## Stap 3: Beperkingen en tegengas

Globalisering wordt afgeremd door de volgende factoren:

- Verzet tegen de globalisering

Globalisering, de toenemende verwevenheid op economisch en cultureel gebied, kent niet alleen maar voorstanders. Het wordt door veel mensen ook gezien als vooral een westerse aanslag op lokale cultuur en economie. Ze zitten niet te wachten op de heerschappij van Pepsi, McDonalds en Hollywood. Ze vinden de vrije markt helemaal niet vrij omdat de spelers op die markt niet gelijkwaardig zijn. Rijke landen zijn in staat om lokale markten compleet weg te concurreren. Ook in rijke landen is er meer en meer verzet. Uit veel landen is een aanzienlijk deel van de maak-industrie verplaatst naar lage-lonen-landen en daarmee is veel werkgelegenheid verdwenen. Dat heeft ook in rijke landen tot een grotere tweedeling geleid, zij die van de globalisering profiteren en zij die zich als verliezers beschouwen. De opkomst van populistische en anti-democratische bewegingen in deze landen heeft, zo lijkt het, met die tweedeling te maken.

1. Zoek uit wat het verschil is tussen antiglobalisme en andersglobalisme.

- Inkomensverschillen
  Zoek op in GB54 kaart 240G Extreme armoede of GB55 kaart 262F Extreme armoede

2. In welke werelddelen is het aantal mensen met toegang tot producten die op de wereldmarkt worden aangeboden en dat (lange) reizen kan maken relatief het grootst?
3. In welke werelddelen is het aantal mensen met weinig of geen toegang tot producten op de wereldmarkt en dat geen (lange) reizen kan maken relatief het grootst?

- Protectionisme
  Door de globalisering en de daarmee toenemende internationale handel raken mensen en landen op economisch gebied steeds meer met elkaar verbonden. Dat heeft nadelige gevolgen, zoals de volgende YouTubefilm laat zien.
  ‘Trump/Clash Global marktwerkingssysteem-Protectionisme/Prof. J. van Duijn/Een vandaag/10

4. Wat zijn die nadelige gevolgen?
5. Wat is de term die professor van Duijn gebruikt voor het handelsbeleid van sommige landen waarmee ze die nadelige gevolgen willen tegengaan?
6. Zoek uit op internet wat dat handelsbeleid in de praktijk inhoudt.

- Censuur
  Marshall McLuhan, de grondlegger van het concept Global Village (begin jaren ‘60), zag al vroeg dat het medium een belangrijke stempel drukt op de boodschap en dat media zowel het individu als de samenleving sterk beïnvloeden. Dat is ook de reden dat media lang niet overal vrij zijn om hun boodschappen te verspreiden. Elk jaar sneuvelen journalisten, ook in landen met een democratisch regime zoals Malta, Slowakije of Bulgarije. In Hongarije en Turkije worden kranten opgeheven en journalisten opgepakt. Donald Trump, president van de VS, noemt kritische journalisten ‘the Enemy of the People’. De vrijheid van meningsuiting staat voortdurend onder druk. Ook op internet.
  Dat blijkt uit een onderzoek van de Amerikaanse Niet-Gouvernementele Organisatie Freedom House. Elk jaar onderzoekt Freedom House de internetvrijheid in 65 landen. Internet wordt het sterkst gecensureerd in China, gevolgd door Syrië en Iran. Maar ook elders is er sprake van toenemende censuur door regeringen. Ook in westerse landen.
  In 40 van de 65 landen werden er mensen gevangen genomen voor het delen van politieke, sociale of religieuze content. Van de drie miljard mensen die toegang hebben tot internet leeft 47 procent in landen waar individuen zijn aangevallen of vermoord om hun digitale activiteiten.
  De internetvrijheid in Nederland is niet onderzocht door Freedom House. (naar een artikel in NRC uit 2015)

7. Zoek uit hoe het staat met de communicatievrijheid op internet in Nederland. Op welke manieren staat die vrijheid onder druk en wat is daar tegen te doen? (De website van) Bits of Freedom kan je daarbij helpen.

- Er is nog een vijfde belemmering voor globalisering.
  Die ga je in kaart brengen in de volgende onderzoeksopdracht:
  Columnisten als Bas Heijne, politici en informatiedeskundigen beschrijven sociale media (zoals Facebook en Twitter) als echokamers waarin alleen mensen met dezelfde overtuigingen, meningen, politieke voorkeuren en interesses met elkaar communiceren. In hedendaags taalgebruik omschreven als ‘in je eigen bubbel zitten’. Daardoor zouden gebruikers van deze media alleen maar meningen en opvattingen horen die overeenstemmen met de hunne. Hierdoor krijgen die gebruikers de indruk dat ze altijd gelijk hebben, wat ze ook beweren en ongeacht de mate waarin hun beweringen kunnen worden ondersteund met feiten.
  Is dit beeld van gebruikers van sociale media ook op jou van toepassing? Zijn de mensen met wie jij via de sociale media contact hebt alleen maar mensen die hetzelfde denken en voelen als jij en dezelfde interesses hebben als jij? Of zijn er ook mensen bij die een mening die je uitspreekt, proberen te weerleggen of mensen die een andere kijk op de dingen hebben dan jij en die jou dat ook laten merken?
  Ga dat na aan de hand van de kennissenkring die je hebt opgebouwd via de sociale media, en noteer je bevindingen.
  Deel deze bevindingen met je klasgenoten in een kort klassengesprek.