## 2c. Zwaartekracht

## Opdracht 1

Isaac Newton

#### Zwaartekracht

Kracht is een grootheid. Een grootheid is iets wat je kunt meten.
Ook lengte en massa zijn grootheden. Het symbool voor kracht is (F).
De eenheid waarin je de grootte van een kracht aangeeft, is Newton (N).

De kracht die de aarde op voorwerpen uitoefent, noem je de zwaartekracht.
Zwaartekracht geef je aan met Fz.
De zwaartekracht zorgt er voor dat alles wat een massa (in kg) heeft, een gewicht (in N) krijgt.
Op aarde heeft een massa van 1 kg ongeveer een gewicht van 10 N.

#### 1e wet Een voorwerp waarop geen kracht werkt, is in rust of beweegt zich rechtlijnig met een constante snelheid voort. #### 2e wet Een voorwerp in rust zal in beweging komen als er een kracht op werkt. En een voorwerp in beweging zal versnellen, vertragen of van richting veranderen als er een ‘extra’ kracht op werkt. #### 3e wet Krachten komen nooit alleen voor, maar steeds in paren. Bekijk de onderstaande animatie. Hier zie je de 3e wet van Newton in beeld. In het echt zouden de balletjes uiteindelijk stoppen door de luchtweerstand en energie die verloren gaat.

## Opdracht 2

#### Zwaartekracht

In deze opdracht bekijk je een filmpje over zwaartekracht.

Bekijk de volgende video van het begin tot 2:00 en beantwoord daarna de vragen.

Voorwerpen trekken elkaar dus altijd aan. Hoe meer massa, hoe meer dit gebeurt.

Beetje vreemd misschien om voor te stellen dat de bowlingbal en het kleine balletje elkaar aantrekken.
De aarde is eigenlijk ook een hele grote bol met heel veel massa. Die grote bol trekt alles naar zich toe; alles wat erop staat of beweegt.
Dat is de zwaartekracht.

## Opdracht 2 - Experiment 1

#### Hoogte

Bekijk de onderstaande video van 4:47 tot 8:00.

## Opdracht 2 - Experiment 2

#### Luchtweerstand

Wat is zwaarder? Eén kilogram veren of 1 kilogram stenen?
Het is een oud grapje en hierop kun je vast het juiste antwoord geven!
De massa is namelijk van beiden hetzelfde.
Maar, wat is er eerder beneden?

Bekijk de onderstaande video van 8:00 tot 9:17.

## Opdracht 2 - Experiment 3

#### Massa

Twee even grote voorwerpen maar waarvan de massa verschilt, laat je naar beneden vallen.
Welke is het eerste beneden?

Bekijk de onderstaande video van 9:17 tot 10:18.

## Opdracht 3

#### Proefjes met zwaartekracht

Kies in overleg met je docent een of enkele proefjes.

Materialen:

- mok met een oor
- sleutel
- stevig dun touw
- lang potlood
- schaar
- liniaal
- vel papier
- (oud) boek
- schaar
- basketbal
- tennisbal

Wat ga je doen?

Download de werkbladen, voer de proefjes uit en beantwoord de bijbehorende vragen op de werkbladen.

- Vallende mok
- Gevallen papier
- Gevallen ballen

Maak een kopie van de werkbladen in je eigen omgeving (Bestand - Een kopie maken...) of download de werkbladen (Bestand - Downloaden als).​
Overleg met je docent hoe deze opdracht wordt beoordeeld.

#### Opdracht 4. Meer zien?

Wil je nog meer zien over zwaartekracht? Of kies je ervoor meer te leren over de kracht van water?

Bekijk dan het filmpje van de Buitendienst of van De kracht van water. Maak hierover een korte les voor je klasgenoten, waarin je de hoofdzaken uitlegt of laat zien.