# 1.2 De GHZ van vroeger en nu

Inleiding

Naar schatting zijn er zo'n 142.000 mensen met een verstandelijke handicap in Nederland. Er is geen landelijke registratie van kinderen en volwassenen met verstandelijke beperkingen. Wel zijn er registraties van het gebruik van diverse voorzieningen. Daar zijn ramingen over aantallen uit af te leiden. Daarnaast zijn er schattingen hoeveel kinderen er per jaar worden geboren bij wie een ernstige beperking in de ontwikkeling wordt vastgesteld. Uit de combinatie van deze gegevens komt men tot een redelijk betrouwbaar inzicht in aantallen mensen met een verstandelijke handicap.

Naar verwachting zal het aantal mensen met een verstandelijke handicap de komende jaren niet sterk veranderen. Wel zal het aantal mensen met ernstige verstandelijke handicaps toenemen onder andere door de goede medische zorg die tegenwoordig beschikbaar is. Ook komen er relatief meer ouderen met een verstandelijke beperking.

Leerdoelen:

- Je hebt een start gemaakt aan je persoonlijke visie omtrent de zorg aan mensen met een verstandelijke beperking
- Je kan de geschiedenis van de verstandelijke gehandicaptenzorg in Nederland benoemen
- Je kan de huidige organisatie van de gehandicaptenzorg in Nederland benoemen
- Je hebt meegewerkt aan het maken van een tijdlijn die in beeld brengt hoe de GHZ in de loop der jaren is veranderd

Studieactiviteit:

Lees ter voorbereiding op de les de theorie van onderstaande onderdelen van het leerpad: 10.2 Werken in de gehandicaptenzorg, thema: 10 Gehandicaptenzorg

- (A) Visies op mensen met een verstandelijke beperking
- (B) Persoonsgerichte ondersteuning

Maak eventueel de kennisopdrachten die je in de leerpaden bent tegengekomen.

Onderwijsactiviteit:

Door de loop der jaren heen is ook de zorg aan mensen met een verstandelijke beperking ontzettend veranderd. Vroeger werden zij gezien als 'idioten' en moesten zij vooral ver buiten de gemeenschap leven. Mede door de hulp en ondersteuning van gelovige personen, konden mensen met een verstandelijke beperking zich toch staande houden. De zorg die hen werd/wordt gegeven was/ is afhankelijk van de gehanteerde zorgvisie, die per periode werd/ wordt gehanteerd. Tijdens deze les gaan jullie je verdiepen in deze verschillende visies - modellen.

Verdeel de onderstaande zorgmodellen over het aantal studenten (kan individueel/ als duo/ als subgroep) die deze module volgen. Hierna gaan jullie je verdiepen in het toegewezen zorgmodel. De informatie over het zorgmodel wordt afgebeeld in een poster die bestaat uit afbeeldingen, steekwoorden en korte zinnen. De modellen zullen laten zien hoe de benadering, bejegening en zorg van en aan mensen met een verstandelijke beperking in de loop der tijd is veranderd. Alle zorgmodellen worden op het sein van de docent klassikaal gedeeld.

Zorgmodellen:

1. Het barmhartigheidmodel (1850-1945)
2. Het psychoanalytisch model (vanaf 1920)
3. Het sociologisch model (vanag 1945 - ...)
4. Het medisch model (1945-1960)
5. Het humanistisch model (vanaf 1945)
6. Het interactie model (vanaf 1945)
7. Het ontwikkelingsmodel (1960-1970)
8. Het leertheoretisch model (1970-1975)
9. Het integratiemodel (1970-1990)
10. Zorg op maat (vanaf 1990)
11. Het emancipatie model. (vanaf 1995)
12. Het ondersteuningsmodel (vanaf 1999)
13. Community care

Informatie kan je o.a. vinden op: https://www.canonsociaalwerk.eu/nl_han/canon.php