## Les 6 - Stijlleer

Hieronder staat alle theorie die je moet kennen over stijlleer. Als je liever een keer leert door filmpjes te kijken, bekijk dan alleen de filmpjes. Leer je liever door een powerpointpresentatie door te nemen, klik dan hier.

Theorie

Nergens kom je zoveel stijlfiguren en beeldspraak tegen als in gedichten. Veel van deze stijlfiguren en veel beeldspraak heb je in de onderbouw al geleerd, enkele onderdelen zullen nieuw zijn.

Stijlleer/stilistiek

De stijlleer of stilistiek is een beschrijving van stijlmiddelen die bestaat uit twee onderdelen: stijlfiguren en beeldspraak.
Stijlfiguren

Stijlfiguren worden gebruikt om een bepaald effect te bereiken zoals nadruk of ironie.

- Antithese
  Zuivere tegenstelling (zwart-wit, jong-oud)
- Eufemisme
  Een verzachtende uitdrukking (de hond is ingeslapen i.p.v. de hond is afgemaakt)
- Hyperbool
  Overdrijving ('Dat heb ik nou al 100 keer gezegd!')
- Paradox
  Een schijnbare tegenstelling. Hoe langer je erover nadenkt, hoe logischer het wordt ('Door de bomen het bos niet meer zien.').
- Retorische vraag
  Een vraag waarop je geen antwoord verwacht ('Ben je gek?').
- Woordspeling
  Een woord of uitdrukking wordt dubbel gebruikt. Dit zijn eigenlijk 'woordgrapjes': ('De duiker is diep gezonken.').

Dit filmpje bevat alle vormen van stijlfiguren, let op: leer alleen de stijlfiguren die hierboven opgesomd zijn én de stijlfiguren die je vorig jaar ook al gehad hebt.

Beeldspraak
Onder beeldspraak vallen alle woorden en uitdrukkingen die niet letterlijk maar figuurlijk bedoeld zijn. Vormen van beeldspraak:

- Vergelijking
  Het beeld en het object staan in dezelfde zin naast elkaar ('Jouw kamer (O) is net een zwijnenstal (B)!').
- Metafoor
  Bij een metafoor worden ook twee zaken vergeleken, maar het object wordt daarbij weggelaten ('Ruim die zwijnenstal eens op!').
- Personificatie
  Een levenloos iets wordt voorgesteld als iets levends ('De wind fluisterde door de bomen.').
- Synesthesie
  Twee zintuiglijke waarnemingen worden gecombineerd ('Scheeuwende kleuren', 'De smaak van herfst'.).
- Metonymia
  Het begrip wordt vervangen door een deel van het geheel ('Hij heeft goud gewonnen!', 'Bløf vind ik fantastisch!'.).
- Cliché
  Een zin of uitdrukking die zo afgezaagd is dat je hem niet eens meer herkent als beeldspraak ('Dat is voor herhaling vatbaar', 'Ik klim in de pen', 'Ik ben lekgestoken door de muggen'.)

Dit filmpje bevat alle vormen van beeldspraak, let op: leer alleen de beeldspraak die hierboven opgesomd is én de beeldspraak die je vorig jaar ook al gehad hebt.