## Boek 3 - Het diner

Het diner, Herman Koch.

Was het eten lekker?

A

Wat vind jij van de acties van de personages uit Het diner? Geef je mening aan door de onderstaande zes zinnen aan te vullen met een van de volgende meningen:

•prima/uitstekend, een voorbeeld voor anderen

•goed te begrijpen, zou ik waarschijnlijk ook zo doen

•enigszins te begrijpen, het is moeilijk keuzes te maken in zo'n situatie

•niet echt goed natuurlijk, maar zulke dingen gebeuren

•een verkeerde keuze, men had beter moeten nadenken

•afschuwelijk/onmenselijk, dit verdient een hele dikke straf

1.Paul wil zijn zoon niet aangeven bij de politie. Dit vind ik...

Enigszins te begrijpen, het is moeilijk keuzes te maken in zo'n situatie

2.Beau (Faso) chanteert zijn stiefbroer en neef. Dit vind ik...

Niet echt goed natuurlijk, maar zulke dingen gebeuren

3.Michel en Rick mishandelen een zwerfster. dit vind ik…

Afschuwelijk/onmenselijk, dit verdient een hele dikke straf

4.Serge wil zijn zoon aangeven bij de politie. Dit vind ik…

Goed te begrijpen, zou ik waarschijnlijk ook zo doen

5.Claire houdt Serge tegen door hem aan te vallen. Dit vind ik…

Een verkeerde keuze, men had beter moeten nadenken

6.[Hier vul je zelf een opvallende daad in].

6. Babette is ruzie aan het maken in het restaurant Dit vind ik...

Goed te begrijpen, zou ik waarschijnlijk ook zo doen

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

B

Herman Koch is Het diner gaan schrijven nadat hij een bericht las over een gruwelijke moord in Barcelona. In 2005 mishandelden daar drie jongens van goede komaf de dakloze María del Rosario Endrinal Petit, waarna ze haar in brand staken. Zij deden dit in het voorportaal van een bank. Beelden van de daad zijn door een beveiligingscamera vastgelegd. Op youtube.com zijn enkele beelden te zien (zie bron 1). Hieronder vind je een vertaling van het Spaanse commentaar:

Bedelaar in brand gestoken in betaalautomaathokje in Barcelona

De lokale politie verricht onderzoek naar de vraag of de drie jongens al eerder andere daklozen hebben aangevallen. Er zijn getuigen die beweren van wel. Momenteel blijven er veel vragen open waarop het onderzoek antwoord moet geven. Waarom lagen er jerrycans met brandbaar vloeistof waar iedereen bij kon? Misschien waren ze niet vol, maar ze bevatten in ieder geval genoeg vloeistof om een ontploffing te veroorzaken zoals die van die nacht. Waarom blijft een van de jongens in het hokje van de geldautomaat als de ontploffing plaatsvindt? Wie is de persoon die later op de film te zien is en met de jongens gepraat heeft? Een vriend? Een buurtbewoner? De lokale politie is druk bezig om hem te identificeren. De politie moet op al deze kwesties antwoorden vinden voordat het voorval bij een jury voorkomt, die zal moeten beslissen of de jongens de intentie hadden om Rosario te vermoorden en ze daardoor moord hebben gepleegd, of doodslag. Voorlopig laat de autopsie zien dat het slachtoffer geen pak slaag heeft gekregen, maar wel dat ze een kneuzing op het hoofd heeft.

Vul in, gebruik de antwoordmogelijkheden van opdracht A:

Drie Spaanse jongens steken de zwerfster Maria del Rosario Endrinal Petit in brand. Dit vind ik...

Afschuwelijk/onmenselijk, dit verdient een hele dikke straf.

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

C

Vraag 1

Een schrijver die een roman baseert op een gebeurtenis uit het nieuws kan in zijn boek allerlei aspecten toevoegen die de lezers van krantenberichten niet (kunnen) weten. In tabel 1 zie je daarvan een aantal voorbeelden. Welke van deze elementen heeft Koch in zijn roman toegevoegd aan het oorspronkelijke nieuwsbericht? Vul tabel 1 in.

