# Napoleon in Rusland

Napoleon: 1812

In 1810 liet de Russische tsaar Alexander I Napoleon weten geen bondgenoot van Frankrijk meer te willen zijn. Rusland, dat economisch gezien grotendeels afhankelijk was van de handelsbetrekkingen met het Verenigd Koninkrijk, liep te veel schade op door deelname aan het continentale stelsel (Napoleon wilde de zeegrenzen tussen het Verenigd Koninkrijk en Europa afsluiten zodat Engeland geen Europese handel meer kon drijven en zo hopelijk zijn leger niet meer zou kunnen financieren. Zo hoopte Frankrijk minder te vrezen te hebben van het Verenigd Koninkrijk als militaire tegenstander. Als reactie verboden de Britten alle Franse handel met de rest van de wereld.) en Rusland herstelde het contact met zijn Britse handelspartner nadat Napoleon geen gehoor aan het verzoek van Rusland had gegeven om de voorwaarden van het continentale stelsel te verzachten. Dit was voor Napoleon de aanleiding om Rusland in 1812 aan te vallen.

Aanvankelijk kreeg het Franse leger weinig tegenstand en kon het relatief gemakkelijk het vijandelijk gebied binnentrekken. Door het snel oprukkende leger van Napoleon was het Russische leger genoodzaakt zich terug te trekken. De Russen gebruikten hierbij ‘de tactiek van de verschroeide aarde': alle zaken van militaire en economische waarde (die de vijand van dienst zouden kunnen zijn) werden vernietigd. Ook werd het water vergiftigd, waardoor de Franse soldaten allerlei besmettelijke ziektes opliepen. Napoleon werd door het gebrek aan voorraden gedwongen steeds verder Rusland binnen te trekken. Ondanks zware materiële verliezen was hij vastbesloten door te gaan naar Moskou. Hij was er van overtuigd dat hij de Russen daar tot overgave kon dwingen. In de Slag om Borodino, het voorstadje van Moskou waar het gevecht zich afspeelde, werd nipt door de Fransen gewonnen. De Russische generaal Koetoezov gaf toen opdracht Moskou te evacueren. Op 14 september trok het leger van Napoleon Moskou binnen, de allerlaatste overwinning van Napoleon.

De Russische opperbevelhebbers weigerden de strijd op te geven en op bevel van de militaire gouverneur Rostopstjin werd de hele stad in brand gestoken. Door de brandzee die in Moskou woedde gingen alle voedselvoorraden en pakhuizen in vlammen op. Napoleon was genoodzaakt Moskou te verlaten. Het Grande Armée had het zwaar te verduren. Niet alleen omdat men door de Russen gedwongen werd om door verlaten en verwoestte dorpen en steden terug te trekken en vanwege de constante aanvallen door bereden kozakken, maar zeker door de oprukkende kou en het uitbreken van tyfus. Van de ruim 600.000 manschappen die onder bevel van Napoleon Rusland aanvielen overleefden er slechts 18.000 tot 22.000. Op 18 december 1812 eindigde de ramptocht naar Rusland.

Vragen bij ‘Napoleon in Rusland’

1. Wat was de reden dat Napoleon Rusland wilde veroveren?

2. Als je kijkt naar de reden van tsaar Alexander I (einde bondgenoot Napoleon), was dit een bedoeld of onbedoeld gevolg van het continentaal stelsel van Napoleon?

3. Waarvoor was het continentaal stelsel werkelijk bedoeld?

4. Beschrijf het verloop van de oorlog in Rusland. (gebruik de volgende woorden: snel oprukkend leger, terug trekken, verschroeide aarde, verder Rusland in, Borodino, Moskou)

5. Benoem:

1. Bedoeld gevolg van de verschroeide aarde

2. Een onbedoeld gevolg van de verschroeide aarde

6. Kijk naar het plaatje hierboven. Beschrijf aan de hand van het plaatje (dus wat zie je) en aan de hand van de onderstaande zinnen waarom de oorlog in Rusland het begin van het einde was. Tip: bedenk hoe Napoleon aan de macht kwam, wat was zijn werk voordat hij keizer werd?

“Van de ruim 600.000 manschappen die onder bevel van Napoleon Rusland aanvielen overleefden er slechts 18.000 tot 22.000. Op 18 december 1812 eindigde de ramptocht naar Rusland.”