## Didactische werkvormen

Leren is actief proces
Volgens de leertheorie van het constructivisme is afwisseling in aanpak van belang voor het leren. Studenten construeren hun eigen kennis door nieuwe informatie te integreren in bestaande kennis. Leren is een actief proces waarbij de verantwoordelijkheid voor het leren bij de student zelf ligt.

Bij activerende didactiek vindt er een verandering plaats in de rol van de docent, minder lesgeven, meer coachen en begeleiden, het meer aanbieden van verschillende methoden (werkvormen) waarmee de student actief aan het leren gaat.

Didactische werkvormen zijn te zien als middelen die ingezet worden om de onderwijsdoelen te bereiken. Daarnaast kunnen werkvormen gebruikt worden voor het op gang brengen van zelfstudie en gewenste leeractiviteiten. Sturing is nodig bij het op gang brengen van eigen verantwoordelijkheid. Vermunt (2000) geeft in onderstaand model de wisselwerking weer tussen sturing door de docent en de zelfsturing van de student.

Mate van zelfsturing door studenten | Mate van sturing door instructie
| STRAK | GEDEELD | LOS
HOOG | Verveling | Verveling | Aansluiting
GEMIDDELD | Verveling | Aansluiting | Uitdaging
LAAG | Aansluiting | Uitdaging | Te hoog gegrepen

Variatie in werkvormen
Waarom is gebruik van variatie in werkvormen van belang?

- Studenten verschillen en verschillen ook in manier van leren. Het aanbieden van de leerstof op één manier kan voor de ene student heel leerzaam zijn, voor een ander juist helemaal niet.
- Studenten onthouden meer als de inhoud zelf wordt ervaren.
- Uit onderzoek is gebleken dat er meer en effectiever geleerd wordt wanneer prikkels via verschillende zintuigkanalen binnenkomen (bv., zowel auditief, als visueel, als kinetisch).
- Werken vanuit een standaard repertoire maakt onderwijs saai en voorspelbaar.
- Variatie houdt studenten wakker en motiveert. Het geeft meer plezier in het volgen van colleges, werkgroep en mentorgroep.
- Mensen kunnen ongeveer 10 minuten geconcentreerd luisteren.

Het leren van vaardigheden vraagt om gedragsverandering. Vertellen wat ze moeten doen is niet voldoende voor gedragsverandering. ?

| Docentsturing | Gedeelde sturing | Zelfsturing
Kennis en inzicht verwerven | Hoorcollege Gesloten leergesprek Beeldmateriaal vertonen Gastdocent | Onderwijsleergesprek Samenvatting maken Zelf toetsvragen maken Classificatie van begrippen Qiuz maken Werkstuk maken | Mindmap/ brainstormen Presentatie geven Workshop geven Project uitvoeren Probleemoplossende discussie Peer-tutoring Case-study Literatuurstudie Informatief interview houden
Vaardigheden | Instructieles Demonstratieles | Oefenen m.b.v. docent, instructeur Rollenspel | Practicumopdracht Simulatie Draaiboek maken Demonstratiefilm maken
Houding en persoonlijkheidskenmerken | Uitleg over STARRT-methodiek Uitleg over andere reflectie-methodieken | Klassengesprek Stellingen maken en bespreken o.l.v. docent Vragend helpen Ervaringen uitwisselen a.d.h.v. vastgestelde items Enquete invullen Waarden en normen kwadrant Kernkwaliteiten Reflectieverslag a.d.h.v. STARRT-methodiek Oefening met andere reflectie-methodieken | Debat met student als voorzitter Vrije discussie Opinie-interview Enquete samenstellen Logboek bijhouden 360 feedback Zelf reflectie-methodiek kiezen
Motivatie | Behoeften peilen Logboek bijhouden | Ronde tafel gesprek of schrijven over aanpak van opdracht Op zoek naar mensen die aanvullende capaciteiten hebben | Vragend helpen

?

Meer informatie over didactische werkvormen vind je in onderstaande links....

Het gaat steeds beter

Activerende werkvormen

Didactische werkvormenboek - selectie