## Taak 5: Practica en veiligheid

### Opdracht 5.1: Biomoleculen en indicatoren

#### Inleiding

Biomoleculen zijn organische moleculen die aanwezig zijn in levende cellen. Zonder deze moleculen kan een organisme niet bestaan/ functioneren. Organische moleculen die voorkomen in levende cellen zijn koolhydraten, eiwitten, vetten en nucleïnezuren.

Indicatoren zijn stoffen die van kleur veranderen als ze reageren met bepaalde andere stoffen. Die kleurverandering is met het blote oog te zien.

In de praktijk gaan jullie biomoleculen aantonen met indicatoren.

#### Leervragen

- Wat zijn biomoleculen?
- Welke biomoleculen zijn er?
- Wat is een indicator?
- Met welke indicator wordt welk type biomolecuul aangetoond?
- Wat zegt de kleuromslag over de aanwezigheid van biomoleculen?
- Hoe maak je een overzichtelijke tabel?

#### Opdracht

Maak samen met je halve SLB-groep een overzicht in tabelvorm. Hierin geef je aan met welke indicator je welk (bio) molecuul aantoont en welke kleurverandering optreedt bij een positieve reactie.

Ook beantwoord je onderstaande vragen. (Zowel de vraag als het antwoord worden onder de tabel geplaatst.)

1. Noem de 3 hoofdgroepen van biomoleculen die jullie hebben onderzocht tijdens experiment 1.
2. In welke groep biomoleculen horen glucose, zetmeel en sacharose?
3. Wat is het verschil tussen glucose, zetmeel en sacharose?
4. Tijdens proef 3 was er sprake van hydrolyse. Wat betekent hydrolyse?
5. Waarom moest er bij proef 3 eerst gehydrolyseerd worden, voordat je het desbetreffende biomolecuul kon aantonen?
6. Welke van de gebruikte oplossingen is geen biomolecuul?
7. Jullie hebben de indicatoren ook toegevoegd aan een buis met demi-water. In demi-water zitten geen biomoleculen. Wat is het nut hiervan?

#### Tips

- Bekijk het bijbehorende practicum en lees de inleiding.
- Bespreek de leervragen per halve SLB groep.
- Bedenk welke gegevens in het overzicht opgenomen moeten worden.
- Maak een taakverdeling.
- Controleer of het eindproduct voldoet aan de gestelde beoordelingscriteria.

#### Eisen opdracht

- Halve SLB-groep

#### Bronnen

- Practicumdiktaat biologie

#### Beoordelingscriteria

Opdracht | Criteria | O-V-G
Opdracht 5.1 Biomoleculen en indicatoren | Gegevens zijn verwerkt in een overzichtelijke tabel met titel en indien van toepassing voorzien van een legenda |
Alle waarnemingen, meetwaarden en resultaten zijn op de juiste wijze verwerkt. |
Door middel van de vragen is gereflecteerd op de waarnemingen, meetwaarden en resultaten. |

### Opdracht 5.2: Spectrofotometrie

#### Inleiding

Voor chemie maak je van het experiment ‘fosforzuur in cola’ een rapportage. De individuele resultaten worden besproken in de SLB-groep en hieruit worden conclusies getrokken.

#### Leervragen

- Wat is het doel van veiligheidskaarten?
- Wat is spectrofotometrie?
- Wat is de invloed van de golflengte op de resultaten?
- Wat zijn de oorzaken van het verschil in resultaten?

#### Opdracht

Maak samen met je SLB-groep een overzicht van de meetwaarden. Hierin geef je aan welke resultaten je uiteindelijk mee neemt in een rapportage. Bij de meetwaarden die je niet meeneemt geef je aan waarom deze meetwaarden niet betrouwbaar zijn.

Ook moeten de vragen die bij deze opdracht horen worden beantwoord.

#### Tips

Bedenk welke fouten er op welke manier invloed hebben op het eindresultaat. Hou daarbij de ijklijn in het oog.

