## Uitleg & opgaven

# Inleiding.

Een metriek stelsel of metrisch systeem is een systeem van uniforme standaardeenheden voor het meten van bijvoorbeeld afstand, gewicht en temperatuur. Uniform wil zeggen over het zelfde. alle landen die met het metriek stelsel werken houden zich aan dezelfde afspraken.

De invoering van het metriek decimaal stelsel was een van de belangrijkste verwezenlijkingen van de Franse Revolutie en het napoleontisch tijdperk.

Vóór de invoering van het metrieke stelsel werden verschillende maten gebruikt in verschillende landen en zelfs in verschillende delen van een land. Zo verving de meter oudere maten als de duim, de el en de voet.

Meten met de grootte van je voet was bijvoorbeeld niet zo handig. De voeten van je vader zijn waarschijnlijk een stuk langer dan de voeten van je kleine zusje. Door hier afspraken over te maken werd de afstand tussen twee plaatsen een stuk duidelijker. Ook hoeveel pacht (belasting) die je over je stukje landbouwgrond moest betalen werd een stuk eerlijker gemeten.

## Uitleg ### Lengte maten. Het metriek stelsel voor lengtematen geeft de verhouding tussen de verschillende lengtematen weer. Hoeveel centimeter is een meter? Hoeveel meter is een kilometer? Met behulp van het metriek stelsel kun je deze maten omrekenen. Dit metriek stelsel kun je zien als een soort trap. Ga je een traptrede naar beneden, dan moet je vermenigvuldigen met tien. Een traptreden naar boven moet je delen door tien. Vb.
De lengte van een lesboek is 40 centimeter (cm). Hoeveel decimeter is dat? Antwoord: In het metriek stelsel ga je van cm naar dm een traptrede omhoog, dus deel je het getal door tien. 40 : 10 = 4. 40 centimeter is dus 4 decimeter.

1 |  | Omrekenen naar meters

Neem over en vul het juiste getal in:

1. “kilo” betekent “duizend”, dus 1 kilometer = … meter
2. “hecto” betekent “honderd”, dus 1 hectometer = … meter
3. “deca” betekent “tien”, dus 1 decameter = … meter
4. “deci” betekent “tiende”, dus 1 decimeter = … meter
5. “centi” betekent “honderdste”, dus 1 centimeter = … meter
6. “milli” betekent “duizendste”, dus 1 millimeter = … meter

2 |  | Lengematen omrekenen

Neem over en vul in:

1 hm = ..... cm
1 km = ..... mm
1 km = ..... dam

3 |  | Lengematen uitschrijven

1. Een voetbaldoel is 7,32 meter breed.
   Vul in: dat is 7 meter plus ..... dm plus ..... cm.
2. De hoogste berg op aarde is de Mount Everest in de Himalaya: 8848 meter hoog.
   Vul in: dat is ..... km plus ..... hm plus ..... dam plus ..... m.
3. De Brienenoordbrug is 1304,45m lang.
   Vul in: dat is .... km plus .... hm plus .... dam plus .... m plus .... cm plus .... mm

## Herhalen. Hieronder volgt nog een voorbeeld. Tip!: Probeer de afbeelding van het metriek stelsel voor lengtematen te onthouden. Zo kun je altijd en overal de lengtematen goed omrekenen. Het volgende ezelsbruggetje kan je misschien helpen om het te onthouden... Je fietst 14 kilometer. Hoeveel meter is dat? Antwoord: Van kilometer naar meter zijn 3 stappen (x 10) naar beneden. 14 x 10 x 10 x10 = 14000 Dus 14 km is gelijk aan 14 000 m.

4 |  | Lengtematen omrekenen

Reken om: (moeite? bekijk dit filmpje nog eens goed)

3,6 km = … m 130 cm = … m 0,15 dm = … mm 450 m = … hm | 13 dm = ………………… cm 13 dam = ……………… cm 0,8 hm = ……………… m 120 km = ……………… m

5 |  | Wandtegels

Je hebt vierkante wandtegels van 15 cm bij 15 cm.

Je betegelt een rechthoekige wand van 3,30 m breed en 1,65 m hoog.

1. Hoeveel van die wandtegels heb je in de breedte nodig?
2. Hoeveel van die wandtegels heb je in de hoogte nodig?
3. Hoeveel van die wandtegels heb je in totaal nodig?

6 |  | Gordijnen

Je wilt voor je slaapkamer nieuwe gordijnen kopen. Je koopt stroken gordijnstof van 60 cm breed die je op de juiste lengte laat knippen. Omdat gordijnen in plooien hangen moet de totale breedte minstens anderhalf keer de breedte van de gordijnrail zijn.
Het raam is 1,50 m breed en je laat de rail aan beide zijden 30 cm oversteken.

Er moeten twee even grote gordijnen komen die elkaar in het midden iets overlappen.

1. Hoe lang wordt de gordijnrail?
2. Hoe breed moet het gordijn minstens worden?
3. Hoeveel stroken gordijnstof van de juiste lengte ga je kopen?

## Een opgave uitgewerkt De tafel is 18 decimeter. Hoeveel millimeter is dat? Antwoord: Van decimeter naar millimeter zijn 2 stappen (x 10). 18 x10 x10 = 1800 18 dm is gelijk aan 1800 mm.

