# Bronnen

Aanvullende bronnen, links enz. horend bij het onderwerp worden hier op een volgende pagina geplaatst

Handboek voor een plasticvrij feest

##

- De Plastic Soup Foundation, een milieuorganisatie die in 2011 is opgericht en zich inzet tegen de plasticsoep. Zij willen ervoor zorgen dat er geen plastic meer in het water terechtkomt. Dit doen ze door bronnen van de plasticsoep aan te pakken, zoals zwerfafval, microplastics in cosmeticaproducten en microvezels van synthetische kleding. Ook voeren zij campagnes en steunen ze allerlei onderzoek en slimme oplossingen.
- Plastic is overal
  - Blikjes Je ziet het niet aan de buitenkant, maar blikjes zijn aan de binnenkant meestal bedekt met een dunne plasticlaag. Extra informatie: deze laag bevat soms BPA, een stofje dat op deze manier in kleine hoeveelheden in je voedsel terecht kan komen. Grote hoeveelheden BPA zijn schadelijk voor de lever, de nieren en de vruchtbaarheid.
  - Synthetische verf De meeste verf van tegenwoordig is synthetisch. Onder invloed van wind en -vooral- zonlicht verweert synthetische verf. Zo komt deze verf in de vorm van microplastics in het milieu terecht. Dit gebeurt ook door het schuren van geverfde voorwerpen en het uitspoelen van kwasten.
  - Autobanden Slijtsel van banden is, na zwerfafval, de grootste bron van microplastics in oppervlaktewater. Banden zijn gemaakt van synthetisch rubber. Door wrijving met het wegoppervlak ontstaat bandenslijtsel dat in het milieu terechtkomt.
  - Microbeads in cosmetica In veel cosmeticaproducten worden minuscule plasticdeeltjes verwerkt, de zogenoemde microbeads. Sinds 2012 voert de Plastic Soup Foundation de campagne Beat the Microbead. Het doel van de campagne is voorkomen dat plasticdeeltjes uit verzorgingsproducten in zee belanden. Dit doen wij door consumenten te vragen deze producten niet meer te gebruiken en de politiek en industrie te bewegen om de toevoeging van microbeads aan cosmetica te stoppen.
  - Synthetische kleding Tegenwoordig bestaat zo’n 63% van onze kleding uit synthetische stoffen of mixen van natuurlijke en synthetische vezels. Per wasbeurt van 5 kilo komen er tussen 600 duizend en 17,7 miljoen plastic microvezels in het spoelwater terecht.

De campagne Ocean Clean Wash van de Plastic Soup Foundation richt zich op het beperken van de lekkage van microvezels in de ocean door op zoek te gaan naar oplossingen. Extra: Vraag wat de leerlingen zelf dragen? Laat ze daarvoor de waslabels in hun kleding bekijken. Synthetische stoffen zijn acryl, nylon, fleece, lycra, polyester, etcetera. Extra informatie: Met name fleece laat veel vezels los. Wasmachines noch rioolzuiveringsinstallaties zijn uitgerust om deze vezels tegen te houden. De vezels zijn zo klein dat ze gemakkelijk in het oppervlaktewater en vervolgens in de voedselketen terecht kunnen komen. Zo zijn er minuscule plasticdeeltjes teruggevonden in plankton, mosselen en zelfs in honing. Ook zijn sporen van plastics aangetroffen in de lucht. Deze nanoplastics zijn zo klein dat ze celwanden kunnen passeren. Wetenschappers nemen aan dat nanoplastics ook via onze luchtwegen kunnen worden opgenomen in onze bloedbaan. De Plastic Health Coalition, een initiatief van de Plastic Soup Foundation, houdt zich bezig met wetenschappelijk onderzoek naar de effecten van plastic op onze gezondheid.

De wereldwijde productie van plastic is nu > 425.000.000.000 kilo! De wereldwijde productie van plastic werd in 2018 geschat op 425 miljard kilo. Dit is inclusief de productie van synthetische vezels (66,6 miljard kilo). De productie van plastic stijgt helaas nog steeds exponentieel.

