## Boek 10 - havo 5

Boek 10 : beatrijs

Niveau 4

Opdracht: lezen voor de lijst (niveau 3| personages)

A

Je alleenstaande moeder die haar lichaam verkoopt aan mannen in het veld, bedelend rondtrekt door het land, constant armoede lijdt en tot slot je achterlaat bij een weduwe waarna je wordt opgevoed door een abt - het is niet niks wat de twee zoons van Beatrijs allemaal doormaken nog voor zij vijftien zijn. De schrijver van het verhaal laat ons in het ongewisse over de gevoelens van zowel moeder als zoons. Maar het verhaal geeft je een aantal impliciete aanwijzingen daarvoor. En waar de aanwijzingen ontbreken, komen jouw eigen fantasie en inlevingsvermogen aan bod.
Wat ga je doen? Je werkt de volgende fictieve situatie uit:
De twee zoons van Beatrijs zeuren hun 'pleegvader' de oren van het hoofd met hun steeds terugkerende vraag waar hun moeder is en wie hun vader is. Op een dag vertelt de abt over Beatrijs in het klooster. De twee zoons krijgen van hem de gelegenheid samen een brief te schrijven aan hun moeder, die hij zal bezorgen. Zo gezegd, zo gedaan. De brief komt bij Beatrijs en zij besluit haar zoons terug te schrijven. Beide brieven ga je schrijven. In de brief van de zoons komt in ieder geval de vraag aan de orde, waarom zij hen heeft achtergelaten bij de weduwe en waarom ze is teruggekeerd naar het klooster. Ook komt aan bod waarom hun vader haar in de steek heeft gelaten. Beatrijs beantwoordt deze vragen en geeft de jongens zeer zorgvuldig en uitgebreid inzicht in haar afwegingen voor haar handelen. Ook doet zij haar uiterste best om de vader zo sympathiek mogelijk af te schilderen, om de jongens te sparen. Dat lukt haar wonderwel. Naast deze verplichte ingrediënten mogen er uiteraard ook andere zaken in de brieven besproken worden. Zorg dat je brieven geloofwaardig zijn, zowel vanuit de zoons als vanuit Beatrijs.

Brief van de zoons

Hallo moeder,

Wij zijn u al een hele tijd aan het zoeken maar zonder succes, totdat de abt ons vertelde over het klooster. Wij schrijven u deze brief omdat wij duidelijkheid willen. Wat is er in de afgelopen jaren gebeurd? Waarom heeft u ons verlaten? En wie is onze vader? Wij kunnen ons nog wel herinneren over de velden waar we dagenlang overheen moesten trekken, waren we misschien verstoten uit de stad waar wij woonden? Moeder heeft u wellicht zonden begaan die te ondragelijk waren? Wij willen u graag nog een keer ontmoeten. Om te praten en onszelf te behoeden voor het kwaad.

Groet,

Je zoons

Brief van Beatrijs aan de zoons

Hallo,

Ik heb jullie een aantal jaren geleden alleen achtergelaten bij een weduwe. Dit omdat ik zelf in de penarie zat. Ik wilde jullie er niet bij betrekken en had besloten dat het zo beter was.

Een aantal jaren geleden heb ik mij laten verleiden door de duivel. Voor dit alles heb ik een vroom leven geleid. Op een avond besloot ik mijn lief te schrijven. Hierop volgend heeft hij mij bezocht. We hebben gepraat door een raam maar konden elkaar slechts zien. We raakten verleid door elkaars belofte van trouw en we wilden samen verder door het leven. Daarom besloot ik te ontsnappen uit het klooster. Die avond wachtte mijn lief mij buiten het klooster op en reden we te paard weg. We belanden in een hele mooie stad en leefde daar zeven jaar lang gelukkig samen en kregen jullie. Toen kwam de crisis, al ons geld was op en mijn lief vertrok. Helemaal alleen met geen geld bleef ik achter. Om jullie te kunnen voeden besloot ik mijn lichaam te verkopen voor geld, de andere optie was bedelen maar daar kende ik te veel schaamte voor, op het veld zag immers niemand mij. Na nog eens zeven jaar trok ik het niet meer om zo te leven, ik vertrok richting het oude klooster. Uit angst ben ik teruggekeerd naar het klooster om te vragen over mijzelf. Geen enkele non heeft mij deze tijd gemist en vol schaamte besloot ik terug te keren naar het klooster waar de heilige maagd Maria mijn taak had overgenomen omdat ik elke dag tot haar bad. Ik ben haar hier zeer dankbaar voor. Nu ik zeker weet dat jullie veilig en gezond zijn kan ik eindelijk weer met een volledig gerust hart gaan slapen.

Tot wederziens,

Beatrijs

B

1. Is je bij eerste lezing van het verhaal opgevallen dat het verhaal weinig zegt over een aantal belangrijke zaken, zoals de verlating van de kinderen? Indien je dit was opgevallen, wat vond je daarvan? Zijn er nog meer zaken te noemen waarover het boek weinig vertelt?

Het is mij inderdaad opgevallen tijdens het lezen. Ik vind het dan vooral opvallend dat de kinderen in die tijd dus niet belangrijker waren dan god. In moderne verhalen is dit vaak juist het hoofdperspectief. Ik denk persoonlijk dat dit te maken heeft met de spanning en de verschillende belangen van vroeger en nu.

Verder viel mij op dat er verassend weinig verteld werd over de zonden die beatrijs destijds had begaan. Ik denk dat dit komt omdat het in die tijd echt een schande was als je je lichaam verkocht voor geld. Tegenwoordig wordt dit veel beter geaccepteerd dan toen.

Ook werd er weinig verteld over de tocht die beatrijs en haar vriend maakte richting de stad waar zij zeven jaar hebben gewoond.

1. Lees de Literaire theorie. We kunnen vaststellen dat Beatrijs niet draait om de ontwikkeling van de personages. Wat zou je wel als kern van het verhaal willen bestempelen? Wat wil de schrijver van het verhaal ons duidelijk maken?

Ik denk dat beatrijs vooral geschreven is in het kader van bid elke dag tot god en dan loopt het altijd goed met je af. Het maakt niet uit hoe erg de zonden zijn die je hebt begaan als je je ze erna erkent en er voor boete doet dan knijpt god als het ware een oogje dicht.

verantwoording

Ik gekozen voor deze opdracht om dat dit een moeilijker niveau is. Ik wilde het boek ook lezen om een keer iets nieuws te proberen en dat was heel verassend. In de brieven van de opdracht heb ik ook een beetje geprobeert om in de stijl van het boek te schrijven. Ik heb goed nagedacht over de teksten en ze gaven mij een beetje verdieping in het boek en in de personages.