Het bepalen van de deviatie kan dus mbv een kompassteller, maar het kan ook door een peiling op de zon te nemen met het kompas en een peiltoestel.
Een handeling die behoorlijk wat vaardigheid en rekenwerk vergt.
Zie daarvoor de Wiki Peiltoestellen en azimut nemen
Een veel simpeler methode is door de MK met de GK te vergelijken.
Maar nogmaals: de fout van het gyrokompas moet dan wel óf nul óf bekend zijn!
Zie daarvoor de Wiki Gyrokompas, hoofdstuk fouten.
Hiervoor moet je wel in de buurt van de kust zijn, uiteraard.
Een derde methode waarmee je de miswijzing snel kunt bepalen is landverkenning.
Het mooiste is hiervoor een peiling op een lichtenlijn nemen ("Lights in Line") omdat de peiling die je moet zien precies in de kaart vermeld staat.
Vaak op een halve graad nauwkeurig.
Samenvattend:
Peil een object (Zon, ster of lichtenlijn).
Bepaal de Ware peiling (WP) uit de kaart of almanak.
Kijk wat je Kompaspeiling (KP) was.
Het verschil is je Miswijzing.
Trek de Variatie (uit de kaart) eraf en... voilà: je hebt je Deviatie.