## 3.2 Nederlandse normen en waarden

Naast je persoonlijke normen en waarden kun je in veel landen en gebieden ook gedeelde waarden vinden. Dingen die de meeste mensen in een land of gebied belangrijk vinden. Zo ook in Nederland, er zijn een aantal waarden en bijbehorende normen die de meeste Nederlanders belangrijk vinden en waarvan we vinden dat immigranten ze moeten leren en accepteren.

Maar wat zijn normen en waarden ook al weer?

Elke groep gaat uit van een aantal ideeën over wat mensen in die groep belangrijk vinden, deze ideeën worden waarden genoemd. Voorbeelden van waarden zijn vrijheid, gelijkheid, eerlijkheid, respect, solidariteit, vaderlandsliefde en rechtvaardigheid.

Waarden vormen de basis voor de gedragsregels die binnen een groep gelden. Deze gedragsregels worden normen genoemd. Bij de waarde eerlijkheid hoort bijvoorbeeld de norm dat je niet mag liegen en niet mag stelen. Bij de waarde respect hoort bijvoorbeeld de norm dat je naar de argumenten van iemand luistert en andere mensen niet beledigt.

Maar wat zijn dan de normen en waarden die we in Nederland met z'n allen delen, waar staan we voor?

Bron 1.
De belangrijkste Nederlandse normen en waarden volgens het Ministerie van Sociale zaken en Werkgelegenheid Wij mogen zelf meebeslissen d.m.v. verkiezingen Iedereen heeft dezelfde rechten en plichten Iedereen heeft recht op een goed leven, als men dat zelf niet kan betalen dan doet de overheid dit Iedereen moet een bijdrage aan de samenleving leveren Vrijheid van geloof Vrijheid van mening en meningsuiting Vrijheid van levensstijl (je mag zelf bepalen hoe je je leven wil invullen) Vrijheid van vereniging (je mag een club oprichten) Vrijheid van zelfbeschikking (je mag zelf keuzes maken over je leven) Gelijke behandeling Verbod op discriminatie We moeten elkaar helpen Iedereen heeft recht op een goed minimumloon Kernwaarden van de Nederlandse samenleving

De belangrijkste waarden van de samenleving zijn vastgelegd in de grondwet, de grondwet is de basis waarop Nederland gebouwd is. De rechten die benoemd zijn in de grondwet noemen we ook wel grondrechten, we vinden deze rechten zo belangrijk dat iedereen die in ons land woont deze rechten heeft. Als iemand onze grondrechten schendt wordt hij/zij gestraft, je zou dus kunnen zeggen dat de grondrechten de waarden van Nederland zijn en het wetboek van strafrecht staat vol normen om onze waarden te beschermen.

Bron 2.
Grondrechten

De grondrechten staan beschreven in hoofdstuk 1 van de Nederlandse grondwet, je zou dus kunnen zeggen dat de belangrijkste waarden in hoofdstuk 1 staan beschreven. Let wel, dit zijn de waarden die in Nederland gehandhaaft worden. Iedere groep houdt er vaak eigen waarden op na. Groepen voegen waarden toe die zijn belangrijk vinden, als deze groepen erg groot zijn kan het zo zijn dat deze waarden ook een beetje de 'Nederlandse waarden' zijn geworden omdat zo veel mensen ze belangrijk vinden.