## Eten en drinken

We starten deze les met de anatomie van het spijsverteringkanaal, daarna gaan we het hebben over de verschillende voedingssroffen en dieëten.

In het volgende fimpje wordt in een animatie verteld over de spijsvertering.

In de schijf van 5 staat precies hoe je gezond kan eten. Dat is niet alleen belangrijk voor jezelf maar als Maatschappelijk Verzorgende IG moet je ook adviezen kunnen geven aan zorgvragers.

Naast het innemen van de juiste voedingsstoffen in eten, is het ook belangrijk dat je genoeg vocht tot je neemt.

Bij ouderen, maar ook bij anderen kwetsbare mensen, komt uitdroging veel voor.

Het lichaam is normaal gesproken in staat om de lichaamstemperatuur, het zoutgehalte in het bloed en de bloeddruk, ook bij veranderde omstandigheden, redelijk constant te houden. Dit geldt ook voor het handhaven van het watergehalte van het lichaam, dat in directe relatie staat tot het zoutgehalte van het bloed. Bij ouderen wordt het vermogen om alle functies in het lichaam in evenwicht te houden minder. Dit wordt nog versterkt door lichamelijke stoornissen, beperkingen en handicaps én vaak het gebruik van veel medicijnen. Het risico op uitdroging wordt hierdoor groter.
Veranderingen die een oudere meer kwetsbaar maken voor uitdroging zijn:

- afname van de hoeveelheid lichaamswater (hoe hoger de leeftijd, des te lager de hoeveelheid lichaamswater)
- afname van het dorstgevoel, waardoor de cliënt zich minder snel uitgedroogd voelt. Hierdoor gaat de cliënt minder drinken en ook de eetlust neemt af
- de nieren gaan minder goed werken. Hierdoor gaat het vermogen om water en zout vast te houden achteruit.

Ook door gerelateerde veranderingen, zoals een verminderde spanning van de huid bij ouderen, is tijdige diagnose van dehydratie én vaststelling van de ernst ervan moeilijk. Het voorkomen van uitdroging bij ouderen is daarom erg belangrijk. Het is van belang constant alert te zijn op de risicofactoren. Dit geldt vooral als ouderen ziek zijn of tijdens hitteperioden. Ouderen die door beperkingen niet goed meer in staat zijn voor zichzelf te zorgen hebben daarbij extra ondersteuning nodig.

Tijdige herkenning van uitdroging (dehydratie) bij ouderen is van groot belang. Het stellen van deze diagnose bij ouderen is echter niet gemakkelijk.
Een cliënt met een vochttekort herken je vooral aan (meerdere van) deze signalen:

- De cliënt is suf of verward (delier), heeft last van duizelingen en valt snel.
- Is soms moeilijk te verstaan. De cliënt verslikt zich snel.
- Verlaagde bloeddruk, koorts, obstipatie.
- De cliënt klaagt over dorst, plast weinig en de urine is donker van kleur; dan is er al sprake van een ernstige dehydratie!
- De cliënt verliest in korte tijd meer dan 3% van het lichaamsgewicht of meer dan 1 kg per dag. Een acute verandering van het lichaamsgewicht kan ook wijzen op overvulling.
- Gortdroge tong en slijmvliezen.
- Minder elastische huid (dit is ook een normaal verouderingsverschijnsel), jeuk en huidinfecties.
- Een cliënt heeft een verhoogde kans op trombose en embolieën, blaasinfecties, luchtweginfecties, nierstenen en decubitus. (bron: https://www.zorgvoorbeter.nl/eten-en-drinken/uitdroging-ouderen)