## Stap 1: Waarnemen

Je gaat een stuk lezen van het boek “A New System of Chemical Philosophy” van John Dalton. De tekst is vanuit het Engels in het Nederlands vertaald en enigszins vereenvoudigd.
Achtergrond:
Deze wetenschapper (John Dalton) is geïnteresseerd in de bouwstoffen van de materie. Waaruit is alles gemaakt? Stel dat je een suikerklontje halveert. En weer. En weer. Kun je daar eindeloos mee door kunnen gaan? Of stuit je op een gegeven moment op een ‘ondeelbaar’ onderdeel?
Dalton denkt dat je op een gegeven moment op een ‘ondeelbaar’ onderdeel stuit.
De bron van de tekst van Dalton: web.lemoyne.edu (het gaat om een deel van de tekst van CHAP. III. On Chemical Synthesis)

In een gas zijn de deeltjes door een veel grotere afstand van elkaar gescheiden dan in de vloeibare of vaste fase. …. Als we proberen te bevatten uit hoeveel deeltjes een stof bestaat, is het alsof je probeert te bevatten uit hoeveel sterren het universum bestaat; we worden overwelmd door de gedachte. Als we echter een bepaald volume van een gas nemen, zijn we ervan overtuigd dat, het aantal deeltjes eindig moet zijn; net zoals in een bepaalde ruimte van het universum, het aantal sterren en planeten niet oneindig kan zijn. Chemische analyse en synthese beperken zich tot het scheiding van deeltjes van elkaar en tot hun hereniging. Met scheikunde kunnen geen nieuwe materie gemaakt of vernietigd worden. We kunnen net zo goed proberen een nieuwe planeet in het zonnestelsel te introduceren, of om een reeds bestaande te vernietigen, als om een deeltje waterstof te creëren of te vernietigen. Alle veranderingen die we kunnen produceren, bestaan uit het scheiden van deeltjes die zich in een staat van cohesie of combinatie bevinden en die het verbinden van deeltjes die voorheen op afstand waren.

Geef de tekst van Dalton in eigen woorden weer. Besteed er ongeveer een kwart A4’tje aan.
Gebruik hiervoor je logboek.