## 5.4 Generatoren

Vrijwel alle gemakken van onze moderne samenleving maken gebruik van elektriciteit. Kijk maar eens om je heen in je huis- of slaapkamer en tel de apparaten met batterij of stekker. En zelfs allerlei voorwerpen die niet direct op elektriciteit werken, zijn gemaakt in fabrieken waar elektriciteit onmisbaar is. Het opwekken van elektriciteit is dus van groot belang! En gelukkig zegt de wet van Faraday dat het mogelijk is.

Zoals een elektromotor elektriciteit om kan zetten in beweging, zo zetten generatoren (ook wel: dynamo's) beweging om in elektriciteit. Een bewegende magneet kan immers voor fluxverandering zorgen, en daarmee een elektrische spanning induceren.

In figuur 5.4.1 zie je een schets van een elektriciteitscentrale. Door verbranding van kolen, olie of gas (of gebruik te maken van de energie die vrijkomt bij kernsplijting) wordt water aan de kook gebracht. De stoom die hierbij ontstaat, wordt door een turbine geperst, die daardoor gaat draaien. Deze turbine drijft de rotor van de generator aan, waar magneten in verwerkt zitten. Deze magneten draaien om een spoel heen en zo wordt een inductiespanning opgewekt. Er is nu elektriciteit 'gemaakt', klaar voor transport naar onder andere jouw huis.

Klik hier: http://phet.colorado.edu/sims/faraday/faraday_en.jnlp

Dat opwekken van een inductiespanning bij een generator gaan we eens nader bekijken.

- Start weer de applet Faraday's Elektromagnetic Lab.
- Kies het tabblad 'Generator'.
- Verander een paar keer het toerental en schrijf op wat je waarneemt.
- Vervang de lamp door de voltmeter.

Bekijk nog eens de volgende applet van een dynamo.

Klik hier: http://www.walter-fendt.de/ph14nl/generator_nl.htm

Beantwoord met behulp van de applet de volgende vragen.

F)

Controleer met behulp van de simulatie de wet van Lenz.