## Geld op reis

#### Intro

Dankzij het vrije geldverkeer reist geld de wereld rond zonder enige belemmering.
Het geld reist steeds sneller dankzij snellere verbindingen en betere samenwerking met internationale banken.
Beleggers kunnen met hun geld overal terecht. Ze gebruiken de hele wereld als hun werkterrein.
In deze opdracht zie je dat wat deze beleggers met hun geld doen niet altijd even onschuldig is.
Beleggen is een handige manier om geld te verdienen. Kun je een andere manier noemen om (snel) geld te verdienen?

#### Wat kan ik straks?

Aan het eind van deze opdracht kan ik:

- omschrijven wat wordt verstaan onder vrij verkeer van geld.
- verklaren waardoor geldstromen zich snel en ongehinderd kunnen verplaatsen.
- herkennen dat investeringen van grote beleggers niet altijd positieve gevolgen hebben voor bedrijven en de regio's waarin zij gevestigd zijn.

#### Wat ga ik doen?

Activiteiten
De activiteiten in deze opdracht dragen bij tot het volgende leerdoel:
Je herkent hoe het vrije geldverkeer nationale en internationale handel beïnvloedt.

Aan de slag
Stap | Activiteit
Stap 1 |  | Je leert over het vrije geldverkeer en de snelheid daarvan. Je beantwoordt vragen over IBAN.
Stap 2 |  | Je leest twee voorbeeldteksten over geldstromen en beantwoordt er een vraag over.
Stap 3 |  | Je leest dat een investering van grote beleggers niet altijd leidt tot een (hoog) rendement. Je beantwoordt er vragen over.
Afronding
Onderdeel | Activiteit
Begrippen |  | De begrippen hebben te maken met geldverkeer en rendement.
Eindopdracht |  | Je maakt een concept map waarin je begrippen uit deze opdracht met elkaar verbindt.
Terugkijken |  | Terugkijken op de opdracht.

Tijd
Voor deze opdracht heb je ongeveer 2 uur nodig.

### Aan de slag

#### Stap 1: Geld op reis

Geld in je portemonnee, geld sparen, geld pinnen, cash betalen of met een creditcard. Zo kennen we ons geld.
Geld wordt voortdurend verhandeld. Door bijvoorbeeld vreemde valuta te kopen of te beleggen in aandelen van bedrijven. Door de globalisering is geld steeds sneller en internationaler gaan reizen.
De landen van de Europese Unie hebben met elkaar afgesproken dat vanaf 1993 geld vrij mag reizen van het ene land naar het andere binnen de unie. We noemen dit vrij verkeer van geld. Ook buiten Europa is veel vrij verkeer van geld.
Geld is steeds sneller gaan reizen dankzij:

- de komst van snelle verbindingen. Zo zijn de aandelenbeurzen van Chicago en New York (de plaatsen waar je kunt handelen in aandelen en andere waardepapieren) rechtstreeks met elkaar verbonden via kabels. Koop je vanuit Chicago aandelen op de effectenbeurs van New York, dan is je kooporder binnen duizendsten van een seconde over. En dat terwijl Chicago en New York meer dan duizend kilometer uit elkaar liggen!
- ​een betere samenwerking tussen banken over de grens. Een voorbeeld van die samenwerking is de invoering van IBAN in 2014. Dat is een code die aan de nummers van bankrekeningen binnen Europa (behalve in Rusland, Wit-Rusland, Oekraïne en Moldavië) wordt toegevoegd. Door die code gaat geld overmaken van een rekening in bijvoorbeeld Nederland naar een ander Europees land sneller.

Het zijn de grote beleggers (mensen met heel veel geld en organisaties als banken, pensioenfondsen en investeringsmaatschappijen) die het meeste geld over de wereld sturen. Zij laten hun geld reizen op zoek naar die plaatsen waar ze het meest met hun geld kunnen verdienen. Deftig gezegd: waar ze het hoogste rendement uit hun beleggingen kunnen halen.

#### Stap 2: Geldstromen

Geld reist voortdurend van de ene plek op de wereld naar de andere.
Lees de volgende teksten.
Je krijgt dan een beter idee van de geldstroom.

