## Goede slaap bevorderen

Slaapgewoonten

Het slaappatroon is bij ieder mens anders: iedereen heeft zijn eigen slaapgewoonten. Mensen gaan bijvoorbeeld op een bepaalde manier in bed liggen. Een veel voorkomende houding in bed is : half op zij met een been half opgetrokken. Als deze houding door ziekte of andere oorzaak niet mogelijk is, moet dat wennen. De eerste paar nachten slapen ze niet goed.

Rekening houden met de slaapgewoonten van de zorgvrager.

Respecteer de slaapgewoonten van de zorgvrager. Probeer deze te achterhalen en ondersteun de zorgvrager hierin. Bepaal niet wat een zorgvrager moet doen voordat hij gaat slapen. Als de zorgvrager dat kan aangeven, informeer dan naar zijn wensen. Kan de zorgvrager deze wensen zelf niet aangeven, probeer dan via familie of naasten te achterhalen wat zijn gewoonten zijn. Rekening houden met de slaapgewoonten van de zorgvrager is een zeer belangrijke voorwaarde voor goede slaap.

Regelmatig slaap-waakritme

Om goed te slapen heeft elk mens een slaap- waakritme nodig. Een keer er van afwijken is geen probleem. Gebeurt dit vaker dan is er sprake van een slaap-waakritme stoornis. Deze verstoring heeft een aantal gevolgen:

- Sneller geïrriteerd raken;
- Desoriëntatie ( meestal bij oudere mensen, die ’s nachts gaan dwalen; niet weten waar ze zijn)

Adviseer zorgvragers die een slaapprobleem hebben om ’s middags wakker te blijven.

Vertrouwde omgeving

Voor een goede nachtrust is een vertrouwde omgeving vaak zeer belangrijk. Een slaapkamer moet geborgenheid bieden en behaaglijk zijn. Als mensen op vakantie zijn, hebben ze vaak de eerste nacht slaapproblemen: ze moeten wennen aan de nieuwe omgeving., andere bed en vreemde geluiden. Deze slaapprobleem duurt meestal kort. Het kan voor mensen zeer belangrijk zijn dat ze iets herkenbaars bij zich hebben: een fotolijstje met de familie, een schilderij aan de muur of zelf vertrouwde schemerlampje op het nachtkastje.

Gezond eet- en drinkgedrag

Hoe en wat mensen eten en drinken is van invloed op een goede slaap:

- Overmatig alcoholgebruik is zeker geen garantie voor een goede nachtrust.
- Laat en veel eten gaat gepaard met hinder van een te volle maag bij het inslapen.
- Te veel koffie en thee drinken bemoeilijkt het inslapen.

Adviezen aan slechte slapers.

Een aantal andere adviezen aan slechte slapers:

- Beweging en frisse lucht voor het slapengaan bevorderen de slaap;
- Vermijd psychische spanning, probeer voor het naar bed alvast te ontspannen;
- Lees even wat voor het slapengaan, dat verzet de gedachten en verbetert het inslapen;
- Drink een glas warme melk voor het slapen gaan, want in melk zitten stoffen die het inslapen vergemakkelijken;
- Neem een warm bad voor het slapengaan;
- Zorg voor een koel glas water binnen handbereik, dat is vooral prettig voor zorgvragers die hoesten.

Problemen bij slecht of onregelmatige slapen

Slapen is eer belangrijk, het is lichamelijke en geestelijke noodzaak. Het lichaam herstelt zich van lichamelijke en geestelijke inspanningen. Na een goede nachtrust ziet iemand er beter uit, enen het is ook te zien als iemand slecht of niet geslapen heeft. Onderschat de sociale problematiek niet van mensen die er altijd slecht/niet uitgerust zijn. Het komt voor dat mensen problemen krijgen op hun op hun werk, omdat ze slecht slapen en hierdoor minder productief zijn. Sommige mensen werken ’s nachts. Dan is het ritme van slapen, eten, werken en vrije tijd kan hierdoor verstoord raken. Iemand die slecht slaapt kan dus diverse problemen krijgen:

- Geestelijk: door geestelijke oververmoeidheid en een eventuele verminderde alertheid.
- Lichamelijke: door lichamelijke oververmoeidheid en een verminderde elasticiteit van een aantal spieren.
- Sociaal: door de verstoring van contacten met familie en vrienden.

Slaapmiddelen

Het komt vrij veel voor dat een arts een slaapmiddel voorschrijft. Goede observatie is hierbij zeer belangrijk. De beste oplossing bij slapenloosheid is: de oorzaak achterhalen en die wegnemen. Als dat niet lukt, kan een slaapmedicijn de zorgvrager een behoorlijke nachtrust geven. Echter zitten er ook grote nadelen aan slaapmedicijnen: verslaving is de grootste.