## 2.5 Diabetes Mellitus type 1

Wat is het?
Diabetes Mellitus is een chronische auto-immuunziekte en wordt ook wel suikerziekte genoemd. Bij Diabetes Mellitus type 1 speelt insuline een cruciale rol in het lichaam door glucose (bloedsuiker) op te laten nemen in de lichaamscellen. Dit is essentieel voor een goede werking van de cellen. Zonder insuline is leven niet mogelijk, omdat deze stof verantwoordelijk is voor het reguleren van de glucosegehalte.

Bij diabetes type 1 vernietigt het immuunsysteem de insuline producerende cellen in de alvleesklier. Normaal gesproken bestrijdt het immuunsysteem alleen schadelijke indringers zoals bacteriën en virussen. Bij diabetes type 1 valt het echter de eigen bètacellen aan, die in de eilandjes van Langerhans in de alvleesklier zitten. Deze bètacellen produceren insuline, maar door een fout in deze cellen wordt het immuunsysteem geactiveerd en aangezet tot de aanval.

De onderstaande afbeelding toont de insulineproductie van de bètacellen.

Bron: Media scholieren

Bekijk het filmpje te ondersteuning van de theorie:

Bron: Diabetes.nl

Bron: Breakthrough

Symptomen

- Veel dorst
- Vaak plassen
- Snel moe
- Gewicht verliezen
- Slecht of wazig
- Slechte concentratie

Oorzaken

De precieze oorzaak van het ontbreken of de beperkte productie van insuline bij diabetes type 1 is nog niet volledig bekend. Wel is bekend dat een erfelijke aanleg een rol kan spelen, ook als er geen familiegeschiedenis van diabetes type 1 is.

Mogelijke factoren die bijdragen aan het ontstaan van diabetes type 1 zijn:

- Gluten, de eiwitten die in graan voorkomen;
- Koemelk in flesvoeding die aan baby's wordt gegeven;
- Virussen, zoals die verantwoordelijk voor verkoudheid of buikgriep.

Meer onderzoek is nodig om beter te begrijpen wat deze aandoening veroorzaakt. Deze kennis kan bijdragen aan effectievere behandelmethoden en mogelijk zelfs leiden tot genezing in de toekomst.

Diagnose

De diagnose kan gesteld worden met een bloedsuikertest, hier wordt een druppel bloed van de vinger genomen en onderzocht. Om de diagnose diabetes met zekerheid te kunnen stellen, wordt de bloedsuikerwaarde nuchter gemeten. Dit betekent dat er minimaal 8 uur voorafgaand aan de test niets mag eten of drinken, met uitzondering van water. Als de gemeten bloedsuikerwaarde hoger is dan 6,9 mmol/l, wordt de diagnose diabetes gesteld.

Ziekteverloop en complicaties

Diabetes type 1 is momenteel niet te genezen en kan een negatieve impact hebben op de gezondheid van bloedvaten. Dit verhoogt het risico op het ontwikkelen van hart- en vaatziekten (diabetes nefropathie). Daarnaast kan diabetes type 1 ook op termijn ook diverse complicaties veroorzaken, schade veroorzaken aan andere organen, zoals de nieren en de hersenen. Zenuwen aantastingen (diabetische neuropathie), dit zorgt voor tintelingen, gevoelsstoornissen en pijnklachten. Wanneer bloedvaatjes beschadigd zijn (diabetische angiopathie), is de doorstroom van bloed naar benen en voeten verstoord dit veroorzaakt koude voeten en een verslechterde wondgenezing. Hierdoor kan een diabetische voetontstaan.

Deze complicaties ontstaan doordat langdurig verhoogde bloedsuikerwaarden de bloedvaten en zenuwen aantasten.

Jaarlijks wordt er extra bloed afgenomen urine inlevert om bloedvetten te controleren en voor onderzoek naar beschadiging van de nieren. Elke 2 jaar wordt er onderzoek naar schade aan de zenuwen, fotograferen ze de ogen om het netvlies te controleren.

Behandeling / begeleiding

Er bestaat tot op heden nog geen genezing voor diabetes. De behandeling van diabetes is er daarom vooral op gericht de glucosegehalte onder controle te houden, hierdoor worden de gezondheidsrisico’s voor mensen met diabetes type 1 beperkt.

Bij diabetes type 1 is het noodzakelijk om gedurende het leven insuline toe te dienen, omdat het lichaam zelf geen insuline meer aanmaakt. Hierdoor kan het glucosegehalte niet meer op natuurlijke wijze worden gereguleerd. Het is daarom belangrijk om de glucosewaarde regelmatig te controleren en de insulinedosering hierop aan te passen. Door koolhydraten te tellen wordt er berekend hoeveel insuline er nodig is. Insuline kan worden toegediend met een insulinepen of via een insulinepomp. Dit voorkomt op kort termijn Hyperglykemie en hypoglykemie (zie kop 2.6 Hyper- en hypoglykemie)

Insulinepen: Dit is een gebruiksvriendelijke injectiespuit waarmee men insuline in het bindweefsel injecteert.

Insulinepomp: Dit is een klein apparaatje dat continu kleine hoeveelheden insuline aan het lichaam afgeeft. De pomp is via een slangetje en een dun naaldje verbonden met het lichaam.

Iemand met diabetes type 1 wordt in het ziekenhuis jaarlijks begeleid door een diabetesverpleegkundige, internist en oogarts. Ook kan een diëtiste en eventuele psychische hulp ingeschakeld worden.

Bron: Anatomie en Fysiologie Essensie Auteur: Elaine N. Marieb Suzanne M. Keller. Basisboek pathologie MBO niveau 4, ThiemeMeulenhoff. Symptomen van diabetes type 1 - diabetes.nl Wat is diabetes type 1? Insuline - Biologielessen.nl