## Opdracht 9 tm 11

Introductie:

In de vorige video hebben we de woorden ethogram, protocol en objectief voorbij horen komen. Het is de bedoeling dat jullie aan het einde van deze les goed weten wat deze begrippen precies betekenen. Hoe maak je precies een protocol en een ethogram?

Een ethogram is een tabel waarbij je alle vormen van gedrag noteert die bij jouw gekozen dier horen. Je schrijft alle vormen van gedrag uit en noteert dit m.b.v. afkortingen. Een ethogram maak je altijd EERST, daarna pas een protocol. Dit kan je onthouden door de E(thogram) van EERST. Gedrag is altijd objectief beschreven. Dit betekent dat je letterlijk opschrijft wat je ziet. Bekijk het volgende voorbeeld van een hond:

Opdracht 9
Jullie gaan in groepjes naar de sloot (de sloot ri Estavette en gaan hier gedurende 20 minuten alle vormen van gedrag die je kunt waarnemen bij de eenden noteren in jullie ethogram. Alles wat je ziet noteer je en in de kolom probeer je een objectieve omschrijving te geven van het gedrag dat je waarneemt. Ook vul je bij iedere vorm van gedrag een afkorting in. Na ongeveer 20 minuten hebben jullie een inventarisatie gemaakt. Gebruik onderstaand schema

Handeling | afkorting | Omschrijving

Opdracht 10
Nadat jullie het ethogram hebben gemaakt, is het de bedoeling dat jullie éen dier gedurende 6 minuten observeren en deze observaties verwerken in een protocol. Hoe doe je dit precies: Je gaat dit dier observeren en noteert gedurende 6 minuten (per 5 seconde) welke soorten gedrag het dier vertoont (m.b.v. de afkortingen uit het ethogram die eerder hebt ontworpen). Alles wat je bij het dier waarneemt, noteer je in het protocol. Met het protocol kun je zien hoe vaak een gedragshandeling voorkomt, hoe lang een gedragshandeling duurt en of er een bepaalde volgorde is tussen de handelingen. Zie hieronder een voorbeeld dat hoort bij het voorbeeld uit opdracht 1.

Op de volgende pagina staat een leeg ethogram. In jullie groepje gaan jullie zelf aan de slag om dit ethogram in te vullen. Let op dat jullie de tijd goed bijhouden met een stopwatch. Geef iemand de taak om de tijd nauwkeurig te bewaken.

Opdracht 11
Maak een brief of mailbericht met jullie aanbevelingen aan het dierentuinperosneel.

MAVO
Je gaat als groepje op zoek naar 5 vormen van gedrag dat kenmerkend zijn voor het dier dat jullie hebben gekozen voor jullie habitat. Van deze 5 gedragsvormen maken jullie als gedragsdeskundige een opsomming en deze versturen jullie naar jullie diertuinpersoneel. Dit kan per email of per brief. De bedoeling is dat jullie de dierentuin personeelsleden meer kennis gaat bijbrengen over, van en/of voor het gekozen dier. Zo kan je het personeel goed voorbereiden op hetgeen ze kunnen verwachten wanneer de dierverblijven klaar zijn. Zorg voor een nette mail of brief en stuur deze naar je coach.

HAVO – VWO
In het laatste deel van deze opdracht ga je/jullie, verdiepen in het dier dat jullie hebben gekozen. Je zoekt informatie met betrekking tot het gedrag van het dier in het wild en noteert 8 adviespunten die jullie als deskundige mee wilt geven aan het dierentuinpersoneel, zodat ze hier als team mee aan de slag kunnen. Waar moeten ze echt aan denken, zodat er geen gedragsproblemen ontstaan? Maak een brief of mailbericht en zorg dat iedereen snapt wat je bedoelt. Begin dus met een inleiding, zodat je personeel snapt waarom je deze mail stuurt. De mail of brief stuur je in dit geval naar je coach.