## Paragraaf 1 - Nederlanders emigreren in de 21e eeuw

Leerdoelen paragraaf 1 - Nederlanders emigreren in de 21e eeuw

Je moet weten:

- Wat push- en pullfactoren zijn
- Waarom Nederlanders emigreren en waar naartoe

Push- en pullfactoren

Bij emigratie verhuis je van je eigen land naar een ander land. Iemand gaat emigreren omdat het leven hem niet meer bevalt in het land waar hij woont. Hij denkt dat het leven in een nieuw land hem meer kan bieden. Bij emigratie spelen dus de eigenschappen van het eigen land (het herkomstgebied) en van het nieuwe land (het bestemmingsgebied) een rol.

De redenen om ergens weg te gaan noem je pushfactoren. ‘To push’ betekent wegduwen. Het zijn dus factoren die iemand wegduwen. De belangrijkste redenen om te emigreren zijn economische factoren. In het herkomstgebied is vaak te weinig werk, de lonen zijn er laag of er is veel armoede.

De goede eigenschappen van het bestemmingsgebied worden pullfactoren genoemd. ‘To pull’ betekent aantrekken. Het gaat dus om factoren die iemand naar een nieuw woongebied trekken. Ze zijn meestal het omgekeerde van de pushfactoren: meer werkgelegenheid, hogere lonen en meer welvaart.

Emigratie vroeger

Emigratie of landverhuizing is voor Nederland al een oud verschijnsel. In de negentiende en twintigste eeuw emigreerden honderdduizenden Nederlandser naar landen als de Verenigde Staten, Canada of Australië. Veel Nederlanders hebben daardoor nu familie ‘overzee’.

In de negentiende en twintigste eeuw was werk een belangrijke pullfactor. In Amerika en Canada was werk genoeg. Voor boeren was er volop ruimte. Ze konden gemakkelijk en goedkoop aan landbouwgrond komen. En in de opkomende industrie lagen de banen voor het opscheppen.

Figuur 1. De boot vertrekt. Nog een laatste keer zwaaien de emigranten naar hun familie. Rond 1950 vertrokken tienduizenden Nederlanders per schip naar Canada en Amerika.

Emigratie nu

Emigreren wordt steeds gemakkelijker. De relatieve afstanden worden steeds korter. Schotelantennes, e-mail en mobieltjes zorgen ervoor dat de contacten met Nederland in stand blijven. De meeste Nederlandse emigranten vertrekken tegenwoordig naar de buurlanden en naar andere Europese landen. Behalve werk spelen daarbij nu ook andere pushfactoren een rol. Nogal wat Nederlanders zijn ontevreden over hun land. (Zie figuur 2)

De buurlanden België en Duitsland zijn in trek om twee redenen. In België zijn de belastingen lager dan in Nederland. Nogal wat rijke Nederlanders vestigen zich daarom net over de Belgische grens. In Duitsland zijn de woningen veel goedkoper dan in Nederland. Er zijn dan ook heel wat Nederlanders die vlak over de grens in Duitsland gaan wonen. Veel van deze emigranten blijven gewoon Nederlander: ze werken in Nederland en hun kinderen gaan in Nederland naar school.

Veel emigranten zoeken een prettiger leefomgeving in een ander land. Een belangrijke pullfactor is een warmer klimaat. Dat geldt vooral voor veel oudere mensen. Naar de Spaanse Costa’s zijn duizenden Nederlandse ‘pensionado’s’ verhuisd.

Figuur 2.