## Introductieles periode 1

Dit is een introductie op het Vak VGSO. Zo weet je waar je de komende tijd mee bezig zal zijn en welke onderwerpen je kan verwachten.

Klassikaal wordt de powerpoint doorgenomen alvorens jullie met de met de opdracht te beginnen

introductie VGSO les 1.pptx

Groen in de stad

Wat ga je doen?

- Lees de theorie van deze introductie
- Maak de opdrachten (helemaal naar beneden scrollen)
- Lever deze opdrachten in.

Doel van de les

Je kunt:

- uitlegen wat duurzaamheid betekend
- de verschillende functies van groen in de stad benoemen.
- voorbeelden noemen van verschillende vormen van groen in de stad
- een object op schaal tekenen.

______________________________________________________

THEORIE

duurzaamheid

Duurzaamheid is het bestendig omgaan met de hulpbronnen waarmee de welvaart wordt voortgebracht. Grondstoffen kunnen namelijk opraken, en zowel de opnamecapaciteit van de atmosfeer als de natuur zelf kent haar grenzen.

In de ecologie komt de term duurzaamheid ook veel voor. Hier wordt bedoeld dat men grondstoffen duurzaam moet gebruiken en er niet meer onttrokken moet worden dan de natuur zelf bij kan maken.

Door het respecteren van de hulpbronnen zullen volgende generaties er ook gebruik van kunnen blijven maken.

Alle ontwikkelingen die op technisch, politiek, sociaal, ecologisch of economisch gebied bijdragen aan een gezonde aarde zijn duurzaam, en dragen dus bij aan de duurzaamheid.

Duurzaam groen in de stad

Hoe meer groen in de stad, hoe duurzamer de stad is. Veel groen zorgt namelijk voor een gezonder milieu. Dat klinkt allemaal heel mooi, maar wat wordt hier in de stad dan aan gedaan?

Hier een paar voorbeelden:

Duurzaam water

Planten in een stadstuin hebben water nodig. Vooral planten die in potten staan

drogen snel uit. Het is makkelijk om leidingwater te geven, maar dat is geen duurzame oplossing. Leidingwater is drinkwater. Het drinkbaar maken van water kost veel energie. Met de volgende tips bespaar je op kostbaar leidingwater.

- Vang regenwater op in een regenton en geef dat aan de planten.
- Geef de planten in de avond water, zodat er minder verdamping is.

- Geef water met een gieter in plaats van met een tuinslang. Met de gieter verbruik je minder water.
- Onkruid verbruikt water (en licht en voedingsstoffen) van de omringende planten. Als je regelmatig onkruid verwijdert, blijft er meer over voor de goede planten en hoef je dus minder vaak water bij te geven.
- Je kan ook regenwater opvangen (zie hiernaast)

Duurzame verlichting

In tuinen, parken en op andere groene plekken in de openbare ruimte is verlichting onmisbaar. Je kunt bezuinigen op de energiekosten van die verlichting door spaarlampen te gebruiken. Ledverlichting is nog energiezuiniger. Tuinverlichting is er ook op zonne-energie. Deze verlichting verbruikt helemaal geen stroom. Door kritisch te kijken naar het verbruik van verlichting voordat je het aanschaft, kun je een duurzame en goedkope keuze maken.

Duurzame beplanting

Insecten zijn van groot belang voor een goede bodemstructuur en het behoud van planten. In een duurzame tuin probeer je zo veel mogelijk insecten aan te trekken. Dan kun je doen door een insectenhotel te plaatsen of door planten te kiezen die naast mooi ook aantrekkelijk zijn voor bijvoorbeeld bijen en vlinders. Dit vergroot ook nog een de biodiversiteit.

Deze foto’s laten mooi zien wat biodiversiteit betekend:

Bij ”Veel biodiversiteit” zie je veel verschillende soorten organismen (planten en dieren) binnen een gebied.

Bij “Geen biodiversiteit” zie je weinig verschillende organismen binnen een gebied

groen in de stad

Waarom groen in de stad?

Afb 1: Door het groen in de stad is het prettig om te wonen. Ook zijn er
meer mogelijkheden om te recreëren.

Groen maakt een stad mooi. Door het groen is de stad behaaglijk en sfeervol. Zonder groen in de stad zou het kil zijn en onprettig om te leven.

Maar er is meer!!!

Bekijk eerst onderstaand filmpje

Groen in de stad & Gezondheid

- Mensen voelen zich prettiger
- Mensen zijn minder snel ziek
- Minder luchtverontreiniging
- De Levensstijl van mensen in de stad (zittend werk e.d.)
- Kinderen (spelen bevorderd schoolprestaties)

Afb. 2: Hardlopen in een groene omgeving is prettig en
maakt dat je het vaker doet.
Afb. 3: Dagelijks bewegen is goed voor de gezond heid.
De groene ruimte biedt heel veel mogelijkheden om je
te bewegen.

Groen in de stad & sociale interactie + recreatie

- Groen nodigt uit om naar buiten te gaan. Dat is goed om uit de éénzaamheid te komen.
- Mensen ontmoeten elkaar en maken een praatje (sociale interactie)
- Een speeltuin is niet alleen voor kinderen. Het is ook de plek waar ouderen met elkaar in contact komen.
- Er zij mogelijkheden tot vermaal zoals zwemmen in het stadpark, rivier of vijver.

