## 5. Ik begrijp de risico’s van online communiceren en/of een digitale omgeving en kan omschrijven hoe ik hier veilig en bewust mee om kan gaan.

5.1 Ik oefen met me digitaal weerbaar opstellen.

| Hacking (Mijn Cyberrijbewijs les 2) Aansluiting op vak(ken): Oriëntatie op jezelf en de wereld Conceptkerndoel SLO: Veiligheid en privacy In deze les leren jouw leerlingen over hacking. Samen met jouw klas ervaar je de rol van de hoofdpersonen die betrokken zijn bij een hack. Zouden jouw leerlingen stiekem hun cijfer aanpassen? Waarom is dat eigenlijk niet goed? Wat zouden jouw leerlingen doen in deze situatie? ​ Bekijk les via Leapo Bekijk les via Gynzy Bekijk les via LessonUp

5.2 Ik kan vertellen welke maatregelen ik tref om digitaal weerbaar te zijn en/ of online pesten te voorkomen. Bijvoorbeeld: Gebruik van een nickname, selectief zijn in het accepteren van vriendschapsverzoeken, geen herken- bare foto’s plaatsen, wachtwoorden altijd geheim houden.

| Digi-doener! | Stop shaming en trolling! Aansluiting op vak(ken): Oriëntatie op jezelf en de wereld Conceptkerndoel SLO: Veiligheid en privacy Tijdens deze les ervaren de leerlingen wat shaming en trolling is. Ook leren ze wat ze in verschillende situaties juist wel of niet kunnen doen. Daarnaast bedenken ze een socialmediabericht waarmee ze anderen kunnen voorlichten over wat zij kunnen doen bij shaming en trolling. Bekijk les via Leapo Bekijk les via Gynzy Bekijk les via LessonUp

5.3 Ik herken online uitingen die gericht zijn op mensen die tot een bepaalde groep behoren (afkomst, religie, gender, politieke voorkeur etc.) en kan benoemen wat het maatschappelijk effect hiervan is. Bijvoorbeeld: Het zet aan tot onverdraagzaamheid of zelfs haat. Of: negatieve berichten krijgen veel aandacht en/of worden veel gedeeld, daardoor lijkt het ‘de waarheid’.

| Online Hate Speech (Mijn Cyberrijbewijs les 1) Aansluiting op vak(ken): Oriëntatie op jezelf en de wereld Conceptkerndoel SLO: Veiligheid en privacy In deze les leren jouw leerlingen over online hate speech. Aan de hand van een realistische casus doen leerlingen kennis op en verplaatsen zich in de betrokkenen. Wat kan een aanleiding voor online hate speech zijn? En is het oké om het zomaar te laten gebeuren? Bekijk les via Leapo Bekijk les via Gynzy Bekijk les via LessonUp

5.4 Ik begrijp dat online platformen gebruik maken van algoritmes die ervoor zorgen dat we in een ‘bubbel’ van gelijkgestemden terecht komen en dat dit een eenzijdig beeld van de werkelijkheid creëert.

| In ontwikkeling Aansluiting op vak(ken): Conceptkerndoel SLO: Bekijk les via Gynzy Bekijk les via LessonUp

5.5 Ik begrijp de risico’s van het versturen van seksueel getinte berichten, foto’s of video’s (‘sexting’) en dat dit alleen mag als beide partijen hier toestemming voor hebben gegeven.

| Sexting (Mijn Cyberrijbewijs les 5) Aansluiting op vak(ken): Oriëntatie op jezelf en de wereld Conceptkerndoel SLO: Veiligheid en privacy In deze les leren jouw leerlingen over sexting. De leerlingen gaan zich verdiepen in sexting en hoe ze daar mee om kunnen gaan. Gezamenlijk kom je tot meningen en inzichten over de situatie en de betrokkenen. Waar is het misgegaan? En hoe pak je dat dan aan? Bekijk les via Leapo Bekijk les via Gynzy Bekijk les via LessonUp

5.6 Ik weet dat het belangrijk is om bewust om te gaan met persoonlijke profielen of persoonlijke informatie (bijvoorbeeld telefoonnummers of adresgegevens) en dat ik deze nooit zomaar openbaar mag maken.

| Doxing (Mijn Cyberrijbewijs les 3) Aansluiting op vak(ken): Oriëntatie op jezelf en de wereld Conceptkerndoel SLO: Veiligheid en privacy In deze les wordt doxing behandeld. De leerlingen ervaren dat iemand onbedoeld dader kan worden en dat omstanders niet altijd onschuldig zijn. Wat is doxing eigenlijk? En hoe komt het dat een online ‘geintje’ grote gevolgen heeft in het offline leven?​ Bekijk les via Leapo Bekijk les via Gynzy Bekijk les via LessonUp

5.7 Ik kan vertellen wat online fraude is en kan hier twee voorbeelden van noemen. Bijvoorbeeld iets verkopen via internet zonder het product te leveren, identiteitsfraude en hacking.

| Online Fraude (Mijn Cyberrijbewijs les 4) Aansluiting op vak(ken): Oriëntatie op jezelf en de wereld Conceptkerndoel SLO: Veiligheid en privacy In deze les verdiepen jullie je in online fraude. Samen ga je op zoek naar een online fraudeur en onderzoek je verschillende motieven tot online fraude. Wat kun je daar eigenlijk tegen doen? En welke afspraken kun je daar in jouw klas over maken? Bekijk les via Leapo Bekijk les via Gynzy Bekijk les via LessonUp