## 2. Fysiologische indeling

illustratie: adobe stock

De sensoriek betreft alle afferente neuronen (input) die elektrische prikkels vanuit alle zintuigen van het lichaam naar de hersenen geleiden. De sensoriek houdt het CZS voortdurend op de hoogte van alle gebeurtenissen binnen en buiten het lichaam. De gevoelszintuigen bevinden zich in de huid, de skeletspieren, de gewrichten en de inwendige organen. Afferente neuronen geleiden de prikkels naar de hersenen.

De motoriek betreft alle efferente neuronen (output) die de elektrische prikkels van het CZS naar de doelorganen (spieren en klieren) geleiden. Zij zorgen ervoor dat de spieren zich samentrekken en de klieren hun klierproducten afscheiden (zie afbeelding functions of the nervous system).

Het motorisch systeem bestaat uit twee onderdelen:

- Het willekeurige zenuwstelsel, waarmee we bewust activiteiten ondernemen, zoals lopen en praten. We noemen dit ook wel het animale of somatische zenuwstelsel.
- Het onwillekeurige zenuwstelsel, dat activiteiten automatisch reguleert. Denk aan de werking van de gladde spieren in de darmwand en aan de werking van het hart.
  We noemen het onwillekeurige zenuwstelsel ook wel het vegetatieve of autonome zenuwstelsel. Dit bestaat op zijn beurt ook weer uit twee onderdelen
  - Het sympathische zenuwstelsel
  - Het parasympatische zenuwstelsel
- Beide systemen hebben een tegengestelde werking: als de een stimulerend werkt, werkt de ander juist remmend.

Alle onderdelen van het systeem werken altijd samen, belangrijk om te onthouden in de werking van het zenuwstelsel.

Bron: Marieb & Keller Anatomie en fysiologie de essentie