## Begrippenlijst

Deel 1

Prikkel inwendige of uitwendige informatie. Uitwendig is bijvoorbeeld de geur van eten. Inwendig is bijvoorbeeld honger
Adequate prikkel De bepaalde prikkel waar een bepaald zintuig gevoelig voor is noem je de adequate prikkel.
Zintuigcellen Zintuigen bestaan uit zintuigcellen. In deze cellen worden prikkels omgezet in impulsen.
Impulsen Elektrische stroompjes die door zintuigcellen worden doorgegeven aan zenuwcellen.
Drempelwaarde De waarde van een prikkel die nog net omgezet wordt in een impuls en dus waargenomen wordt.
Gewenning Je merkt een bepaalde prikkel niet meer omdat deze constant aanwezig is.
Respons reactie

Centrale zenuwstelsel Bestaat uit de hersenen( grote hersenen, kleine hersenen en het ruggenmerg. Je grote hersenen spelen een rol bij je bewustzijn, impulsen worden hierverwerkt en aangemaakt Je kleine hersenen spelen een rol bij het afstemmen van bewegingen, houdt je in evenwicht. Je hersenstam is deverbinding tussen de grote hersenen en het ruggenmerg, en speelt een rol bij reflexen in hoofd- en halsgebied.
Perifere zenuwstelsel Bestaat uit alle zenuwen
Zenuwcellen Specifieke cellen van het zenuwstelsel, die bestaan uit een cellichaam en heel lange uitlopers. Ze ontvangen signalen en informatie en geven die door.
Ruggenmerg Deel van het zenuwstelsel dat binnen in de wervelkolom ligt, geeft signalen aan hersenen door, speelt een rol bij reflexen.
Gevoelszenuwcellen Zenuwcellen die impulsen van zintuigen naar het centrale zenuwstelsel brengen.
Schakelcellen Zenuwcellen die impulsen van de ene naar de andere zenuwcel brengen.
Bewegingszenuwcellen Zenuwcellen die impulsen van het centrale zenuwstelsel naar spieren en/of klieren brengen.
Zenuwen Een verzameling van veel uitlopers van zenuwcellen bij elkaar. Er zijn drie soorten zenuwen Gevoelszenuwen: een bundel met alleen uitlopers van gevoelszenuwcellen Bewegingszenuwcellen: een bundel met alleen uitlopers van bewegingszenuwcellen Gemengde zenuw: een bundel met uitlopers van gevoels- en bewegingszenuwcellen
Reflex een automatische/ onbewuste beweging, waarbij een impuls niet eerst langs je hersenen gaat

Deel 2

oorschelp | vangt trillingen op
Gehoorgang | holte voor het trommelvlies
Oorsmeerkliertjes | maken oorsmeer om trommelvlies soepel te houden
Trommelvlies | vangt trillingen op en geeft ze door aan de gehoorbeentjes
Trommelholte | holte achter het trommelvlies waar de gehoorbeentjes liggen
Gehoorbeentjes | trillingen gaan achtereenvolgens via hamer – aambeeld – stijgbeugel
Venster | vlies in slakkenhuis waar stijgbeugel tegen aan trilt
Slakkenhuis | bevat de zintuigcellen die trillingen omzetten in impulsen, doordat vloeistof in slakkenhuis is gaan bewegen door de trillingen
Gehoorzenuw | geven de impulsen van het slakkenhuis door aan de hersenen
Buis van Eustachius | loopt tussen trommelholte en keelholte regelt de luchtdruk in je trommelholte (en de druk op het trommelvlies)
Gehoorbeschadiging | haartjes van zintuigcellen in slakkenhuis raken beschadigd

Traanklier | maakt traanvocht aan tegen uitdroging en vuildeeltjes
Traanbuis | voert vocht en vuil af naar je neusholte
Iris | gekleurde gedeelte van oog; bevat spiertjes waarmee het regelt hoeveel ligt er door de pupil valt, kringspieren maken de pupil kleiner en lengtespieren maken de pupil groter
Pupil | opening in je iris waar het licht door gaat
Harde oogvlies | buitenste beschermlaag van je oog (oogwit)
Hoornvlies | voorste gedeelte van harde oogvlies; doorzichtige gedeelte voor de iris
Vaatvlies | laag met bloedvaatjes (voeren zuurstof en voedingsstoffen aan)
Netvlies | laag met lichtgevoelige zintuigcellen die de lichtprikkels opvangt. Prikkels worden hier omgezet in impulsen. Bevat kegeltjes (kleur) en staafjes (licht-donker)
Oogzenuw | vervoert impulsen van het netvlies naar de hersenen
Gele vlek | plaats op het netvlies recht achter de pupil, waarmee je het beste kunt zien
Blinde vlek | plaats waar de oogzenuw aan de oogbol vastzit. Op deze plek ontbreekt een stuk netvlies
Lens | Zorgt door lichtbreking voor een scherp beeld op het netvlies, accommoderen
Straalvormig lichaam | spieren rond de lens, zodat je scherp kunt zien doordat deze spieren de lens boller kunnen maken
Glasachtig lichaam | Doorzichtige gel waarmee de oogbol gevuld is
Oogspieren | zes spieren per oog om de oogbol te bewegen

Opperhuid Hoornlaag = dode, verhoornde cellen > beschermt tegen beschadiging, uitdroging en ziektes Kiemlaag = delende laag cellen om huid te vernieuwen Cellen bevatten pigment (beschermt tegen UV-straling/zon)
Lederhuid Liggen de warmte, koude, druk en tastzintuigen in Bevat haarzakjes met haar en talgklier( maakt talg voor het soepel houden van de huid), haarspiertjes, zweetklieren en bloedvaatjes
onderhuids bindweefsel : Vet opgeslagen als reservevoedsel in vetcellen Isolerende laag tegen warmteverlies
Bij kou: Bloedvaten in huid vernauwen (huid wordt bleker) Minder zweetproductie Rillen (levert extra warmte op door verbranding) Haarspiertjes zetten haartjes overeind > dikker isolerend luchtlaagje (kippenvel) | Bij warmte Zweten Vergroten doorbloeding van bloedvaten in de huid (verwijden bloedvaten)

Neusholte | Hierin zitten reukharen, neusharen en slijmvlies
Reukharen | De zintuigcellen van de neus, reukzintuig
Tong | Bevat groeven met smaakknopjes met smaakzintuigcellen. 5 smaken Zoet Zout Hartig (umami) Zuur Bitter
Proeven | Samenwerking tussen tong en neus