# Eindopdracht

De eindopdracht

Tijdens het doorwerken van de module MMI zijn we verschillende fasen tegengekomen waarin het ontwerpproces zich kan bevinden. Aan de hand van praktische voorbeelden, zoals de automatisering van bestellingen bij het restaurant en het kopen van een kaartje, heb je kennis kunnen maken met het vakgebied MMI. Gebruikersprofielen, taakmodellen, use cases, storyboards behoren tot de begrippen die daarbij de revue zijn gepasseerd.

In deze slotopdracht gaan we de kennis die is opgedaan tijdens het doorwerken van deze module toepassen op een nieuw onderwerp. Daarbij verplaats je je in de huid van een ontwerper die de opdracht heeft gekregen om een informatiesysteem te ontwerpen voor de bezoekers van het Rijksmuseum in Amsterdam.

Inleiding

Het Rijksmuseum in Amsterdam wil bezoekers tijdens hun verblijf in het museum gerichter gaan informeren over enerzijds het gebouw zelf en anderzijds de collecties die het Rijksmuseum in beheer heeft. De directie heeft daarom besloten de informatievoorziening voor de bezoekers te automatiseren. De doelgroep waar men zich op richt, bestaat vooral uit toeristen die tijdens hun verblijf in Amsterdam weinig tijd hebben om langer in het Rijksmuseum te vertoeven. Een Amerikaanse toerist die tijdens zijn vakantie in Europa slechts één dag naar Amsterdam komt, kan in het uurtje dat uitgetrokken is voor een bezoek aan het Rijksmuseum snel en efficiënt een aantal topwerken uit de collectie bekijken.

Er bestaat al een prachtige website (http://www.rijksmuseum.nl) en als aanvulling daarop is er een plan aangenomen waarin het ontwikkelen van een informatiesysteem voor een PDA (Personal Digital Assistent) omschreven wordt.

The picture is an illustration for a school project in the subject HCI (Human Computer Interaction).
The project was about PDAs and usability ... (bron: egilpaulsen.com)

Voor de uitvoering is een softwarebedrijf benaderd die gespecialiseerd is in het ontwerpen en implementeren van applicaties voor PDA's.
Enkele vergaderingen, waarin het bedrijf met de directie van het Rijksmuseum van gedachten hebben gewisseld, hebben reeds plaatsgevonden. De directie is van mening dat bezoekers van het Rijksmuseum na binnenkomst direct de beschikking moeten krijgen over een PDA waarmee allerlei nuttige informatie over het museum te raadplegen is. Die informatie kan zich beperken tot praktische kwesties zoals de vraag waar het restaurant, het toilet of de museumwinkel is, maar het moet ook mogelijk zijn om gericht informatie over de collectie op te vragen. Bovendien is het noodzakelijk dat wanneer een minder valide toerist een alarmsignaal hoort de PDA de route naar de lift aan kan geven.
Opmerking: Ergens op de begane grond én op de eerste verdieping dient nog een doorgangspijltje te komen. Dit om een juiste rondgang voor minder validen aan te geven.

De opdracht

Voor deze praktische opdracht werk je in een groepje samen. Jullie opdracht bestaat uit het ontwikkelen van schermen voor de hierboven beschreven PDA. Daarvoor leveren we voor het ontwikkelen van de verschillende schermen van de PDA een sjabloon aan. Die is ontworpen in PowerPoint. Hiernaast zie je een screenshot van de door ons gemaakte sjabloon:

Uiteraard kan in overleg met de docent gekozen worden voor een andere omgeving waarin de schermen ontwikkeld worden. Flash zou hier zeer geschikt voor zijn. Wij hebben gekozen voor PowerPoint omdat deze applicatie op veel scholen beschikbaar is.

Omwille van de tijd die er voor het uitwerken van deze opdracht beschikbaar is, mag elke groep een keuze maken welk deel van de collectie in deze opdracht uitgewerkt wordt. We beperken ons tot de meesterwerken die tijdens de ingrijpende renovatie die het Rijksmuseum momenteel ondergaat toch te zien zijn in de speciaal voor het publiek ingerichte Philipsvleugel. Er kan gekozen worden uit:

- Republiek zaal
- Wereldmacht zaal
- Frans Hals zaal
- Rembrandt en zijn leerlingen zaal
- Jan Steen zaal
- Johannes Vermeer zaal

In deze zalen bevinden zich topschilderijen uit de tijd van de Gouden Eeuw. Het is niet nodig om een plattegrond van de door jullie gekozen zalen voor de PDA uit te werken. Jullie kiezen tien schilderijen waarover via de PDA informatie op te vragen is. Bevindt de bezoeker zich in de nabijheid van één van deze schilderijen, dan kan de toerist via een apart scherm informatie over het werk worden opvragen. In de volgende paragraaf is informatie over de Philipsvleugel te vinden.
Tip: kijk ook eens onder het kopje Extra bij paragraaf De invloed van taal en tekst om het taalgebruik in het informatiesysteem te bepalen.

Richtlijnen

Voor het succesvol afronden hebben we zowel inhoudelijke als procedurele richtlijnen opgesteld waaraan elke groep zich dient te houden.

