## Toepassingsvraag 1.

vwo-examen 2007 2e tijdvak bewerkt

LPG

Vijf procent van de auto’s in Nederland gebruikt LPG (autogas) als brandstof. In deze opgave komen de samenstelling en het gebruik van LPG aan de orde. Hieronder staan gedeelten uit een krantenartikel over LPG en een gedeelte van de veiligheidskaart van LPG.

tekstfragment 1

In tekstfragment 1 wordt beschreven dat LPG onder andere vrijkomt bij het verwerken van aardolie.

Zowel bij het destilleren als bij het kraken van aardolie wordt LPG verkregen.

In tekstfragment 1 worden propaan en butaan genoemd als de twee hoofdbestanddelen van LPG.
Uit de twee molecuulformules op de veiligheidskaart kan worden afgeleid dat behalve propaan en butaan nog een derde stof kan voorkomen in LPG.

Met behulp van gaschromatografie kan worden onderzocht:

− in welke verhouding propaan en butaan voorkomen in LPG;

− of behalve propaan en butaan nog andere stoffen voorkomen in LPG.

Uit een gegeven op de veiligheidskaart van LPG kan worden afgeleid of het verdampen van LPG een exotherm of een endotherm proces is.

Het massapercentage propaan in LPG is ’s winters anders dan ’s zomers. LPG met een samenstelling die ’s zomers wordt gebruikt, zou ’s winters bij strenge vorst problemen kunnen geven bij het verdampen. Daarom is het gehalte propaan ’s winters anders dan ’s zomers.

Op de veiligheidskaart is aangegeven tussen welke volumepercentages van LPG in lucht er gevaar voor explosie bestaat.
Een auto met een lekke LPG-tank staat geparkeerd in een garage. De inhoud van de garage is 45 m3.
De tekst onder het kopje "Hoe milieuvriendelijk is LPG?" in tekstfragment 1 bevat weinig concrete chemische informatie.
Er wordt slechts één stof (roet) genoemd.
Naar aanleiding van de regels 14 tot en met 16 van tekstfragment 1 stelt een automobilist de volgende vragen op chemieforum.nl.
vragen
LPG-er schrijft:
In een artikel over LPG las ik de volgende zin:
"Wie een LPG-tank laat inbouwen, stoot vaak meer vervuilende stoffen uit dan een benzinerijder." Daar
bedoelen ze kennelijk mee dat een LPG-rijder meer vervuilt dan een benzinerijder.
Om welke vervuilende stoffen gaat het en wat is het milieu-effect van deze stoffen? Voor een juiste
vergelijking van het rijden op LPG met het rijden op benzine moeten toch gegevens bekend zijn?
Vroeger had ik scheikunde in mijn pakket dus je mag best chemische namen/formules/termen/vaktaal
gebruiken.