Slot van de les: 3-2-1-tje
De werkgroep onderwijs heeft de afgelopen jaren veel mooie werkvormen mogen delen in de BER. Eerst richtten zij zich op de start van de les, toen het midden en daarna schreven ze verslagjes van lesbezoeken met activerende werkvormen en differentiatie in de les. Onderaan ieder stukje staat steeds een link naar ‘De Toolbox’ waar je de verschillende werkvormen kunt terugvinden. Vanaf deze week gaan wij ons richten op Het Slot Van De Les.
Een belangrijk onderdeel van iedere les is Het Slot Van De Les. Hiermee check jij en je leerlingen of de doelen zijn gehaald. Hierin kun je je feedback over hun werkhouding duidelijk maken. Je richt de focus weer even op de kern van je les. De leerling krijgt de kans te weten waar hij staat en wat hij nog moet doen. Het is ook een mogelijkheid om het contact met je klas te versterken of ze alvast na te laden denken over het onderwerp van de volgende les. Markeer een duidelijk einde aan je les en laat je niet overvallen door de bel.
Nieuwe collega’s die de afgelopen jaren de starttraining hebben bijgewoond in het begin van het schooljaar, herkennen misschien bovenstaande PPT-slide. Dit is een voorbeeld van een 3-2-1-tje. Laat in de laatste 5 tot 10 minuten duidelijk de 3,2,1 zien en schrijf er opdrachten bij om de leerlingen te laten terugblikken op de les. Afgelopen maandag mocht ik invallen in 2vb en ik had geen lesmateriaal gekregen. Ik vroeg mijn collega uit mijn eigen sectie, die deze klas heeft, wat ik kon doen om de les nuttig te maken. “O dat komt goed uit,” zei ze. “Deze week hebben ze proefwerk. Ik heb hier een samenvattende opdracht die ze in tweetallen kunnen uitvoeren.” Het was niet veel lesstof en ik kon meerdere momenten rustig reflecteren op bepaalde oplossingen die ik hier en daar zag. Tien minuten voor de bel was het op en verloren veel leerlingen de aandacht. Ik schreef het volgende op het bord:
3 dingen die ik al wist
2 dingen die nieuw voor mij waren
1 vraag die ik nog heb (of, bij geen vraag, een tip om het proefwerk goed voor te bereiden)
Ik zorgde weer voor rust in de klas. Iedereen z’n schrift open. Ik gaf toelichting op deze laatste opdracht en liet iedereen deze vragen schriftelijk beantwoorden. In stilte. De blikken gingen op oneindig en de aandacht naar binnen. Eén minuut voor de bel vroeg ik wie een vraag had genoteerd. Ik gaf hen als opdracht om die de volgende keer aan de docent te stellen.
Het materiaal van deze werkvorm en alle eerder gepubliceerde werkvormen kun je vinden in de
TOOLBOX: https://maken.wikiwijs.nl/220771/Toolbox.
Bas Koster
Bron: BER 30 januari 2026