# les 2 Reinigingsmiddelen en hun werking

Reinigingsmiddelen

Water

Nagenoeg alle reinigingsmiddelen hebben water nodig om hun werk goed te kunnen doen. Water is belangrijk bij het schoonmaken, ook wel het transportmiddel.

In het reinigingsproces heeft water de volgende functies:

- Bevochtigen van het oppervlak en vuil, waardoor reinigingsmiddelen beter hun werk kunnen doen.
- Omsluiten van vuildeeltjes(zodat ze blijven zweven), vuil lost niet op in het water.
- Transporteren van vuildeeltjes
- Dienen als warmtedrager, in sommige gevallen het verzorgen van koeling.
- Het overbrengen van mechanische energie (bv hogedrukstraal) op het te reinigen oppervlak.

Omdat water veel eigenschappen heeft die van invloed zijn op de reinigingsmiddelen en hun werking gaan we eerst op de eigenschappen in. Als je kijkt naar de eigenschappen van water, dan ontdek je dat veel stoffen niet in water oplossen. Sommige stoffen hebben een hekel aan water, zodat ze het zelfs afstoten. Je kunt dat bijvoorbeeld zien bij het bol staan van een waterdruppel op een egaal of vettig oppervlak. Er is een kracht in het water aanwezig die er voor zorgt dat het water bij elkaar blijft. Deze kracht noem je cohesiekracht. Door deze cohesiekrachten ontstaat de zogenaamde oppervlaktespanning. Voegen we aan het water een druppel zeep toe, dan neemt deze oppervlakte spanning af. Het water blijft nu minder goed bij elkaar en zal uit elkaar vloeien. Dit is goed te zien als je een druppel afwasmiddel aan het water toevoegt.

Hardheid van water

Kraanwater wordt uit een groot aantal verschillende bronnen gewonnen. In Nederland zijn dat er wel tweehonderd. Door het aantal verschillende bronnen kan de hardheid van het water van gebied tot gebied verschillen. De hardheid van water heeft te maken met twee verschillende stoffen: Calcium en magnesium. Hoe meer calcium en magnesium de bodem bevat hoe harder het water. Veel water wat van nature hard is , wordt onthard door het waterbedrijf.

Hoewel de waterleidingbedrijven hun best doen om schoon water te leveren, bevat het toch nog verontreinigingen die storend kunnen werken bij het schoonmaken. Een van die verontreinigingen is kalk. De hoeveelheid kalk die in het water voorkomt wordt uitgedrukt in ‘hardheid’ van het water. Zit er weinig kalk in het water, dan spreek je van zacht water. Zit er veel kalk in het water, dan spreek je van hard water.

Hard water is lastig in gebruik

Als er in water veel kalk aanwezig is, kan er kalkaanslag ontstaan op het schoongemaakte oppervlak. Deze kalk aanslag is herkenbaar aan de witte wazige laag die achterblijft. Dat er kalk achterblijft is lastig, want het is niet alleen lelijk, maar zorgt er ook voor dat wanneer je een volgende keer weer moet schoonmaken dit veel moeilijker is.

Micro-organismen kunnen zich gemakkelijk hechten aan een oppervlak waar kalk achterblijft.

Als natuurlijke zeep in contact komt met kalkhoudend water ontstaat er kalkzeep. Zeep ontstaat door de verzeping van een vet met een loog. Het product wordt in combinatie met water gebruikt als schoonmaakmiddel. Kalkzeep is een troebele stof die ontstaat wanneer zeep i aanraking komt met kalk dat al in water is opgelost. Deze twee deeltjes klitten samen. Dit kalkzeep blijft zweven in het water, maar heeft geen reinigende werking meer. Het is zelfs vervelend, door de aanwezigheid van kalkzeep, je het schoon te maken oppervlak goed moet spoelen met schoon water. Dit om er zeker van te zijn dat er geen kalkzeep achterblijft.

Als hard water verhit wordt ontstaat er ketelsteen. In een fluitketel is dit duidelijk te zien. Ook in andere apparaten die in aanraking komen met water komt kalkaanslag voor. Denk bijvoorbeeld aan de (af)wasmachine, het koffiezetapparaat of de douchekop. Deze apparaten moeten vaker worden schoongemaakt. Regelmatig schoonmaken (ontkalken) helpt de levensduur van het apparaat te verlengen, en vroegtijdige vervanging te voorkomen. Zacht water is vriendelijker voor het milieu. Als het water zacht is, kan voor de was minder wasmiddel worden gebruikt.

Waarschijnlijk moet je op je werk, stage / school regelmatig het koffiezetapparaat ontkalken. Ontkalken doe je om het kalk dat op het verwarmingselement zit te verwijderen. Zou je dit niet doen dan gebruikt het apparaat meer stroom, omdat het langer duurt voor het water warm is. Op den duur zou dit betekenen dat het apparaat door de kalkaanslag zijn warmte niet kwijt kan en dat het verwarmingselement doorbrand.

Het is dus logisch dat men op diverse manieren probeert de hardheid van water tegen te gaan.

Zacht water heeft een hardheid van minder dan 8oDH

Gemiddeld water heeft een hardheid van 80 – 120DH

Hard water heeft een hardheid van boven de 120DH

Vanaf 100DH kun je onthardingspoeder gebruiken.

Water kan ook schadelijke effecten hebben. Je zou daarbij kunnen denken aan:

- Beschadiging (kromtrekken van onverzegelde houten vloeren, corrosievorming bij metalen)
- Verwering van stenen en gevels door weersinvloeden
- Mos- en algengroei
- Kalkvorming door hard water