Tabel 1:

Mogelijke toevoeging | Zit wel/niet in Het diner. | Eventueel voorbeeld.
--- | --- | ---
Gevoelens van de dader. | Zit wel in het verhaal | Rick kan niet meer slapen, het gaat slecht op school.
Voorbereiding van de daad. | Zit wel in het verhaal. | Ze gooien een jerrycan en een lamp, enzovoorts.
Motief van de daders | Zit wel in het verhaal. | De zwerver stinkt en is onaardig.
Het politieonderzoek. | Zit niet in het verhaal. | //
Gevoelens van het slachtoffer. | Zit niet in het verhaal. | //
Gevoelens van familie/vrienden van de daders | Zit wel in het verhaal. | Serge wil graag zijn zoon aangeven, hij kan het niet aan.
Gevoelens van de rechercheur(s) | Zit niet in het verhaal. | //
Kijkje in de toekomst: hoe kijken de daders terug op hun daad? | Zit niet in het verhaal. | //

Vraag 2

Het hele verhaal zien we door Pauls ogen. We zeggen ook wel dat het perspectief bij Paul ligt. Het is dus eigenlijk geen wonder dat we niets te horen krijgen over het politieonderzoek, bijvoorbeeld. Welke andere van de bovenstaande elementen kon Herman Koch vanwege het gekozen perspectief dus niet aan zijn roman toevoegen?

- Het politieonderzoek.

- Gevoelens van de slachtoffers.

- Gevoelens van familie/vrienden van de slachtoffers.

- Gevoelens van rechercheurs.

Vraag 3

Herman Koch had het verhaal natuurlijk ook vanuit het perspectief van een ander personage dan Paul verteld kunnen hebben. In tabel 2 zie je vier mogelijkheden. Zouden je antwoorden bij opdracht A veranderen als Koch een ander perspectief had gekozen, denk je? Vul tabel 2 in.

Ja het zou wel veranderen, maar dan zou er wel een nieuw personage bij moet komen die bij de politie werkt en er onderzoek naar doet. Want anders blijven die vragen alsnog onbeantwoord.

Tabel 2:

Stel je voor dat het perspectief bij een ander ligt… | Dan veranderd mijn mening over… | Dan blijven mijn mening hetzelfde… | Eventueel voorbeeld
--- | --- | --- | ---
| Michel en Claire waarschijnlijk ook Paul. | Serge en zijn zoon. |

Vraag 4

Herman Koch heeft een belangrijk detail uit het krantenbericht weggelaten: de naam van het slachtoffer. In alle Spaanse artikelen over de moord staat die naam helemaal vermeld, in het boek krijg je nog geen letter van de naam te horen. Is Herman Koch dit vergeten? Of zou hij er een reden voor kunnen hebben? Zo ja, welke?

Nee hij is het niet vergeten. Ik denk dat hij er bewust voor heeft gekozen, dat het juist in het verhaal gaat om de daders en hun familie. Hij wilde daar de nadruk op leggen, zodat het juist gaat om het moraal van het verhaal.

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

D

Kijk nog eens naar je antwoorden op alle vragen die je tot nu toe hebt beantwoord. Geef je mening hieronder:

De keuze van Herman Koch om het perspectief bij Paul te leggen maakt dat Het diner

•meer tot nadenken oproept dan het krantenbericht/YouTube-filmpje. Ja/nee, want..

Dan ga ik nadenken over gevolgen en hoe dat zou moeten zijn als familie van de daders.

•schokkender is dan het YouTube-filmpje. Ja/nee, want...

Het is minder heftig, dit gaat meer over hoe ze er mee omgaan in de familie en minder over het ongeluk.

•realistischer is dan het krantenbericht. Ja/nee, want...

Er gebeuren meer heftigere dingen als in het echt.