## 2a. De uitvinding van de balans

## Proefje

We beginnen deze quest door gelijk een proefje te doen.

Hiervoor heb je nodig:

- een volle literfles met 1L water (of een andere vloeistof: cola, melk etc.).
- pen en papier.
- minstens 3 dingen van verschillende grootte uit je huis of klaslokaal die je wilt wegen.
- een weegschaal (uit de keuken of de badkamer).

Introductie: Al heel lang geleden begonnen mensen dingen te wegen. Dat deden ze eerst waarschijnlijk gewoon met de hand. Maar in dit proefje ga je ervaren dat wij met onze handen niet goed kunnen voelen hoe zwaar iets is. Het is zelfs niet zo eenvoudig om met je handen te voelen of iets zwaarder is dan iets anders.

In dit proefje is het belangrijk dat je weet dat 1 liter water 1 kilogram weegt.

➜ Neem de fles met water in je ene hand.
➜ Neem nu het eerste ding dat je wilt wegen in je andere hand.

➜ Schrijf op welke van de twee je denkt dat zwaarder is.

➜ Herhaal de eerste drie stappen voor de andere dingen die je wilt wegen.

➜ Controleer nu met je keukenweegschaal of je personenweegschaal (als je die in huis hebt) of je gelijk had.
➜ Zet in je schrift op een rijtje welke dingen je hebt 'gewogen'. Zet het geschatte en het gemeten gewicht in een tabel zoals deze:

Onderzocht ‘ding’ | Geschat gewicht | Gemeten gewicht | Goeie schatting?
Ding 1 bijv.: een grote kaars | bijv.: lichter dan de fles | bijv.: 354 gram | bijv.: Ja!
Ding 2 |  |  |
Ding 3 |  |  |
… |  |  |

Kon je goed schatten welk ding zwaarder was?
➜ Schrijf in je schrift of je goed kon inschatten welk ding zwaarder was. Lastig, hè?

## Uitleg

Je zult zien, een gewicht schatten is niet zo simpel. Daarom ontwikkelden mensen dus een weegschaal of balans. Wat een balans is, weet je waarschijnlijk wel. Hier zijn een paar voorbeelden:

Wij noemen sommige van die balansen ook wel weegschaal, omdat dat is wat ze doen en hoe ze er uitzien: één of twee schalen waarop we dingen kunnen leggen om ze te wegen. Tegenwoordig zien ze er heel anders uit, zoals de onderstaande voorbeelden van personen- en keukenweegschalen.

De oudste weegschalen of balansen zijn al van 3500 jaar voor Christus. Dus al meer dan 5000 jaar oud. Die werden gevonden in Egypte. Sommigen zeggen zelfs dat er 5000 jaar voor Christus al weegschalen waren in Egypte en Babylonië (de streek van het huidige Irak). Die zouden ruim 7000 jaar oud zijn. Dat maakt de weegschaal zo’n beetje tot het oudste meetinstrument.

## Verwerking

➜ Schrijf het antwoord op de vragen hieronder in je schrift.

1. Waarom, denk je, was het voor mensen al zo vroeg belangrijk om te wegen?
2. Wat zouden de oude Egyptenaren allemaal hebben willen wegen?

Vind je dit interessant? Op deze website kun je de antwoorden en nog veel meer informatie vinden!