## Werkzaamheden

Tekening lezen/bekijken

Een van de belangrijkste onderdelen bij het maken van een werkstuk is het bekijken van de tekening. Voordat je begint te tekenen lees je de materialenstaat door, bekijk je de maten, bekijk je de verbindingen en bedenk je welk gereedschap je nodig hebt.

Hout sorteren

Voordat je begint met aftekenen bekijk je je hout. Je let daarbij op de hartkanten van het hout. Deze leg je naar boven omdat die het hardste is. Daarnaast moet je ook goed kijken naar scheuren of noesten in het hout. Zorg ervoor dat daar geen pen of gat komt.

Paring

Voor je werkstuk is het belangrijk dat je altijd weet wat de bovenkant, onderkant, of links of rechts is. Daarvoor teken je een paring op het hout. Dat vormt een driehoek als je de houtstukken tegen elkaar aanlegt.

Dagkant

Als je gaat afschrijven doe je dat als eerste aan de binnenkant van het werkstuk. Die kant noemen we de dagkant. Je zou ook kunnen zeggen dat het daglicht aan deze kant naar binnenkomt.

Buitenwerkse maat

De buitenwerkse maat is de grootste maat van jou werkstuk. De ‘buiten’ kant.

Binnenwerkse maat

De binnenwerkse maat geeft de kleinste maat weer. Je gaat daarbij de houtbreedte naar binnen. Je kan daarbij je hout gebruiken. Vanuit deze maten ga je de pennen of gaten meten.

Aftekenen pennen en gaten

Pennen en gaten teken je af met kruishout of met behulp van je duimstuk en potlood (kruishout heb je niet altijd bij een duimstok en potlood wel). Daarbij is het heel belangrijk dat je de lijnen aftekent vanaf de paringkant. Op die manier zorg je ervoor dat overal de pennen en gaten op dezelfde hoogte zitten.

Pennen maken

Bij het maken van pennen zorg je ervoor dat je eerst het hout haaks op de houtrichting afzaagt. Dit worden ook wel de borsten genoemd. Daarmee voorkom je dat het hout in de lengterichting van de pen splijt. Vervolgens kan je de pennen volledig inzagen. Dit kan je zowel met de handzaag als de lintzaag uitvoeren.

Gaten maken

Gaten kan je maken met de langgatboormachine. In de vorige module heb je deze uitgelegd gekregen. Het gat moet na het boren glad gemaakt worden zodat de pen erin past.

Sponningen hakken

Om een stevig geheel te krijgen worden vaak sponningen gemaakt. Op die manier krijg je geen verschuivend hout en wordt het een geheel. De sponningen zaag je eerst haaks op de houtrichting in als zagen niet mogelijk is hak je het in met de beitel. Vervolgens hak je de diepte van de sponning uit, dit doe je door kleine laagjes uit te hakken. Als je gelijk een groot stuk eruit wil hakken kan je hout gaan splijten.

In elkaar zetten van het werkstuk

Nadat je alle onderdelen op maat gemaakt heb, kan je het werkstuk in elkaar gaan zetten. Daarbij pas je eerst het werkstuk in elkaar. Vervolgens ga je alle gereedschappen die je nodig hebt klaarleggen. Vervolgens lijm je de vlakken waar nodig in. Als laatste klem je het werkstuk met lijmklemmen of bevestigingsmiddelen vast.

Schaven

Zorg ervoor dat je met de schaaf de potloodlijnen en oneffenheden verwijdert. Dit doe je met de blokschaaf. Zet de blokschaaf heel fijn zodat je geen oneffenheden krijgt.

Schuren

Nadat je het werkstuk geschaafd heb zorg je ervoor dat je de vlakke delen glad schuurt. Dit kan je met een schuurmachine doen. Als het werkstuk mooi vlak is kan je dit ook doen met schuurpapier.

ook is het belangrijk dat de scherpe kantjes van het hout afhaalt. Dit doe je met een schaaf of schuurpapier.