## 8.2 Vertalen van leermateriaal

Je mag dus je eigen aangepaste versie maken van open leermateriaal. Maar aanpassen hoeft niet altijd te betekenen dat je een gedeelte toevoegt of zaken schrapt. Het kan bijvoorbeeld ook inhouden dat je het materiaal vertaalt. Denk aan een vertaling in het Fries, maar ook een vertaling van het materiaal in het Engels zodat je het kunt inzetten binnen tweetalig onderwijs. 8.3 Op maat maken van leermateriaal Een ander voorbeeld van hergebruik is het geschikt maken van open leermateriaal voor gebruik in een ander land met een andere cultuur. Denk bijvoorbeeld aan Suriname of de BES-eilanden. Ook daar wordt onderwijs gegeven in het Nederlands, maar toch is (open) leermateriaal dat in Nederland gemaakt is, niet zonder meer bruikbaar. De cultuur en het taalgebruik zijn anders, en ook de voorbeelden sluiten niet aan. Wanneer kinderen gaan schaatsen of in de sneeuw spelen is dat voor de Surinaamse leerlingen niet bepaald een aansprekend onderwerp. Omdat het open leermateriaal mag worden aangepast, is het echter ook in dit geval passend te maken. 8.4 Combineren leermateriaal Materialen kunnen ook met elkaar worden gecombineerd waardoor iets nieuws ontstaat. Zo is er via bronnen als Beeld en Geluid op School en Schooltv veel videomateriaal beschikbaar. De video’s kunnen worden gecombineerd met tekst en opdrachten tot een volledige les, zoals in dit voorbeeld waarin video’s van Schooltv zijn opgenomen in een les over duurzaamheid uit de stercollectie van VO-content. |  | 8.5 Arrangeren leermateriaal Bij het arrangeren van leermateriaal worden materialen uit verschillende bronnen op een beredeneerde manier geordend, bijvoorbeeld op basis van leerdoelen en leerlijnen. In bijgaand voorbeeld rond het stimuleren van de sensomotorische ontwikkeling leerroute 1 en 2 voor leerlingen in het gespecialiseerd onderwijs, is uitgegaan van de EMB ontwikkelingskaarten voor sensomotorische ontwikkeling (SLO 2022).