# Auteursrecht, de basis

Zodra een werk gemaakt is, wordt het beschermd door het auteursrecht. Auteursrecht beschermt alle werken van literatuur, wetenschap en kunst die 'origineel' zijn.

Volgens de Nederlandse wet is een werk origineel genoeg om auteursrecht te krijgen als:

- Het een eigen en origineel karakter heeft
- Het 'de persoonlijke stempel' van de maker draagt

Niet auteursrechtelijk beschermd
Een algemeen bekend feit als 'Gras is groen' is niet origineel genoeg om auteursrecht te krijgen. Ook niet auteursrechtelijk beschermd zijn data, technieken, methoden, ongewijzigde output van generatieve AI en ideeën en gedachten die (nog) niet fysiek bestaan. Let op: Andere rechten kunnen nog steeds van toepassing zijn, zoals het merkenrecht of het octrooirecht.

Wat betekent dit voor jou?
Volgens de wet heeft alleen de auteursrechthebbende het recht om te bepalen hoe (en of) anderen hun werk openbaar mogen maken of 'verveelvoudigen'. Dit betekent dat als je bijvoorbeeld een artikel online vindt, je dit volgens de auteurswet niet mag kopiëren en delen met je studenten. Maak je zelf een origineel werk, bijvoorbeeld lesmateriaal, dan rust hier ook automatisch auteursrecht op. Als anderen het willen (her)gebruiken, hebben ze toestemming nodig.
Let op, de maker van een werk is niet altijd de auteursrechthebbende. Voor werken gemaakt in dienstverband kan de werkgever het auteursrecht hebben.

Uitzonderingen voor onderwijs
Omdat de regels voor auteursrecht vrij streng zijn, bevat de wet beperkingen en uitzonderingen. Deze zijn er onder andere voor het onderwijs, bibliotheken en mensen met een beperking. Docenten aan Nederlandse Hogescholen kunnen gebruik maken van verschillende uitzonderingen in het auteursrecht. De Easy Access regeling is bijvoorbeeld een praktische implementatie van zo'n uitzondering.Meer informatie hierover vind je op de website van het Auteursrecht Informatie Punt: https://hr.nl/auteursrecht

Zoals je net hebt gelezen beperkt de auteurswet het gebruik en delen van werken. Om dit minder beperkend te maken zijn er Creative Commons licenties in het leven geroepen. Hierover lees je meer in het volgende onderdeel.