#### Stap 3: Rendement tot elke prijs

Bedrijven hebben geld nodig om te kunnen blijven draaien.
Dat geld komt vaak van beleggers die hun geld in aandelen stoppen of de bedrijven compleet opkopen.
Dat loopt voor de bedrijven niet altijd goed af.
Lees de tekst en geef antwoord op de vraag.

### Afronding

#### Begrippen

Vrij verkeer van geld De landen van de Europese Unie hebben met elkaar afgesproken dat vanaf 1993 geld vrij mag reizen van het ene land naar het andere binnen de unie. We noemen dit vrij verkeer van geld. Ook buiten Europa is veel vrij verkeer van geld.
IBAN-nummer Het IBAN-nummer (International Bank Account Number) is een code die aan de nummers van bankrekeningen binnen Europa en in veel landen daarbuiten, wordt toegevoegd. Overmaken van geld gaat op die manier sneller.
Grote beleggers Bedrijven of personen die veel geld investeren voor langere of kortere tijd met als doel om in de toekomst financieel voordeel te behalen.
Geldstroom Geld wat voortdurend (met een bepaalde snelheid) van de ene plek naar de andere reist.
Rendement Rendement is de verhouding tussen opbrengst en inleg. In de meeste gevallen wordt er een meetbare grootheid mee bedoeld.
Aandelen Een aandeel is een eigendomsbewijs dat aantoont dat je een deel van de onderneming bezit.

#### Eindopdracht: Concept map

Je hebt aan de hand van voorbeelden gezien hoe geld van land tot land reist, razendsnel en zonder enige hinder. Je hebt ook gezien dat geld de wereld overgaat omdat grote beleggers voortdurend zoeken naar het hoogste rendement. Ten slotte heb je gezien dat er situaties zijn waarin mensen, bedrijven en landen worden benadeeld bij dat streven naar een zo hoog mogelijk rendement.
Je gaat dit wereldwijde geldverkeer in kaart brengen. Je gaat verbanden leggen tussen begrippen die je in deze opdracht bent tegengekomen. Dat doe je door het maken van een concept map.
Een concept map is een visuele voorstelling van een onderwerp en de begrippen die met dat onderwerp te maken hebben. Dat doe je door die begrippen op een vel papier te tekenen en lijnen tussen de begrippen te trekken. Met elke lijn geef je een verband weer tussen twee begrippen (oorzaak, gevolg, komt voort uit, overeenkomst met, is geen, enz.).
Hoe je dat doet, kun je zien in de video: Hoe en waarom maak je een concept map?
Je krijgt van je leerkracht een lijst van twintig begrippen en een leeg vel.

- Centraal op het vel papier plaats je de begrippen ‘internationaal geldverkeer’, ‘grote beleggers’ en ‘werkwijzen grote beleggers’.
- Dan plaats je de andere begrippen erbij en je trekt lijnen tussen de begrippen die op de een of andere manier verband met elkaar houden.
- Bij elke lijn vermeld je het soort verband dat er volgens jou bij hoort.
  Voorbeeld: Tussen A en B trek je een lijn omdat A en B een overeenkomst met elkaar hebben of omdat B de oorzaak is van A.

Klaar?
Laat je concept map beoordelen door jullie docent.

#### Beoordeling

Bij de beoordeling let de docent op:

- inhoud: laat de concept map zien dat je globaal hebt begrepen hoe het internationaal geldverkeer werkt en welke rol grote beleggers hierin spelen?
- vorm: is je concept map met zorg gemaakt en overzichtelijk?
- taalfouten: bevatten de begrippen niet te veel taalfouten?

#### Terugkijken

Intro

- Lees de intro van deze opdracht nog eens door.
  Heb je een beter idee waarin (grote) beleggers hun geld investeren?

Kan ik wat ik moet kunnen?

- Lees de leerdoelen van deze opdracht nog eens door.
  Kun je twee redenen noemen waarom geldstromen zich tegenwoordig sneller kunnen verplaatsen?

Hoe ging het?

- Inhoud
  Wist je al veel over geldstromen, geldverkeer en rendement?
  Kun je andere geldbestedingen noemen die vanwege de verbeterde verbindingen snel tot stand komen?

- Eindopdracht
  Vond je het lastig om alle begrippen in de concept map op de juiste manier met elkaar te verbinden?
  Is je concept map goed beoordeeld door de docent?