## Lesthema 1 Ontwerpen van groen in de stad

Lesthema 1 Ontwerpen en ontwerptekening

Wat is een ontwerp:

Een ontwerp is een beschrijving van iets nieuws. Een ontwerp is dus een projectie (of model) van de toekomstige werkelijkheid. Een ontwerp kan bestaan uit bijvoorbeeld een beschrijving, een computer-model, een tekening of een schaalmodel.

Voor stadsgroen geldt dat het vrijwel altijd over de inrichting van de buitenruimte gaat. Denk aan een park, een tuin, een terrein. Deze kunnen allerlei verschillende functies hebben. Daar houdt je in het ontwerpen rekening mee. Een terrein waar industriële activiteit is, vraagt om een hele andere inrichting dan een recreatieterrein waar. Bij het ene moet je misschien ruimte maken voor transport, en afvalopslag terwijl bij het andere terrein je veel meer rekening houdt met de mogelijkheid om te kunnen ontspannen met wandelpaden, zwemgelegenheid bijvoorbeeld. Verderop in dit hoofdstuk vind je voorbeelden van stadsgroen.

Het tuinontwerp

Wij zullen ons in deze module vooral bezig houden met het ontwerpen van kleinschalig groen. Het meest bekende voorbeeld hiervan is de tuin.

Waar houdt je rekening mee

Als je een tuin wilt ontwerpen, moet je rekening houden met de volgende dingen:

- Wat de eigenaar wil.

De eigenaar bepaalt. Denk hierbij bijvoorbeeld privacy, duurzaamheid, onderhoud, kosten, wel of geen water, kind vriendelijkheid, duurzaamheid, enz…

- Wat mogelijk is.

Hierbij gaat het erom of er ruimte is voor alle wensen. Maar ook of de kosten niet te hoog worden.

- Je zorgt ervoor dat de tuin functioneel is.

Een goed ontwerp is niet alleen mooi, maar ook functioneel. Dat betekend dat de tuin gemakkelijk in gebruik is. Geeft het de gevraagde comfort waar de eigenaar om vraagt. Liggen de paadjes op de goede plek? Staan er geen bomen voor de ramen? Past de auto wel op de oprit? Enz…

- Je zorgt ervoor dat de tuin mooi is

Over smaak valt niet te twisten. Wat sommigen mensen prachtig vinden, kunnen anderen niet verdragen. Het is dus heel belangrijk goed te luisteren naar wat de eigenaar wil. Natuurlijk ben je als ontwerper zelf ook mens met een eigen smaak en stijl. Die ontwikkel je door vaker te ontwerpen. Een goed ontwerp is een samenspel tussen wat de klant wil en jou eigen stijl.

Een tuinontwerp ziet er als volgt uit

- Het is een ‘plattegrond’.

Dit betekend dat de tekening van bovenaf getekend wordt. De tekening ziet er eigenlijk uit als wat een vogel ziet als die er overheen vliegt. Hier zie je een voorbeeld.

- De tekening is ‘op schaal’ .

Dat betekend dat de tekening een verkleining is van de werkelijkheid. De tuin past natuurlijk niet in zijn geheel op papier, dus moet je de maten met een factor verkleinen. Je kan bijvoorbeeld een schaal 1:50 gebruiken voor een ontwerp. Dat betekend dat elke Centimeter op papier in werkelijkheid 50 Centimeter is.

Omrekenen vinden sommigen wel eens lastig. Vandaar deze omreken-truc.

check nog even dit filmpje. (tip: op youtube zijn er veel filmpjes te vinden hierover)

- De tekening heeft een ‘legenda’

Omdat je ontwerp een tekening van bovenaf, zal je symbolen moeten gebruiken om duidelijk te maken wat er allemaal in de tuin is. Voorbeelden van symbolen zijn:

In een tekening ga je niet schrijven. Als je wilt aangeven wat een bepaald symbool betekend, dan doe je dat in een apart vak naast de tekening. De legenda

- De tekening bevat een Stempel

Omdat er bij het ontwerp ook informatie gegeven moet worden over de opdrachtgever, de klant, de datum etc. wordt er een stempel onderaan te tekening geplaatst. Hier zie je een voorbeeld:

Het beplantingsplan

In je ontwerp geef je aan hoe de vormen, lijmen en elementen in de tuin zullen worden geplaatst. Ook geef je aan waar beplanting komt in een ontwerp. Maar je geeft niet in een ontwerp aan welke soort plant waar staat. Daarvoor maak je een beplantingsplan.

Een beplantingsplan is een vereenvoudigde tekening van het ontwerp (alleen de hoofdlijnen staan erop), met daarin aangegeven exact welke soort plant, waar komt te staan. Ook geef je aan om hoeveel planten het gaat.

Hier zie je een voorbeeld.

Bij een ontwerp hoort dus altijd een beplantingsplan. De een kan niet zonder de ander.

Waar let je op bij het kiezen van de beplantingsplan

- Hoogte (de hoge planten zet je achter lage planten)
- Textuur (de vorm van de bladeren, wat past bij elkaar)
- Kleur (een mooi palet verschillende kleuren of juist veel van de zelfde kleur)
- Bloeitijd ( als je in alle seisoenen kleur wilt zien )
- Vruchtdracht (als iemand uit de tuin wil kunnen eten)
- Aantrekkingskracht voor vogels of insecten (als mensen een duurzaam ontwerp willen)

Hier nog een voorbeeld van een beplantingsplan van een border