## Stap 1: Verschil in de samenleving

#### Inkomensverschillen, een algemeen aanvaarde aanname

De armoede in Zuid-Amerika in beeld:
een krottenwijk in Brazilië

Elke samenleving kent zijn elite, een economische, culturele, militaire en/of politieke bovenklasse, ook die in Zuid-Amerika. Vanaf de jaren 80 zouden overal ter wereld de rijken rijker zijn geworden en de armen armer. Bovendien zouden de meeste mensen, de mensen die niet tot een elite behoren, er qua inkomen weinig op vooruitgegaan zijn of minder zijn gaan verdienen. Was dat ook in Zuid-Amerika het geval?

Inderdaad is in deze regio sprake van een elite van rijken (vooral ondernemers, grootgrondbezitters en een politieke bovenlaag). Maar is er ook een grote groep die met weinig moet zien rond te komen. Is het verschil in rijkdom tussen elite en massa almaar groter geworden?

In de economie wordt de Gini-coëfficiënt gebruikt om ongelijkheid in inkomen en vermogen aan te geven. De Gini-coëfficiënt is een waarde tussen nul en één. Nul betekent volkomen gelijkheid, iedereen heeft hetzelfde inkomen of vermogen, één betekent volkomen ongelijkheid; één persoon heeft alle inkomen of vermogen en de rest heeft niets.
De Gini-coëfficiënt wordt berekend met behulp van de Lorenzcurve (zie afbeelding). Deze geeft de verhouding aan tussen inkomen van de bevolking en het deel van de bevolking dat het inkomen bezit. De diagonaal laat een gelijke verdeling zien: 25% van de bevolking heeft 25% van het inkomen, 50% van de bevolking heeft 50% van het inkomen, enz.
De curve geeft aan hoe het in werkelijkheid zit: 50% van de bevolking bezit bijvoorbeeld 28% van het inkomen. Hoe dichter de curve bij de diagonaal zit, hoe gelijker de verdeling. De ruimte onder de diagonaal heeft twee delen: A en B. De Gini-coëfficiënt is te berekenen met de oppervlaktes van beide delen:
Gini-coëfficiënt = Opp. deel A / (Opp. deel A + Opp. deel B).
In het geval van de diagonaal is de oppervlakte van A nul. De Gini-coëfficiënt: 0/A+B=0. Als B gelijk is aan nul (en A dus aan 1) krijg je de volgende Gini-coëfficiënt: 1/1+0=1.

Je kunt dat nog eens bekijken in de volgende video.

Zoek op in de Bosatlas de volgende kaarten:

- Zuid-Amerika: kaart Inkomensongelijkheid
- Zuid-Amerika: Verandering inkomensongelijkheid