Procedureel:

1. Schrijf een plan van aanpak. Hierin moet in ieder geval een taakverdeling worden opgenomen alsmede eenvoorlopige tijdsplanning.
2. Ieder groepslid houdt een logboek bij waarin naast de tijdsinvestering ook de werkverdeling van de individuele groepsleden terug te vinden moet zijn.
3. Alle inhoudelijke richtlijnen moeten worden uitgewerkt in een eindverslag. Daarin leg je verantwoording af voor de gemaakte keuzes tijdens het ontwerpproces.

Inhoudelijk:

1. Formuleer in eigen woorden een probleemstelling voor het ontwikkelen van het beschreven informatiesysteem.
2. Stel achtereenvolgens use cases, een taakmodel, een gebruikersprofiel en een programma van eisen op voor het te ontwerpen informatiesysteem. Beschouw daarbij je docent informatica als de opdrachtgever.
3. Nadat alle onderdelen van de analysefase zijn uitgewerkt, kan er in de fase van het globaal ontwerp nagedacht worden over de opbouw van de diverse schermen. Ontwerp daarvoor een serie storyboards. Geef duidelijk aan hoe de verschillende storyboards aan elkaar zijn gekoppeld. Gebruik daarbij het programma DENIM.
4. Evalueer je globaal ontwerp. Doe dat op basis van een aantal zelf geschreven scenario's of personae. Bedenk of je een audio- en/of video-opname wilt maken en registreer de reacties van je proefpersonen op een zinvolle manier.
5. Ontwerp aan de hand van het globaal ontwerp een detailontwerp in PowerPoint of Flash. Let hierbij met name op aspecten zoals kleurgebruik en de interactie tussen de verschillende schermen. Beschrijf welke wijzigingen je aanbrengt ten opzichte van het globaal ontwerp. Motiveer waarom je dat doet.

Hieronder is het sjabloon voor het detailontwerp in PowerPoint te vinden:

Sjabloon ontwerp

In dit sjabloon zijn de pijltjestoetsen al van links voorzien. De tekening van de pijltjes en de omgeving zijn gegroepeerd. Door eerst te degroeperen zijn de links te editten.
Als een alternatief voor het gebruik van de pijltjestoetsen kan er ook gedacht worden aan touchscreen functionaliteit.

Achtergrondinformatie over het Rijksmuseum

Plattegronden Philipsvleugel:

Lijst van schilderijen per zaal:

Republiekzaal

- Bartholomeus van der Helst: Schuttersmaaltijd ter viering van de vrede van Munster
- Gerrit Adriaensz. Berckheyde: Het stadhuis op de Dam te Amsterdam
- Andries de Graeff: borstbeeld van Artus Quellinus
- C. Moesman: scheepsmodel William Rex
- Gerard ter Borch: het sluiten van de vrede van Munster
- Cornelis Claesz. van Wieringen: Het ontploffen van het Spaanse admiraalschip
- Artus Quellinus: De vier werelddelen brengen eerbetoon aan Amsterdam

Wereldzaal

- Nicolaes Loockemans: beker van Michiel de Ruyter
- Willem van de Velde I: De zeeslag bij Terheide
- Adriaen Pietersz. van de Venne: De zielenvisserij
- Michiel Jansz. van Miereveld: Portret van Maurits, prins van Oranje
- Dick van Delen: Grote vergadering der Staten-Generaal
- Jan de Baen (toegeschreven aan): De lijken van de gebroeders De Witt
- Jan Steen: Prinsjesdag

Frans Hals

- Judith Leyster: De serenade
- Frans Hals: Huwelijksportret van Isaac Abrahamsz Massa en Beatrix van der Laen
- Frans Hals: De vrolijke drinker
- Johannes Verspronck: Portret van een meisje in het blauw
- Floris van Dijck: Gedekte tafel met kazen en fruit
- Pieter Saenredam: Het oude stadhuis te Amsterdam

Rembrandt en zijn leerlingen

- Rembrandt van Rijn: Zelfportret als apostel Paulus
- Rembrandt van Rijn: Portret van Johannes Wtenbogaert
- Rembrandt van Rijn: Jeremia treurend over de verwoesting van Jeruzalem
- Bartholomeus van der Helst: Portret van Gerard Bicker
- Jan van Goyen: Landschap met twee eiken
- Jacob van Ruisdael: De molen bij Wijk bij Duurstede
- Willem Kalf: Stilleven met zilveren schenkkan

Johannes Vermeer

- Johannes Vermeer: De keukenmeid
- Johannes Vermeer: Brieflezende vrouw
- Johannes Vermeer: Gezicht op huizen in Delft, bekend als "het straatje"
- Pieter de Hoogh: Een moeder die het haar van haar kind reinigt
- Pieter de Hoogh: Een gezelschap op de plaats achter het huis
- Gerard ter Borch: Portret van Helena van der Schalcke
- Gabriël Metsu: Het zieke kind

Jan Steen

- Jan Steen: Het toilet
- Jan Steen: Het Sint Nicolaasfeest
- Gerard ter Borch: Zittende jonge vrouw in het kostuum van een boerenmeisje
- Adriaen van Ostade: Boerengezelschap binnenshuis
- Gerard Adriaensz Berckheyde: De bocht van de Herengracht bij de Nieuwe Spiegelstraat te Amsterdam
- Frans Hals en Pieter Codde: Het korporaalschap van kapitein Reynier Reael, bekend als "De Magere Compagnie"
- Paulus Potter: Koeien in de weide bij een boerderij