## Opdracht 3 proefjes waarnemen

# Doe zelf onderzoek

### De meeste proefjes zijn makkelijk thuis te doen

Natuurkunde is niet saai! Je kunt er juist heel leuke dingen mee doen. Zoals proefjes!

Wist je dat je even wat zwaarder wordt als je een flesje omhoog gooit? En dat je soms niet weet wanneer water koud of warm is?

### Zwaarder?

Als je iets omhoog gooit, wordt je even iets zwaarder. Dit komt doordat je kracht moet zetten. Probeer maar. Ga nu op een weegschaal staan met de fles water in je handen. Gooi de fles omhoog en vang hem weer op.
Tijdens het omhoog gooien en opvangen van de fles word je even iets zwaarder. Je duwt jezelf de weegschaal in bij het afzetten. Daarna komt de fles weer terug met een klap. De wijzer van de weegschaal slaat veel verder uit dan het gewicht van jou en de fles samen.

### Warm of koud?

Als je drie bakjes water hebt met een verschillende temperatuur kun je je eigen lichaam voor de gek houden. Proberen? Steek je linkerhand in een bak met warm water en je andere in een bak met koud water. Na een tijdje stop je ze allebei in de bak met lauw water. Wat voel je?
Het water voelt bij de hand die uit de bak met warm water komt voelt veel kouder aan. In je huid heb je twee soorten ontvangers (receptoren): één voor koude en één voor warme temperaturen. Die meten vooral de verandering van temperatuur. De “koude hand” is gewend aan de lage temperatuur. De cellen voelen die lage temperatuur als normaal. Dus als je dan je hand in lauw water legt is het temperatuurverschil groot en denken de cellen dat het veel heter is. Omgekeerd geven de cellen in de hand die in warm water heeft gelegen nu het signaal dat het lauwe water koud is.

### IJzer in cornflakes

Wist je dat er ijzer in cornflakes zit? Als je het niet gelooft zul je het zien als je deze proef doet.
Doe cornflakes in een blender en giet er wat water bij. Zet de blender aan en maak van het cornflakesmengsel een papje. Stop dit papje in een plastic zakje en maak dit zakje goed dicht. Zorg dat het niet gaat lekken!
Leg de zak neer en ga er overheen met een magneet. Je ziet dat er in de zak kleine zwarte deeltjes aangetrokken worden door de magneet. Dit is het ijzer dat in de cornflakes zit. Dit is dus precies hetzelfde soort ijzer als in een fiets of spijker. Een volwassen mens heeft ongeveer twee hele spijkers aan ijzer in zijn of haar lichaam.

### Propje blazen

Een propje heb je zo weggeblazen. Maar wat nu in je hem in een flessenhals legt? Probeer maar eens hard tegen het propje te blazen. Zo hard, dat het propje in de fles schiet.
Je ziet dat dit niet zal lukken. In de fles zit namelijk lucht en door het blazen komt er nog meer lucht bij. Je duwt nu de lucht in de fles ineen. De lucht wil weg maar kan nergens heen. Je blaast de lucht in elkaar, waardoor de druk in de fles toeneemt. Op een gegeven moment wordt de druk te groot en drukt het propje uit de fles.