## 1.1 Krachtenplaatjes

Je gaat leren krachten in verschillende situaties aan te wijzen. Een kracht wordt uitgeoefend door iets op iets anders. Een kracht heeft een grootte, een richting en een aangrijpingspunt. Een kracht kan je handig aangeven met een pijl, omdat een pijl ook een grootte, een richting en een aangrijpingspunt heeft.

Neem als voorbeeld eens een aantal paperclips aan een magneet.

Op de onderste paperclip werkt een aantrekkende kracht van de bovenste paperclip. We kunnen dit magnetische kracht Fm noemen. Om aan te geven dat de kracht wordt uitgeoefend door de bovenste paperclip op de onderste schrijven we Fm van bovenste clip op onderste clip. Het aangrijpingspunt is het punt waar de bovenste de onderste raakt, de richting is omhoog en de grootte is onbekend.

​

De krachten in het bovenstaande voorbeeld heb je waarschijnlijk al wel eens voorbij zien komen. Hieronder staat nog een voorbeeld van een aantal krachten die werken op een wielrenner die door de bocht gaat.

De wielrenner oefent een kracht Fz op de grond uit. Om ervoor te zorgen dat wielrenner niet naar beneden valt moet de grond dus ook een kracht omhoog uitoefenen. Op deze manier kunnen alle voorwerpen een kracht uitoefenen tegengesteld aan de richting van die kracht die op hen worden uitgeoefend. Dat geldt voor de grond en de zwaartekracht, zoals in het plaatje hierboven, maar bijvoorbeeld ook als je tegen een muurtje leunt. De muur duwt dan terug zodat je rechtop blijft staan. We noemen deze kracht de normaalkracht of FN.

De volgende oefeningen zijn bedoeld om te oefenen in het aanwijzen en tekenen van krachten. Je ziet ook voorbeelden van de meest voorkomende krachten.

Maak opgaven uit de volgende 10 pagina's in je werkboek.

Teken krachten als pijltjes en zet er een geschikte naam bij.

In het bestand hieronder vind je het werkboek, Dit heb je gedurende de hele module nodig.

Werkboek

1.1.1 Kaars

Bekijk de volgende situaties en teken de gevraagde kracht.

Teken in de figuur op het werkblad de kracht op de vlam.

Vraag

1.1.2 Sportief

Teken de kracht van het hoofd van de onderste acrobaar op de hand van de bovenste.

Vraag

1.1.3 Veerunster

Krachten kan je meten met een veer met een schaalverdeling, een zogenaamde veerunster. Zie boven. Je hebt ook digitale veerunsters, zie onder.

Teken de kracht van de tas op de veerunster.

Vraag

1.1.4 Pijl en boog

Teken de kracht van de boogpees op de pijl vlak na het loslaten.

Vraag

1.1.5 Raak!

Bekijk het filmpje en teken in de figuur op de bijlage de kracht van de knuppel op de bal.

Tyler Benner

Vraag

1.1.6 Duiker

Bekijk het filmpje en teken op het werkblad de kracht van de duiker.

Klik hier voor filmpje.

1.1.7 Geladen

Bekijk het volgende filmpje en teken de kracht op de draaiende liniaal.

Klik hier voor filmpje.

Deze kracht wordt Coulombkracht of elektrostatische kracht genoemd.

1.1.8 Helikopter

Teken de kracht van het touw op de soldaat.

1.1.9 Dat is strek

Teken de kracht van de arm op de riem van de veerunster.

1.1.10 Fietsica

Teken in het werkboek de tegenwerkende kracht op de voorste fietser.