Per seconde is dat bijna 13.500 kilo plastic. Hoeveel grote lege Coca-Cola flessen zou dat ongeveer zijn? Dit is een meerkeuzevraag. De leerlingen voeren hun antwoord in op hun mobiel. Een 1.5 liter fles Coca-Cola weegt 44 gram. Het juiste antwoord is D (306.250 flessen per seconde). De wereldwijde productie van plastic is ongeveer gelijk aan een voetbalveld vol Coca-Cola flessen per seconde

Vuilniswagens per minuut Op deze slide zie je hoeveel plastic er per minuut in het water belandt. Dat is op dit moment gelijk aan de inhoud van één vuilniswagen per minuut. Er komt nu dus al onvoorstelbaar veel plastic in het water terecht, maar als de plasticproductie blijft groeien dan wordt dit nog veel meer de komende jaren. Denk aan de groei van de wereldbevolking en de groei van de welvaart. In 2025 zal dit de inhoud van twee vuilniswagens per minuut zijn, in 2050 gaat het om de inhoud van zes vuilniswagens per minuut.

Plastic vergaat niet. Plastic vergaat niet maar valt uiteen in steeds kleinere deeltjes. Hoe kleiner de deeltjes zijn, hoe moeilijker ze op te ruimen zijn. Bovendien komen kleine plasticdeeltjes gemakkelijk de voedselketen binnen, omdat dieren ze aanzien voor voedsel

Alles recyclen zou mooi zijn maar dat gebeurt helaas nog lang niet. Het is dus erg moeilijk om plastic op een hoogwaardig niveau te recyclen. Helaas gebeurt dat tot op heden voor maar een klein percentage van het plasticafval. Een goed voorbeeld van hoogwaardige recycling zijn de petflessen die via een statiegeldsysteem worden ingezameld en gerecycled.

: Denk aan al het plastic dat tot nu toe geproduceerd is op de hele wereld. Hoeveel procent zou daarvan gerecycled zijn? Noem alleen het getal. Dit is een open vraag. Sinds de jaren 50 is er wereldwijd 8,3 miljard ton plastic geproduceerd. Daarvan is maar een klein percentage gerecycled. De leerlingen vullen het antwoord in op hun mobiel. Let op: wijs de leerlingen erop dat ze alleen getallen invoeren (zonder %), anders wordt het antwoord fout gerekend door het systeem. In de film wordt gesproken over een kringloopeconomie oftewel een circulaire economie. Dat is een economisch systeem waarin alles in een cirkel rondgaat, waardoor er geen grondstoffen verspild worden. Producten of onderdelen daarvan worden zoveel mogelijk hergebruikt. Als spullen toch snel weggegooid worden, zoals verpakkingen, dan kunnen deze materialen dankzij goede afvalscheiding opnieuw als grondstof gebruikt worden voor nieuwe producten (recycling). Afval bestaat dus niet in een circulaire economie! Nu is de economie te vaak nog lineair. Dus geen cirkel, maar een rechte lijn: grondstoffen uit de aarde halen  nieuwe producten maken  producten gebruiken  producten weggooien  Het afval storten of verbranden. In een lineaire economie gaan grondstoffen uiteindelijk verloren

Waarom blijft recycling een uitdaging? Dit is een sleepvraag. Geef aan dat meerdere antwoorden goed zijn. De leerlingen maken deze sleepvraag op hun mobiel (interactieve optie) of klassikaal. Hoewel recycling een veelbelovende oplossing lijkt, zijn hier helaas nogal wat nadelen aan verbonden. Er zijn meer dan duizend plasticsoorten. Vanwege allerlei toevoegingen zoals weekmakers, vlamvertragers en kleurstoffen wordt dit zelfs nog ingewikkelder. Dat een materiaal recyclebaar is betekent helaas nog niet dat het ook economisch haalbaar is om het te recyclen. Het sorteren van plastic is een ingewikkeld proces waardoor nieuw plastic produceren altijd goedkoper is. Voor hoogwaardige recycling heb je namelijk een schone stroom (zonder etensresten) van gelijksoortig plastic nodig.

Wat zijn bronnen van de plasticsoep? Dit zijn: A: Visnetten. Bijna de helft van de plasticsoep bestaat uit achtergelaten visnetten. Deze vallen uiteen en dieren raken erin verstrikt. B: Syntethische kleding: Fleece is bijvoorbeeld een synthetische stof. Bij iedere wasbeurt komen er miljoenen synthetische kledingvezels vrij. D: Blikje: blikjes zijn aan de binnenkant meestal bedekt met een dunne plasticlaag. Voedselverpakkingen komen via stranden, slootjes en rivieren in de oceaan terecht. E: Microbeads. In sommige cosmeticaproducten zitten nog steeds minuscule plasticdeeltjes, zogenaamde microbeads. F: Zwerfafval. Zwerfafval dat niet wordt opgeruimd waait of regent de sloot, riool, rivier of zee in en draagt zo bij aan de plasticsoep.

Plastic Soup Docentenhandleiding

Plasticvrij Feest Docentenhandleiding