## Stap 2: Vegetatie en landbouw in Spanje

Vegetatie in Spanje

Ook Spanje heeft zijn groene delen, vooral in het noorden en noordwesten. Ook daar bestaat een weelderige vegetatie ten gevolge van het zeeklimaat ter plaatse. Er zijn vooral loofbossen te vinden en heidevelden op de berghellingen. Andere delen van Spanje zien er min of meer bruin uit, want de vegetatie is er minder weelderig of de bodem is er zelfs bijna kaal. Dat komt omdat het klimaat er een stuk droger is. Het levert een vegetatie op die we in Nederland niet kennen. In de gebieden met een Middellands Zeeklimaat groeien onder meer palmen, agaven en schijfcactussen. In de binnenlanden, waar een landklimaat heerst kom je veel graslanden tegen, bossen en struikgewas met rozemarijn, lavendel en tijm. In Catalonië en Extremadura staan ook kurkeiken, bomen die je evenmin in Nederland tegenkomt. Op berghellingen, ten slotte, groeien veel naaldbomen, mossen en korstmossen. In de droge gebieden, waar een steppeklimaat heerst, is weinig begroeiing. Het lijkt hier een beetje op een woestijn. Ook in de hooggebergtes vind je nauwelijks begroeiing. Er groeien alleen wat grassen en bloemen. Voor de bomen is het te koud en ze kunnen op het harde gesteente niet wortelen. De grens tot waar bomen kunnen groeien noemen we de boomgrens. Op de toppen van de bergen vind je het hele jaar sneeuw.

Landbouw in Spanje

Bekijk de onderstaande video.

In het noorden en noordwesten van Spanje is de bodem vruchtbaar en is er veel water te vinden voor de landbouw omdat er een zeeklimaat heerst. Hier en daar valt er jaarlijks zelfs meer neerslag dan in Nederland. In andere delen van Spanje is het een stuk droger. De waterbalans is er doorgaans negatief. Er verdampt meer dan er aan neerslag valt. Bovendien is het niet ongewoon dat er jaren achtereen ook ’s winters nauwelijks regen valt, waardoor de bodem uitdroogt.

In de video heb je gezien dat door het dreigende watertekort de landbouw gevaar loopt. Intensieve landbouw is in sommige delen van Spanje alleen mogelijk als er irrigatie wordt toegepast. Het water wordt aangevoerd van elders om akkers of weidegebieden in die gebieden te irrigeren. Dat water komt uit rivieren waarin stuwdammen zijn gebouwd. ’s Winters, als het af en toe regent, verzamelt regenwater zich achter de dammen in een stuwmeer. ’s Zomers, als er weinig regen valt en de waterbalans vaak negatief is, doen deze stuwmeren dienst als waterreservoirs voor de landbouw en voor de drinkwatervoorziening. Door het aanleggen van stuwdammen en (andere) irrigatiewerken is bijvoorbeeld de vallei van de Ebro, in het noordoosten van Spanje, geschikt gemaakt voor intensieve landbouw. Intensieve landbouw is landbouw met een hoge opbrengst per hectare. Daar worden rijst en olijven geteeld, bestemd voor de export. In de Ebrovallei is ook veel wijnbouw. Maar de intensieve landbouw leidt in de toekomst in droge gebieden tot grote problemen. De bodem wordt minder vruchtbaar door afspoeling van de vruchtbare bovenste laag van de bodem. De grond kan wegspoelen omdat deze niet meer voldoende wordt vastgehouden door de vegetatie. Op sommige plekken is hierdoor alleen kale rotsbodem te zien en groeit er niets meer. Op die plekken kan regenwater niet meer infiltreren in de bodem en stroomt het naar beneden zodra het op de bodem valt. Er is dan sprake van verwoestijning. In het zuiden van Spanje in het gebied rondom Almeria ontstaat zo'n woestijngebied.

In delen van Spanje waar irrigatie niet mogelijk of rendabel is vind je alleen extensieve veeteelt. Kleine kuddes vee grazen daar in uitgestrekte gebieden. De kuddes worden geleid door een herder.

In de bovenstaande video zag je ook dat er in sommige delen van Spanje sprake is van tuinbouw. Je zag in de video de gevolgen van tuinbouw. In Nederland kennen we ook tuinbouw. Maar de tuinbouw van Spanje is niet helemaal hetzelfde als in Nederland. Bekijk maar eens deze video.

Het lijkt misschien nu dat Spanje helemaal geen landbouw meer moet bedrijven. Maar dat is niet helemaal waar. Spanje heeft een goed klimaat voor het verbouwen van een heleboel gewassen, zoals wijn, citrusvruchten, verschillende soorten groenten en olijven. Alleen is de manier waarop de gewassen worden verbouwd en de omvang niet goed om ook in de toekomst nog te kunnen verbouwen. Spanje zal dus echt landbouwhervormingen moeten doorvoeren.