van de alinea onder het kopje.
4. Je maakt van het kopje een vraag waarop je het antwoord verwacht in de tekst. Dit zet je in de mindmap.
5. Je leest de tekst onder de kopjes precies en geeft het antwoord op je vraag in de mindmap in steekwoorden weer.

#### Een voorbeeld

Ze behoren tot de kleinste salamanders ter wereld en zijn waarschijnlijk net op tijd ontdekt: ze dreigen namelijk binnen 50 jaar uit te sterven.

Onderzoekers ontdekten de piepkleine salamanders in de afgelegen gebergten van Oaxaca (een staat in Mexico). De salamanders behoren tot het geslacht Thorius. De volwassen salamanders uit dit geslacht zijn de kleinste met vier poten en een staart uitgeruste organismen op aarde. Hun lichaampjes zijn korter dan een lucifer.

Nieuw
De drie nieuwe soorten hebben de namen Thorius pinicola, Thorius longicaudus en Thorius tlaxiacus gekregen. Wetenschappers kenden de salamanders al een tijdje, maar realiseerden zich recent pas dat het om drie nieuwe (nog niet beschreven) soorten gaat.

Thorius pinicola. Foto: Mario García-París.

Uitsterven
De kans is groot dat we deze nieuwe salamandersoorten maar net op tijd hebben ontdekt. Hoewel de salamanders uit het geslacht Thorius ooit talrijk waren, zijn hun aantallen nu klein. Slechts zelden worden in het wild nog levende individuen uit het geslacht aangetroffen. “Salamanders in de hooglanden van Mexico bevinden zich dichterbij uitsterven dan elke andere salamander op aarde,” stelt onderzoeker David Wake. Dat komt met name door infectieziekten en doordat hun leefgebied wordt aangetast.

Een salamander uit het geslacht Thorius (T. pennatulus). De botten zijn rood, het kraakbeen is blauw en de overige zachte weefsels zijn transparant. Wat natuurlijk opvalt, zijn de grote ogen. Het hoofd van deze salamander is 3 millimeter lang. Afbeelding: James Hanken.

Thorius werd in de negentiende eeuw ontdekt en 75 jaar lang dachten onderzoekers dat het geslacht maar één soort herbergde. Maar in de twintigste eeuw werden verschillende nieuwe soorten ontdekt. Inmiddels zijn ons – inclusief de drie soorten die recent zijn ontdekt – 29 soorten bekend. Bijna al deze soorten staan te boek als bedreigd of ernstig bedreigd en volgens onderzoekers kan Thorius wel eens het meest bedreigde amfibieëngeslacht ter wereld zijn. Er lijkt een gerede kans dat alle levende soorten ergens in de komende vijftig jaar verdwijnen.

##### Mindmap

Bij het beantwoorden van je kernvragen kom je informatie tegen die hier wel mee te maken heeft, maar niet bij het beantwoorden van de vraag hoort. Deze geef je weer in een ander kleurtje.

#### Een ander voorbeeld

Soms staan er geen kopjes in de tekst. Je zoekt dan per alinea naar de kernzinnen. Dit zijn de belangrijkste zinnen in een alinea.

#### Mindmap

Werk altijd met vragen die je vervolgens in steekwoorden beantwoordt.