# Het hormonaal stelsel

Het hormonaal stelsel is een besturingssysteem. Hormonen zetten processen in werking. Ze leveren onder andere een bijdrage aan de werking van het hart en de bloeddruk. Hormonen worden door hormoonklieren aangemaakt. Via het bloed worden hormonen getransporteerd, ze zitten dus in het hele lichaam. De volgende klieren produceren hormonen:

- Hypofyse
- Alvleesklier
- Schildklier
- Geslachtsklieren
- Bijnieren

Hypofyse

De hypofyse is de belangrijkste hormoonklier. De hypofyse bevindt zich in de hersenen en produceert in de kinderjaren groeihormonen. De hypofyse produceert ook hormonen die andere klieren stimuleren om hormonen te produceren. Anders zouden deze klieren geen hormonen aanmaken.

Alvleesklier

De alvleesklier (pancreas) zit links onder de maag, onder de borstkas. De alvleesklier produceert de hormonen insuline en glucagon. Ze komen via het bloed onder meer in de lever en de spieren. Insuline en glucagon regelen samen het bloedsuikergehalte. Insuline verlaagt het bloedsuikergehalte en glucagon verhoogt het bloedsuikergehalte.

Schildklier

De schildklier zit in de hals. De schildklier produceert het hormoon thyroxine. Thyroxine beïnvloedt de stofwisseling. Als de schildklier te veel thyroxine produceert, dan versnelt de stofwisseling. Je krijgt dan verschijnselen als rusteloosheid, een snelle pols en een hogere temperatuur. Als de schildklier te weinig thyroxine aanmaakt, dan vertraagt de stofwisseling. Dit kan leiden tot een groeiachterstand.

Geslachtsklieren

Geslachtsklieren produceren geslachtshormonen. Bij mannen wordt er testosteron geproduceerd in de zaadballen. Dit zorgt tijdens de groei voor de ontwikkeling van de mannelijke geslachtskenmerken. Later zorgt testosteron voor de productie van zaadcellen. Bij vrouwen produceren de eierstokken de hormonen oestrogeen en progesteron. Oestrogeen zorgt bij de vrouw voor de ontwikkeling van de vrouwelijke geslachtskenmerken. Progesteron bereidt het baarmoederslijmvlies voor op de innesteling van een bevruchte eicel. Als er geen bevruchting plaats vindt, stopt na twee weken de tijdelijke productie van progesteron en wordt het baarmoederslijmvlies afgestoten. Dan gaat de vrouw menstrueren.

Bijnieren

Bijnieren zitten over de top van een nier gevouwen. Bijnieren produceren het hormoon adrenaline. Adrenaline zorgt ervoor dat het lichaam zich aanpast bij grote inspanningen en in uitzonderlijke omstandigheden.