# Hard water

Water met een hoog gehalte aan calciumionen noemen we hard water. De hardheid van water wordt vaak uitgedrukt in Duitse hardheidsgraden, °D.
Water met een hardheid van 1,00 °D bevat 7,17 mg Ca2+ per liter.
Leidingwater in Nijmegen bevat 2,2·10–3 mol Ca2+ per liter.

Wanneer hard water wordt verhit, ontstaat een witte aanslag van kalk (CaCO3). Dit ontstaan van kalkaanslag kan met de volgende reactievergelijking worden weergegeven:

Ca2+ + 2 HCO3– --> CaCO3 + H2O + CO2

In apparaten waarin water wordt verwarmd, komt kalkaanslag voor. Deze kalkaanslag moet regelmatig worden verwijderd. Op Wikipedia staat hoe je dit in een elektrische waterkoker kunt doen:

Natuurazijn is een oplossing van azijnzuur in water. Het verwijderen van kalk met behulp van natuurazijn komt neer op de volgende zuur-basereactie:
CaCO3 + 2 CH3COOH --> Ca2+ + H2O + CO2 + 2 CH3COO–
Op de website www.VoorOma.nl staat het advies de azijn in de waterkoker even aan de kook te brengen.

Emine berekent op school de reactiewarmte voor de reactie van kalk met azijnzuur. Ze komt uit op ΔE = –1,2 ·104 J per mol CaCO3. Hieronder is een nog onvolledig energiediagram gegeven van deze reactie.

Het verwarmingselement van waterkokers is vaak gemaakt van koper waarop een laagje chroom is aangebracht. Hoewel chroom een onedeler metaal is dan koper, is zo’n verchroomd verwarmingselement toch bestand tegen corrosie.
Door reactie met zuurstof ontstaat namelijk op het chroom een laagje chroomoxide dat verdere aantasting van het chroom verhindert.