Afb. 5: Hondenliefhebbers ontmoeten elkaar tijdens het
uitlaten van hun hond.
Afb 4: Mensen ontmoeten elkaar en maken een praatje.

Groen in de stad & educatie

Vaak heeft groen ook een educatieve functie. Je kan er iets van leren. Vooral voor mensen die in de stad wonen kan dit belangrijk zijn. Zij wonen immers verder van de natuur af dan mensen op het platte land. Hierbij kan je aan de volgende dingen denken:

- Kinderboerderij
- hertenkamp
- vlindertuin
- waterlooptuin

Bekijk het volgende filmpje

​​Groen in de stad & Stadstuinen

Afb. 6: Een moestuin kan ook in
de stad.

Er is in de stad een grotere afstand tussen producenten van groente en fruit en de consumenten. Heel vaak weten mensen niet precies waar ons eten vandaan komt. Weten we dan eigenlijk nog wel wat we eten? Die vraag maakt dat steeds meer mensen zelf groente gaan kweken. Als je creatief bent kan dat op heel veel plaatsen. Ook in de stad.

Er komen daardoor steeds meer groentetuinen en volkstuinen. Vaak ook gezamenlijk. Dan noemen we dat Stadslandbouw.

Door de grote behoefte aan groen in de stad, ontstaan nieuwe vormen van groen zoals:

- Verticale tuinen
- Geveltuinen
- Daktuinen
- Balkontuinen

Verticale tuin
Geveltuin
Daktuin
Balkontuin

Een aantal bijzondere vormen van stadsgroen die je moet kennen zijn:

- Moestuin en kruidentuin

De eerste tuinen ooit waren moestuinen en kruidentuinen bij kloosters. Die tuinen waren functioneel en werden gebruikt om voedsel te verbouwen, meestal voor eigen gebruik. Later kregen tuinen ook andere functies. Een stadstuin is een tuin in stedelijk gebied, bijvoorbeeld een tuin bij een huis. Omdat mensen het leuk vinden om groenten en kruiden te eten die ze zelf geteeld hebben, hebben sommige mensen ook een moestuin, zelfs in een stadstuin. Voor een moestuin is het belangrijk dat de grond los en vruchtbaar is en dat er voldoende zonlicht is. Het onderhoud van een moestuin bestaat onder andere uit onkruid verwijderen, water geven en bemesten.

- Balkontuin

Het onderhoud van een balkontuin is afhankelijk van de soort planten, maar de werkzaamheden bestaan vooral uit seizoensplanten vervangen, water geven, dode bloemen en bladeren verwijderen en bemesten. Niet alle huizen hebben een tuin. Sommige huizen hebben een balkon. Ook op een balkon kun je een tuin maken. Dat noem je een balkontuin. Balkontuinen zijn ook stadsgroen. Je kunt een balkontuin maken door bakken met planten neer te zetten of aan de muur of balustrade planten op te hangen. Een balkon- tuin zorgt ervoor dat dieren, zoals vogels, meer voedselplekken krijgen en dat de stad er groener uitziet. Daardoor komen er meer soorten dieren in de stad, anders gezegd: de biodiversiteit wordt groter.

- Verticale tuin

Een bijzondere stadstuin is de verticale tuin. Dat is een tuin aan de muur. De planten hangen in bakken en potten of met substraat aan de muur. Zo kun je zelfs hele gevels bekleden. Een ander woord voor verticale tuin is muurtuin of geveltuin.

Verticale tuinen kun je op verschillende manieren maken: met substraatpanelen inclusief watergeefsysteem, met groeizakken met potgrond en planten en met kruidenzakjes. Het onderhoud is afhankelijk van het systeem. Veel voorkomende werkzaamheden zijn onkruid verwijderen, dode planten vervangen, bemesten en water geven. Bij een hoge gevel heb je daar een hoog- werker voor nodig.

- Parken en openbaar groen

Naast tuinen is er ander soort groen in de stad. Parken bijvoorbeeld. Parken zijn vaak grote oppervlakten groen, met bomen en struiken, grasvelden en water- partijen. Het is een plek waar mensen komen om te ontspannen. Ze komen er wandelen, picknicken, hardlopen en fietsen. Het onderhoud aan parken wordt uitgevoerd door de gemeente.

Kleinschaligere groene ruimtes die horen bij het openbaar groen zijn perken en bloembakken. Ze fleuren het straatbeeld op en maken de stad aantrekkelijker. Ook perken en bloembakken worden onderhouden door de gemeente.

- Stadslandbouw

wil zeggen dat in de stad groente en fruit verbouwd worden. Commerciële bedrijven, maar ook burgers doen daaraan mee. Op braakliggende terreinen, schoolpleinen en in gemeentegroen leggen mensen tuinen aan waar ze groentes en fruit verbouwen en oogsten. Stadslandbouw is een duurzame manier van verbouwen van groente. Duurzaam, omdat het dicht bij huis is en er weinig transportkosten en energiekosten voor gemaakt zijn. Daarnaast maakt het mensen bewuster van wat ze eten en waar dat eten vandaan komt.

Introductie opdracht 1 en 2

Introductieopdr 1 Duurzaamheid-VGSO per 1.docx

Introductieopdr 2 Tekenen op schaal-VGSO per 1.docx

Introductie opdracht HGL klas 1

Introductieopdr 1B Variant op school-VGSO per 1.docx