## Groente

Wanneer is iets groente?

Een duidelijke defenenitie van groente is er niet. Het verschilt per klimaat en voedingsgewoonten per land/streek. In de volksmond verstaan we groente voor alle menselijke consumptie, geschikte en eetbare delen van een kruidachtige gewassen. Bestaan uit wortels, blad of stengels, bladeren, bloemen en/of vruchten. Op die manier onderscheiden we bladgroente, vruchtgroente, spruitgroente en stengelgroente.

## Groenteteelt

Stokslabonen of stamslabonen

Het verschil tussen stokslabonen en stamslabonen heeft te maken met de groei. De stokslabonen groeien omhoog, een klimmende plant. Deze bonen kun je plukken als je gewoon rechtopstaat. Ze zijn niet interessant voor tuinbouwbedrijven, omdat ze niet machinaal kunnen worden geplukt. De stamslabonen groeien laag bij de grond en zijn machinaal te oogsten, dus wel interessant voor de tuinbouwbedrijven.

## Kweken, natuurlijke vijanden en bevruchting

kweken in de grond

De voordelen van kweken in de volle grond is dat o.a de planten groter en sterker worden en hierdoor ook meer gaan produceren. De wortels kunnen zich meer verspreiden in de grond en daardoor kan de plant zich ook meer ontwikkelen. Een ander voordeel is dat de planten in de grond tegelijk water krijgen, van zowel de regen en de sproeiers over de akker.

Nadelen van kweken in de grond is dat o.a de ziektes veel sneller verspreid worden. Als een plant ziek wordt is de kans groter dan andere planten ook besmet worden. Ook zijn de planten lastiger verplaatsbaar op een akker, de flexibiliteit is minder en de bloeiperiode is over het algemeen later.

Kweken in de kas

Er zijn een aantal voordelen om te kweken in de kas. In de kas kun je gewassen laten groeien in een gecontroleerde omgeving. Het biedt beschutting tegen ongunstige weersomstandigheden, vogels en ongedierte. Doordat het in de kas langer warm blijft, kan er ook langer gekweekt worden. Er is meer controle over het kweken van de gewassen. Licht, temperatuur, hoeveelhied water kunnen allemaal zelf ingesteld worden. Ook kunnen gewassen worden verbouwd die van nature niet in Nederland konden groeien.

Nadelen van kweken in de kas is bijvoorbeeld de verantwoording voor het geven van water. De gewassen krijgen geen water meer van de regen, dus het nadeel kan dus zijn het vergeten wordt. Ook is de aanschaf van een kas duur en de kas moet ook onderhouden worden.

Natuurlijke vijanden

Natuurlijke vijanden inzetten in de kas is op een veilige en verantwoorde manier de plaag te bestrijden. Door een natuurlijke vijand te gebruiken als bestrijder van het schadelijke dier, ontstaat er een natuurlijk evenwicht. Zo is er geen schade aan het gewas.

Bijvoorbeeld de gaasvlieg is een natuurlijke vijand en werkt als bestrijden van blad- en wolluis.

Bevruchting in de kas

Een van de manieren hoe de planten kunnen groeien en vermeerderen is door de natuurlijke wijze. De bloemen van de plant worden door hommels en bijen bestoven.

Soms is bestuiving niet eens nodig, bijvoorbeeld bij een komkommerplant. De vruchtbeginselen beginnen te groeien tot een komkommer zonder bestuiving. Bij deze plant is bestuiving juist ongewenst, omdat er dan bolle komkommers die veel zaad bevatten ontstaan.

## Verwerking groente

Veiling en afmijn-systeem

Op veilingen wisselen eigenaars van groente en fruit met elkaar. Een veiling brengt aanbieders en kopers bij elkaar. Het doel is om de groente en fruit op te markt te zetten. De groente of fruit wordt verhandeld voor een prijs, kopers kunnen het opkopnen van de aanbieders. Zo wordt er dus van eigenaar gewisseld. Ook de groente en fruit gekeurd op kwaliteit.

De prijs van het product wordt vastgesteld door afmijn-systeem. Het betekent dat op de veilingsklok een beginprijs staat voor het product, die langzaam terugloopt en dat de prijs zakt. De koper die als eerste wijzer van de klok stil zet betaalt de desbetreffende prijs en is de nieuwe eigenaar. Als geen van kopers heeft de wijzer stil zet, wordt het groente of fruit opgekocht door de veiling zelf en afgezet voor veevoer. Het opkopen gebeurd met het geld van de eigenaars.

Groentesnijderij

Groentesnijderij zijn de groentes die voorbewerkt worden verkocht. Zo zijn er een aantal stappen om te groente voorbewerkt te verkopen.

Het begint bij voorbewerken, dat zijn alle handelingen die moeten worden gedaan voordat de groente gesneden kan worden. Bijvoorbeeld bij bloemkool zijn dat bladeren en de stronk verwijderen.

Daarna wordt de groente gesneden in een grote snijmachine met vlijmscherpe messen, die zorgen ervoor dat de plantencellen zoveel mogelijk heel blijven.

Dan wordt de groente in twee dompelbaden met water in een temperatuur van -1 graden gewassen. Via een lopende band uit het laatste dompelbad gehaald en nog eens afgespoeld.

Vervolgens wordt de groente in een cetrifuge of door een luchtdroger gedroogd.

De groentes die niet gemengd hoeven worden, worden verpakt. De groentes die wel gemend moeten worden met andere groente, voor bijvoorbeeld roerbakmix, worden gemengd en dan verpakt.

Verduurzaamde groente

Groente dat wordt geoogst is niet lang houdbaar, waardoor de kwaliteit snel achteruit gaat en er een grote kans is op voedselbederf. Zo kan het product niet meer geconsumeerd worden. Om dit tegen te gaan worden de groentes verduurzaamd, ook wel geconserveerd. Dit zijn de 3 bekendste:

Pasteuriseren: het verhitten van 70 tot 85 graden. Voor etenswaren met een hoog zuurgehalte is dit genoeg om te conserveren. Tomaten, vruchten op siroop en zuren (augurken, zilveruitjes).

Steriliseren: is het 100% verhitten van een product zodat alle micro-organismen gedood worden, verhitten tussen 115 en 130 graden.

Invriezen: helpt om alle activiteiten van de micro-organismen tot een minimum te vertragen. Het water tussen de cellen bevriest.

Blancheren

Bij dit proces wordt het product kort gekookt en daarna direct afgespoeld met koud water. Blancheren zorgt er voor dat de schadelijke bacteriën en ongedierte worden gedood.