## Vermeerderen van bomen en planten

Wist je dat:

- er naast stekken nog veel meer manieren van ongeslachtelijk vermeerderen zijn, zoals bijvoorbeeld: afleggen, scheuren, enten en oculeren?
- elke fruitboom geënt is?
- bij rozen bijna altijd sprake is van oculeren?
- vaste planten heel vaak gescheurd worden?
- je zelf ook deze vormen van vermeerderen kunt toepassen?

Bekijk het filmpje van de Urban Crafters

Theorie: Meer vermeerderingstechnieken.

Scheuren:

Afb. 1: Veel vaste planten worden vermeerderd door scheuren.

Sommige planten kun je doormidden breken of snijden om deze te vermeerderen.

Op deze manier heb je snel nieuwe planten. Belangrijk is wel dat elke plant meer dan één groeipunt heeft. Elk deel moet voldoende wortels hebben of kunnen vormen.

Bij oudere planten gebruik je alleen de buitenste delen. Hierop bevinden zich de jonge ogen die gemakkelijk uitlopen. Bij jonge planten kun je de hele plant nemen. Veel vaste planten in de tuin kun je op deze manier vermeerderen, bijvoorbeeld vrouwenmantel en geraniums.

Bekijk het filmpje over scheuren

Afb. 2: Ook bollen en knollen vermeerderen generatief.

Bollen en knollen

Bollen en knollen vermeerderen zich ook vegetatief.

Alle nakomelingen zijn klonen van de moederplant.

Uitlopers

Afb. 3: De Aardbei is een bekend voorbeeld van vermeerdering door
middel van uitlopers.

Bij een sommige planten (aardbeienplant of graslelie) groeit er aan de moederplant al een volwaardig plantje uit. Je maakt de uitloper los van de moederplant en zorgt ervoor dat de onderkant in de grond zit om te kunnen wortelen.

Afb. 4: Ook onkruiden vermeerderen zich door middel van deze ver-
meerdering.

Wortelstokken

Een wortelstok is een ondergrondse, horizontaal lopende stengel. Het eind van de wortelstok buigt vaak weer omhoog en vormt daar een nieuwe plant. Ook op de knopen kunnen nieuwe planten ontstaan.

Door deze manier van vermeerderen kunnen snel veel nieuwe planten ontstaan. Bij rabarber en pioenroos is dat geen probleem. Dat zijn mooie planten. Bij kweekgras of Japanse Duizendknoop is het juist lastig, het zijn planten die in je tuin gaan woekeren.

Afleggen:

Afb. 5: Afleggen is een scheut plat op de grond
leggen om wordtel te laten groeien.

Je legt een tak, die nog aan de plant zit, net in of op de grond. Vervolgens gooi je er een laagje grond op en daarna een steen. Aan de tak die bedekt is groeien wortels, Als er wortels ontwikkeld zijn kun je die scheiden van de plant.

Bekijk het filmpje over afleggen

Enten

Afb. 6: Met enten combineer je verschillende eigenschappen.

Fruitbomen, sierbomen en struiken worden veel geënt. Zo kunnen ze verschillende soorten aan elkaar laten groeien om zo de optimale (sterkste en beste fruit) boom te kweken.

Zo zet je het bovenste deel (ent) op een onderste deel (onderstam). Het onderste gedeelte is al geworteld. Op deze manier kan je allerlei eigenschappen met elkaar combineren.

Bekijk het filmpje over enten

Oculeren

Afb. 7: Met occuleren kun je meerdere soorten aan één boom laten
groeien.

Is een vermeerderingstechniek voor houtachtige planten. Het is een vorm van enten. Bij oculeren kun je planten met eigenschappen combineren. Zo kan je een oog van een sierlijke plant onder de bast van een goed en sterk groeiende plant plaatsen. Het volgende jaar gaat het oog uitlopen. Wordt veel toegepast bij fruit en rozen. Op deze manier kun je een appelboom maken met verschillende soorten appels of een rozenstruik met wel vier bloemkleuren!

Bekijk het filmpje over oculeren

Weefselkweek

Afb. 8: Weefselkweek gebeurt in een laboratorium.

Weefselkweek is een methode om planten te vermeerderen op een kunstmatige voedingsbodem onder steriele omstandigheden.

De voedingsbodem bevat speciale groeistoffen waardoor de plantengroei optimaal gaat.

Veel plantencellen bezitten nog de mogelijkheid om uit te groeien tot een hele plant. Er worden hiervoor losse plantencellen of kleine stukjes blad gebruikt.

Van één plant kun je zo heel veel klonen maken.

Bekijk het filmpje over weefselkweek