## Stap 1: Relaties

Relaties
Organismen van dezelfde soort hebben een onderlinge relatie, maar ook organismen van verschillende soorten hebben met elkaar te maken.
Ze zijn onderling van elkaar afhankelijk en beïnvloeden elkaar.
Daarnaast is ieder organisme afhankelijk van de omgeving waarin het leeft.
Op zijn beurt beïnvloedt een organisme de omgeving zelf ook weer.
Lees de volledige Kennisbank over het volgende onderwerp:

| #### Relaties tussen soorten

Abiotische factoren
Organismen worden beïnvloed door andere organismen om hen heen, de biotische factoren.
De hoeveelheid voedingsstoffen (mineralen) in de bodem of het water, maar ook de beschikbaarheid van water en lucht zijn ook van levensbelang, dit zijn de abiotische factoren.
Bestudeer uit de Kennisbank:

| #### Abiotisch of biotische factoren

Practicum
Wat is de invloed van zon en windrichting op plantengroei?
Maak een keuze uit opdracht A of B en werk hierbij in tweetallen.
Opdracht A. De vorm van de kruin van bomen.
Onderzoeksvraag: Heeft de windrichting invloed op de vorm van de kruin van een boom?
Materiaal:

- meetlint
- kompas
- satéstokjes
- Werkblad A: De vorm van de kruin van bomen

Opdracht B. Zonnebladeren en schaduwbladeren.
Onderzoeksvraag: Wat is de invloed van licht op de groei van bladeren en/of naalden?
Materiaal:

- schaartje of keukenmesje
- kompas
- twee plastic zakken met etiket
- Werkblad B: Zonnebladeren en schaduwbladeren