## 5.1 Practica: Reactiesnelheid beïnvloeden

Je gaat drie proeven uitvoeren waarbij je de invloed van de verdelingsgraad, de concentratie en de temperatuur op de reactiesnelheid onderzoekt.
Lees de proeven goed door voordat je begint.

Bij alle onderstaande proeven maak je gebruik van een reactie tussen magnesium en zoutzuur. Zoutzuur is de naam voor een oplossing van waterstofchloride in water. Bij deze reactie ontstaat waterstofgas. De snelheid waarmee dit gas ontstaat is een maat voor de reactiesnelheid.
De reactievergelijking van deze reactie luidt:

Mg(s) + 2 HCl(aq) à MgCl2(aq) + H2(g)

Om files bij de balans en de waterbaden te voorkomen is het verstandig om te verdelen wie bij welke proef begint.
Na afloop mogen alle overgebleven reactieproducten in een groot bekerglas in de zuurkast verzameld worden.

Proef 5A: Reactiesnelheid en verdelingsgraad
Onderzoeksvraag: Wat is de invloed van de verdelingsgraad op de reactiesnelheid?
Met de verdelingsgraad wordt bedoeld hoe fijn een vaste stof verdeeld is.

Benodigdheden: 2 reageerbuizen, 2 maatcilinders van 10 mL, magnesiumlint, magnesiumpoeder, zoutzuur.
Uitvoering:

1. Weeg m.b.v. een balans ongeveer 0,1 gram magnesiumlint (+/- 2 cm) af. Doe het magnesiumlint in een reageerbuis.
2. Weeg ongeveer 0,1 gram magnesiumpoeder af op een weegpapiertje en breng het magnesiumpoeder voorzicht over in een droge reageerbuis.
3. Pak twee kleine maatcilinders van 10 mL En doe in beide maatcilinders 3 mL zoutzuur.
4. Giet tegelijk 1 maatcilinder met zoutzuur bij de reageerbuis met magnesiumlint en 1 maatcilinder met zoutzuur bij het magnesiumpoeder.
5. Vergelijk de snelheid waarin het gas ontstaat.
6. Laat de reageerbuizen in je rekje staan, zodat de reactie door kan reageren. Na afloop giet je de gehele inhoud in een bekerglas in de zuurkast.

Geef antwoord op de onderzoeksvraag.

Proef 5B: Reactiesnelheid en concentratie
Onderzoeksvraag: Wat is de invloed van de concentratie op de reactiesnelheid?

Benodigdheden: 2 reageerbuizen, 2 maatcilinders, magnesiumlint en zoutzuur.
Uitvoering:

1. Doe 2 even grote stukjes magnesiumlint (ongeveer 1 cm) in 2 verschillende reageerbuizen.
2. Doe in een maatcilinder van 10 mL 1,0 mL zoutzuur.
   Voeg hier 2,0 mL water aan toe.
3. Doe in een tweede maatcilinder 3,0 mL zoutzuur.
4. Giet tegelijk de maatcilinder met het verdunde zoutzuur bij de reageerbuis met magnesiumlinlt en die met het 'normale' zoutzuur bij de andere reageerbuis met magnesiumlint.
5. Vergelijk de snelheid waarbij het gas ontstaat.
6. Laat de reageerbuizen in je rekje staan, zodat de reactie door kan reageren. Na afloop giet je de gehele inhoud in een bekerglas in de zuurkast.

Geef antwoord op de onderzoeksvraag.

Proef 5C: Reactiesnelheid en temperatuur
Onderzoeksvraag: Wat is de invloed van de temperatuur op de reactiesnelheid?

Benodigdheden: 3 reageerbuizen, magnesiumlint, verdund zoutzuur op drie verschillende temperaturen.
Uitvoering:

1. Doe 3 even grote stukjes magnesiumlint (ongeveer 1 cm) in 3 verschillende reageerbuizen.
2. Pak een erlenmeyer met verdund zoutzuur op kamertemperatuur, één met verdund zoutzuur dat in ijswater heeft gestaan en één met verdund zoutzuur dat in een waterbad van ongeveer 50°C heeft gestaan.
3. Voeg vlak achter elkaar het verdunde zoutzuur met 3 verschillende temperaturen bij de verschillende reageerbuizen met magnesiumlint. Probeer steeds dezelfde hoeveelheden te gebruiken (ongeveer 2 vingers hoog).
4. Vergelijk de snelheid waarbij het gas ontstaat.
5. Zet de erlenmeyers met verdund zoutzuur weer in het juiste waterbad terug.
6. Laat de reageerbuizen in je rekje staan, zodat de reactie door kan reageren. Na afloop giet je de gehele inhoud in een bekerglas in de zuurkast.

Geef antwoord op de onderzoeksvraag.