#### Eisen opdracht

- Gehele SLB-groep
- Gebruik 'Format notulen Spectro

#### Bronnen

- Practicumdiktaat Chemie periode 1.2
- Servicepagina Data periode 1.2

Format Notulen Spectrofotometrie

#### Beoordelingscriteria

Opdracht | Criteria | O-V-G
Opdracht 5.2 Spectrofotometrie | Het bijbehorend format is gebruikt. |
Alle waarnemingen, meetwaarden en resultaten zijn op de juiste wijze verwerkt. |
Door middel van de vragen is gereflecteerd op de waarnemingen, meetwaarden en resultaten. |

### Opdracht 5.3: Blokschema en flowsheet

#### Inleiding

In periode 1.1 heb je de theorie geleerd over het maken van een blokschema en een flowsheet. Tijdens de projecttaak in periode 2 ga je de theorie in de praktijk uitvoeren. Processchema’s zijn belangrijk voor de operator. Hierin kun je aflezen hoe een machine of productielijn er uit ziet.

#### Leervragen

- Je leert hoe je een blokschema en een flowsheet van een CIP machine maakt.

#### Opdracht

In de proceshal staat een CIP installatie. Je gaat een aantal tekeningen maken van deze installatie. In deze opdracht is het de bedoeling dat je een blokschema maakt van de gehele installatie en daarnaast een zo uitgebreid mogelijke flowsheet maakt. Zorg ervoor dat alle onderdelen benoemd worden: afsluiters, meters, leidingen enzovoort.

Je hoeft hiervoor niet per se te wachten tot je het practicum hebt gedaan. Je mag, als je dat aandurft, ook eerder de installatie in kaart brengen. Vraag eventueel aan de instructeur of docent om uitleg.

Overleg met hen over het inlevermoment.

#### Tips

Lees de theorie uit p1.1 hoofdstuk 6 nogmaals door. Pas dan deze theorie toe in de opdracht. Vraag eventueel hulp aan de vakdocent.

#### Eisen opdracht

- Per halve SLB groep

#### Bronnen

- Theorieboek procestechniek P1.1 hoofdstuk 6
- Piping design & engineering files
- Vapro-tabellenboek (te leen bij docenten Procestechniek)

#### Beoordelingscriteria

Opdracht | Criteria | O-V-G
Opdracht 5.3 Blokschema en Flowsheet | Schema’s zijn correct uitgevoerd |
Blokschema en Flowsheet |
De eisen aan de taak zijn opgenomen in de inventarisatie |
De taakverdeling is duidelijk |
Per product is een deadline vastgesteld |

### Opdracht 5.4: Scheiding van chemisch- en biologisch afval.

#### Inleiding

Tijdens de practica kom je vaak tegen dat afvalstromen gescheiden moeten worden. Vloeistoffen mogen vaak niet zomaar door de gootsteen, en besmet afval kan gevaarlijk voor de volksgezondheid zijn.

#### Opdracht

Maak een (digitale) poster. Op deze poster moet worden weergegeven op welke wijze het afval vanuit de laboratoria (zowel chemisch- als biologisch afval) en de proceshal wordt gescheiden. Licht op de poster ook het belang toe van het scheiden van afval, voor zowel de volksgezondheid als in het kader van veiligheid.

#### Leervragen

- Welke verschillende afvalstromen zijn er in de laboratoria en proceshal?

#### Tips

Maak tijdens de practica foto's die je op de poster kunt gebruiken.

#### Eisen opdracht

- Halve SLB-groep
- Poster op A3-formaat.
- De namen van de makers staat op de poster.
- De poster bevat foto’s van de bakken, vaten en tonnen die worden gebruikt voor de scheiding. Bij de foto staat een toelichting.
- Laat duidelijk zien welke etikettering zich op de vaten bevindt.
- Geef een toelichting op het belang van afvalscheiding

#### Bronnen

- Practicumdictaat Introductieweek
- Practicumdictaat biologie

#### Beoordelingscriteria

Opdracht | Criteria | O-V-G
Opdracht 5.4 Scheiding van chemisch- en biologisch afval | Voldoet aan de eisen van een poster. |
Voldoet aan eisen van de opdracht. |
De poster geeft duidelijk en overzichtelijk de verschillende afvalstromen weer. |
Het belang van scheiden van afval is voldoende toegelicht |