## 5.4 Klaplong

Een klaplong, ook wel pneumothorax genoemd, is een longziekte waarbij je long voor een deel of helemaal is ingeklapt.

Oorzaak:

Het kan op twee manieren ontstaan: zonder en met aanleiding.

- Zonder aanleiding: Een spontane klaplong komt vaak door een scheurtje in een zwakke plek in de longblaasjes. Een ontsteking, een afwijking of een longziekte kunnen voor zo’n zwakke plek zorgen. Door hoogte- en drukverschillen kan daar een scheurtje ontstaan. Op die momenten wordt de druk op je longen groter. Je lichaam ervaart hoogte-en drukverschillen bijvoorbeeld wanneer je duikt of in het vliegtuig zit.
- Met aanleiding:

Een klaplong door verwonding noemt je arts een ‘penetrerend trauma’. Dit ontstaat bijvoorbeeld als een scherp voorwerp de long doorboort, zoals bij een steekwond of een ongeluk met een gebroken rib.

Je kunt ook een klaplong krijgen door ‘stomp trauma’. Er is dan geen voorwerp dat de long doorboort. Toch kan er een opening ontstaan in een van de vliezen. Bijvoorbeeld doordat er tijdens een medische ingreep een longvlies wordt geraakt.

Bij een spanningsklaplong kan de lucht die ingeademd wordt niet meer uit de borstholte komen. Als de lucht niet weg kan, wordt de druk in de borstkas steeds groter. Dat drukt de long en aderen weg. De huid wordt vaak blauw. De arts laat dan met een naald via de borst lucht uit de long lopen. Een spanningsklaplong is gevaarlijk, maar komt gelukkig zelden voor.

Bij vrouwen komt heel soms een endometriose-klaplong voor. Dit gebeurt als er rondom de longen baarmoederslijmvlies zit. Dat hoort daar niet thuis. De hormonen die ervoor zorgen dat vrouwen menstrueren, laten het baarmoederslijmvlies groter en kleiner worden. Dit kan een klaplong veroorzaken.

Het Birt-Hogg-Dubé syndroom (BHD) is een zeldzame erfelijke aandoening. De mogelijke verschijnselen bij BHD zijn goedaardige huidafwijkingen, klaplongen en nierkanker. De meeste mensen met BHD hebben meerdere longcysten (luchtblazen), met name in het onderste deel van de longen. Deze cysten geven op zichzelf geen klachten, maar bij ongeveer één op de drie mensen ontstaat een klaplong. Sommige mensen krijgen meerdere keren een klaplong.

Symptomen:

- Je hebt een stekende pijn op de borst, die verergert tijdens het ademen. Je voelt deze pijn vooral op het moment dat je de klaplong krijgt
- Je zucht moeilijk
- Je bent benauwd

Diagnose:

De arts stelt je een aantal vragen waarmee hij probeert te achterhalen waar je symptomen vandaan komen. Daarna doet hij een lichamelijk onderzoek om de diagnose te stellen. Hierbij luistert hij met een stethoscoop naar je longen. Vermoedt hij dat je een klaplong hebt? Dan laat hij meestal een röntgenfoto maken. Hierop is goed te zien of een long is ingeklapt. Soms wordt er nog een CT-scan gemaakt. Hiermee kan de arts de longen vanuit verschillende hoeken bekijken.

Behandeling:

Er zijn verschillende behandelingen:

- Is je long niet ver ingeklapt, dan is rust meestal voldoende om je klaplong te genezen. Je lichaam zorgt zelf dat de klaplong goed geneest. Heb je pijn? Vraag je arts dan gerust om pijnstillers.
- Soms krijg je als behandeling extra zuurstof. Je lichaam neemt de lucht tussen de longvliezen sneller op. Zo neemt je long sneller weer zijn normale vorm aan.
- Is je long ver ingeklapt, dan plaatst de arts een drain. Dat is een plastic buisje dat via je borst wordt aangebracht. Het voert lucht en vloeistof uit je borstholte af en blijft drie tot vijf dagen zitten. Voor deze behandeling moet je naar het ziekenhuis. Je krijgt een lokale verdoving. De arts kan ook met een naald eenmalig lucht of vloeistof uit de holte halen. Het ‘lek’ in de vliezen herstelt meestal vanzelf.
- Als het lek niet vanzelf overgaat of om een volgende klaplong te voorkomen, worden de longen soms aan elkaar ‘geplakt’. Dit gebeurt via de drain met behulp van steriele talkpoeder. Door dit talkpoeder plakken de longvliezen aan elkaar. Deze behandeling wordt pleurodese genoemd. Voor deze behandeling krijg je pijnstilling.
- Soms is een operatie nodig.

Onderstaande filmpje laat zien wat er in je longen gebeurd wanneer je astma hebt:

Bron: Longfonds.nl https://youtu.be/dtrqaS6H92g