## 3.2 Geboorte en sterfte

Pak in de atlas bladzijde 258 voor je. Je ziet in de 5e kolom het geboortecijfer staan van het jaar 2010. Onder het jaar 2010 zie je /1000 inwoners staan. Het geboortecijfer is dus een promille. Als je kijkt naar het geboortecijfer van Afghanistan, dan zie je daar het getal 38 staan. Dit betekend niet dat er in Afghanistan 38 baby’s geboren werden in 2010, dat zou wel heel weinig zijn. Als het geboortecijfer 38 is, betekend dit dat er 38 baby’s per 1000 inwoners geboren worden. Bij aardrijskunde schrijf je dit op als: 38 baby’s/1000 inwoners (eigenlijk net als km/uur of inw/km)

Het geboortecijfer = het aantal baby's dat geboren wordt per 1000 inwoners

Maar natuurlijk wil je soms ook weten hoeveel baby’s er in totaal geboren werden in Afghanistan en niet alleen per 1000 inwoners. Om dat te kunnen berekenen moet je het geboortecijfer weten en het aantal inwoners. Als je in de atlas in de 3e kolom kijkt, zie je dat Afghanistan 29.121.000 inwoners heeft. Nu kunnen we aan de slag met deze 2 getallen!

Om te berekenen hoeveel baby’s alle inwoners samen krijgen, moet je eerst weten hoeveel baby’s 1 inwoner krijgt. Dit doe je door het geboortecijfer te delen door 1000 inwoners:

38 : 1000

Nu je met 38 : 1000 weet hoeveel kinderen 1 inwoner krijgt, kun je dit getal x het aantal inwoners van het land doen. Je berekend daardoor hoeveel kinderen er in totaal in een land geboren worden. Afghanistan heeft 29.121.000 inwoners. De formule wordt dan:

38 : 1000 x 29.121.000 = 1.106.598

Kun je bedenken wat er nu achter dit getal komt? Zijn het Dora’s, schapen? Wat heb je zojuist berekend?

Je weet dus nu van Afghanistan dat er 38 baby’s/1000 inwoners geboren worden en dat er in totaal in het land 1.106.598 baby’s geboren worden.

Het eerste getal noemen we een relatief getal en het tweede getal een absoluut getal.

ABSOLUTE GETALLEN | RELATIEVE GETALLEN
--- | ---
100 leerlingen met een onvoldoende | 50 % heeft een onvoldoende
Er worden 150.000 baby's geboren | Het geboortecijfer = 38 baby's/1000 inw
kun je tellen | kun je niet tellen
aantal geboortes | het geboortecijfer

In absolute getallen heeft klas 1 10 onvoldoendes en een andere klas 5. Dan lijkt het net alsof de eerste klas slechter gescoord heeft. Maar als in de eerste klas van 10 onvoldoendes 100 leerlingen zitten, dan heeft relatief gezien maar 10% een onvoldoende. Terwijl als de andere klas maar 10 leerlingen heeft, dan heeft de helft, 50%, onvoldoende!

In dit voorbeeld zijn 10 onvoldoendes en 5 onvoldoendes de absolute getallen

In dit voorbeeld zijn 10% en 50% de relatieve getallen.

Dit is de reden waarom we het geboortecijfer per 1000 inwoners doen. Want hierdoor kun je heel goed de landen met elkaar vergelijken. Snap je dat als je het in absolute getallen zou gaan vergelijken, dat er dan in het hele kleine El Salvador (7.304.000 inwoners) er absoluut altijd minder baby’s geboren worden dan in het gigantische China (1.347.563.000 inwoners). Daarom willen we weten hoeveel baby’s er per 1000 inwoners geboren worden!

Samengevat: Om van het geboortecijfer 38 baby’s/1000 inwoner een absoluut getal te maken, moet je dus eerst berekenen hoeveel baby’s er per inwoner geboren worden en dit getal vervolgens x het aantal inwoners van een land doen. Je kan dit in een keer doen door de volgende formule te gebruiken:

Het geboortecijfer = het aantal baby's dat geboren wordt per 1000 inwoners

Om van dit getal een absoluut getal te maken gebruik je dus de formule:

Geboortecijfer : 1000 x aantal inwoners = absoluut aantal geboortes

Sterfte is het tegenovergestelde van geboorte en in de atlas kun je dan ook vlakbij het geboortecijfer het sterftecijfer vinden. Bij Afghanistan staat dat het sterftecijfer 18 sterfgevallen/1000 inwoners is.

Het sterftecijfer = het aantal sterfgevallen per 1000 inwoners.

Om van dit getal een absoluut getal te maken gebruik je dus de formule:

Sterftecijfer : 1000 x aantal inwoners = absoluut aantal sterfgevallen

Maak de volgende opdrachten

1. Zoek in de atlas in de statistiek het geboortecijfer van China en van El Salvador op en noteer deze.

2. Zijn deze getallen absolute of relatieve getallen?

3. Bereken het absolute aantal baby’s dat in El Salvador geboren wordt.

4. Bereken het absolute aantal baby’s dat in China geboren wordt.

5. Zoek nu in de statistiek van de atlas bij Europa (blauw) het geboortecijfer en het aantal inwoners van Nederland op. Hoeveel baby’s worden er absoluut in Nederland geboren?

6. Vergelijk het absolute aantal baby’s van El Salvador, China en Nederland met elkaar. Verklaar waarom China absoluut veel meer baby’s heeft en verklaar ook waarom El Salvador absoluut meer baby's heeft.

7. Schrijf van El Salvador, China en Nederland de relatieve sterftecijfers onder elkaar.

8. Bereken nu van alle drie de landen hoeveel sterfgevallen er absoluut zijn.

9. Kijk bij 1.3.1 onder het kopje natuurlijke bevolkingsgroei. Bereken van China de relatieve en absolute bevolkingsgroei.

10. Bereken ook de relatieve bevolkingsgroei van Japan.

Je kan nu van het relatieve geboortecijfer als het aantal inwoners weet het absolute aantal baby's berekenen

Geboortecijfer : 1000 x aantal inwoners = absolute aantal geboortes (baby's)

Door de formule precies andersom te gebruiken kun je als je het aantal inwoners en het absolute aantal baby's ook het geboortecijfer berekenen. De formule wordt dan:

aantal baby's : aantal inwoners x 1000 = geboortecijfer (baby's/1000 inwoners)

Kun je nu de onderstaande opdracht maken? Gebruik de dik gedrukte formules.

In Boekoe wonen 2 miljoen mensen. Het sterftecijfer van 2015 is 5 sterfgevallen per 1000 inwoners. Er worden in 2015 in Boekoe 5000 baby's geboren. De oppervlakte van Boekoe is 40.000 km2

11. Bereken de bevolkingsdichtheid van Boekoe aan het begin van 2015.

12. Bereken het absolute aantal sterfgevallen van Boekoe

13. Bereken het geboortecijfer van Boekoe

14. Wat is de relatieve bevolkingsgroei van Boekoe?

15. Hoeveel inwoners heeft Boekoe aan het eind van 2015?