7 |  | Maten omrekenen.

Reken om: (moeite? bekijk dit filmpje nog eens goed)

0,4 km = … dam 428 mm = … m 0,765 dm = … mm 450 dam = … hm | 1,7 m = ………………… cm 0,57 km = ………………hm 8 dam = ……………… m 11,4 km = ……………… m

8 |  | Maten omrekenen.

9 |  | Maten omrekenen.

# Oppervlakte maten. Het metriek stelsel voor oppervlaktematen laat de verhoudingen tussen verschillende oppervlaktes zien. Het plaatje hiernaast laat je de grootte van 1 vierkante decimeter zien. In dit plaatje is een rooster getekend. In dat rooster is 1cm bij 1cm gekleurd. Wanneer je de hokjes van het rooster gaat tellen, dan zie je dat er 10 cm in de breedte en 10 cm in de lengte passen. De oppervlakte van 1dm2 is dus gelijk aan 100cm2. Als je het voorbeeld en het filmpje hierboven bekenen hebt, dan zie je dat iedere stap op het metriekstelsel geen stap van x10 of :10 is, maar een stap van x100 of :100. Dit komt omdat je de figuur zowel in de lengte, als in de breedte groter maakt. 10 x de lengte en 10x de breedte .. 10 x 10 = 100 elke stap op het metriekstelsel is dus x100 of :100. Je kunt dit gemakkelijk onthouden aan het vierkante... tekentje -> m2 denk maar na, de 2 staat voor oppervlakte , twee maten ook dit kun je weer als een trappetje tekenen

10 |  | Omrekenen naar vierkante meters

Neem over en vul de juiste getallen in:

1. 1 km = 1000 m dus 1 km² = 1000 x 1000 m² = 1 000 000 m²
2. 1 hm = 100 m dus 1 hm² = 100 x 100 m² = … m²
3. 1 dam = 10 m dus 1 dam² = 10 x ……… m² = … m²
4. 1 dm = 0,1 m dus 1 dm² = 0,1 x 0,1 m² = 0,01 m²
5. 1 cm = … m dus 1 cm² = ……… x ……… m² = … m²
6. 1 mm = … m dus 1 mm² = ……… x ……… m² = … m²

11 |  | Oppervlaktematen omrekenen

Neem over en reken om:

1. 1250 mm² = …………… cm² = …………… dm² = ……………… m²
2. 1,2 km² = …………… hm² = ……………… dam² = ……………… m²
3. ……………… mm² = 860 cm² = …………… dm² = ……………… m²

12 |  | Rechthoek

Je ziet hier een rooster met hokjes van 1 mm bij 1 mm.

Er staat een rechthoek op getekend.

1. De afmetingen van de rechthoek zijn
   …… mm bij …… mm
2. De oppervlakte van de rechthoek is …… mm²

13 |  | Korfbalveld

Een korfbalveld is 40 m bij 80 m en bestaat uit twee even grote vakken.

Gebruik het roosterpapier in je schrift.

Neem aan dat elk roosterhokje 10 m bij 10 m is.

1. Teken op het roosterpapier het korfbalveld.
2. Hoeveel roosterhokjes is de oppervlakte van het korfbalveld?
3. Hoeveel m² is de oppervlakte van het korfbalveld?

## Even herhalen. Hiernaast zie je één vierkante centimeter. Deze vierkante centimeter is verdeeld in millimeter hokjes. Er is er weer eentje gekleurd. Wanneer je inzoemt en begint met tellen, dan zie je ook nu weer dat er 10 mm naast elkaar en 10 mm op elkaar gestappeld kunnen worden. 1cm2 = 10 x 10 = 100mm2 ## Een voorbeeldopgave uitgewerkt De tafel heeft een oppervlakte van 0,49 m2 Hoeveel vierkante centimeter (cm2 is dat) Antwoord: Van meter naar centimeter zijn 2 stappen (x 100). 0,49 x100 x100 = 1800 0,49 m2 is gelijk aan 4900 cm2.

14 |  | Wandtegels

Je hebt vierkante wandtegels van 15 cm bij 15 cm.

Je betegelt een rechthoekige wand van 3,30 m breed en 1,65 m hoog.

1. Hoeveel m² is de oppervlakte van de wand?
2. Hoeveel cm² is dat?
3. Hoeveel cm² is de oppervlakte van 1 tegel?
4. Hoeveel tegels heb je dus nodig?

15 |  | Omrekenen

Neem over en reken om: Vind je dit nog lastig? bekijk dit filmpje even

3,6 km² = …… m² 130 cm² = …… m² 0,15 dm² = …… mm² 450 m² = …… hm² 5600 mm² = …… dm² | 13 dm² = … cm² 13 m² = …… cm² 0,8 hm² = …… m² 120 km² = …… m² 1,2 mm² = …… cm²

16 |  | Voetbalveld

Een hectare (ha) land is een stuk land met een oppervlakte van 1 hm².

Een voetbalveld is 120 m lang en 70 m breed.

1. Hoeveel m² is de oppervlakte van het voetbalveld?
2. Hoeveel hectare is dat?